457.553 ARB liên quan, ba dự án bị đề xuất loại khỏi Arbitrum DAO

Tổ chức tự trị phi tập trung Arbitrum (Arbitrum DAO) vừa mở thủ tục loại ba dự án bị nghi ngờ sử dụng sai mục đích khoản tài trợ ra khỏi các chương trình hỗ trợ trong tương lai. Đề xuất này không đóng băng ví hay chặn hợp đồng thông minh, mà chỉ giới hạn quyền tham gia các chương trình tài trợ, khuyến khích của DAO sau này.

Theo diễn đàn quản trị Arbitrum ngày 3 tháng 9 (giờ địa phương), tổ chức vận hành OpCo đã xếp Good Entry, Limitless và APX Finance vào nhóm sử dụng sai mục đích ở mức độ nghiêm trọng cao, đồng thời đề xuất loại cả ba khỏi các chương trình của Arbitrum DAO trong thời gian tới. Ba dự án có thời hạn đến ngày 10 tháng 9 để phản hồi trên diễn đàn.

Tổng quy mô ba vụ việc mà ủy ban đưa ra là 457.553 ARB. Đây không phải số dư cần hoàn trả của một khoản duy nhất, mà là tổng hợp từ nhiều chương trình tài trợ và cách sử dụng khác nhau.

Good Entry bị nêu tên vì đã phân bổ 142.839 ARB cho 1.032 người dùng không đủ điều kiện trong và sau giai đoạn chương trình STIP. Limitless bị ghi nhận đã chuyển đổi 75.000 ARB từ quỹ LTIPP sang USD Coin (USDC) rồi rút sang mạng Base.

Trường hợp của APX Finance được tách riêng với 239.714 ARB, liên quan đến khoản tiền chưa hoàn trả, chậm phân phối và nghi vấn Sybil gắn với địa chỉ ví của đội ngũ dự án. Ủy ban cho biết sẽ không gộp ba dự án vào một cuộc bỏ phiếu duy nhất mà sẽ tổ chức bỏ phiếu riêng cho từng dự án.

Thủ tục này chưa phải là chế tài chính thức. Ủy ban Watchdog cho biết nếu phần giải trình của mỗi dự án không đầy đủ hoặc khoản tiền không được hoàn trả trong cùng thời hạn, ủy ban sẽ đưa từng dự án ra bỏ phiếu ngoài chuỗi (off-chain).

Các lựa chọn bỏ phiếu gồm đồng ý loại, phản đối loại và bỏ phiếu trắng. Lịch trình hiện mới ở dạng dự kiến, thời điểm bỏ phiếu thực tế còn tùy vào phản hồi của từng dự án và việc hoàn trả tiền có diễn ra hay không.

Đề xuất lần này không kéo theo việc thực thi trên chuỗi (on-chain). Văn bản đề xuất trên diễn đàn nêu rõ không cần thêm cuộc bỏ phiếu on-chain riêng, vì bỏ phiếu trên Snapshot đã đóng vai trò là sự đồng thuận xã hội cuối cùng của DAO.

Kể cả khi chế tài được thông qua, cách xử lý cũng không phải là chặn quyền truy cập vào mạng lưới công khai. Việc giới hạn chỉ áp dụng cho quyền nộp đơn xin tài trợ và tham gia chương trình khuyến khích của DAO trong tương lai, khác hẳn với việc phong tỏa tài sản hay khóa tài khoản.

Chương trình Watchdog được DAO vận hành để tiếp nhận báo cáo và thu hồi các khoản tài trợ bị sử dụng sai mục đích. Theo tài liệu trên diễn đàn Arbitrum, tính đến ngày 2 tháng 9, chương trình đã ghi nhận 90 báo cáo, thu hồi khoảng 532.000 ARB và chi khoảng 268.000 ARB tiền thưởng cho người báo cáo.

Ủy ban xếp các hành vi sử dụng sai mục đích quy mô lớn, có chủ đích, báo cáo kết quả giả hoặc chiếm đoạt tài sản vào nhóm rủi ro cao. Ba trường hợp lần này được xem là nhóm đầu tiên xử lý theo hướng hậu kiểm quản trị, tức xem xét cách sử dụng tiền và khả năng thu hồi sau khi khoản tài trợ đã được giải ngân.

Cơ cấu vận hành cũng có thay đổi. Trong bản cập nhật ngày 1 tháng 9, OpCo cho biết sẽ đảm nhận phần truyền thông, tuân thủ và tài chính của chương trình Watchdog, trong khi ủy ban hiện tại vẫn giữ chức năng điều tra.

Trong phần thảo luận công khai cùng bài đăng, một thành viên cộng đồng nhận xét cơ cấu OpCo phụ trách vận hành còn ủy ban giữ quyền điều tra là “thiết lập principal-agent gọn gàng hơn”, hàm ý việc tách bạch thực thi và phán quyết giúp làm rõ trách nhiệm giám sát dòng tiền của DAO.

Điểm gây tranh cãi là không thể xem ba dự án như cùng một sự việc. Good Entry và Limitless được nhắc đến với tình trạng đã ngừng hoạt động hoặc gần như dừng vận hành, trong khi APX Finance vẫn còn thương hiệu và cộng đồng người dùng.

Thông thường, khoản tài trợ của DAO phải trải qua báo cáo kết quả và kiểm chứng từ cộng đồng sau khi giải ngân. Thủ tục lần này có thể trở thành tiền lệ cho cách quy trách nhiệm bằng việc giới hạn tư cách nhận tài trợ trong tương lai, áp dụng khi vấn đề chỉ lộ ra sau khi tiền đã được chi.

Ba dự án phải giải trình trên diễn đàn hoặc công bố việc hoàn trả tiền trước ngày 10 tháng 9. Sau đó, nếu ủy ban Watchdog đánh giá phần giải trình hoặc hoàn trả chưa đầy đủ, các cuộc bỏ phiếu Snapshot riêng cho từng dự án sẽ được đưa ra.