Lợi suất 30 năm vượt 5,3%, chứng khoán Mỹ chịu thêm áp lực

Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn dài tiếp tục là lực cản đáng chú ý đối với thị trường chứng khoán, khi lợi suất kỳ hạn 30 năm vượt mốc 5,3%, mức cao nhất trong khoảng 20 năm, còn lợi suất kỳ hạn 10 năm áp sát 4,7%.

Jim Cramer, người dẫn chương trình Mad Money của CNBC, phát biểu trên sóng ngày 24 (giờ địa phương) rằng "vào lúc lợi suất dài hạn đang tăng như hiện nay, câu chuyện trái phiếu trở nên rất quan trọng". CNBC đưa tin về phát biểu này lúc 5h40 sáng ngày 25 (giờ Việt Nam).

Ông nhấn mạnh nhà đầu tư không nên chỉ nhìn vào thị trường cổ phiếu mà cần theo dõi song song diễn biến lợi suất trái phiếu dài hạn. Khi lợi suất trái phiếu tăng, dòng vốn có xu hướng dịch chuyển từ tài sản rủi ro như cổ phiếu sang trái phiếu, đồng thời tiêu chuẩn quy đổi lợi nhuận tương lai của doanh nghiệp về giá trị hiện tại cũng khắt khe hơn. Bình luận này cho thấy Cramer xem lợi suất dài hạn là biến số nền tảng chi phối định giá tài sản, chứ không chỉ là một chỉ báo phụ.

Theo CNBC, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm của Mỹ đã tăng từ dưới 4% hồi tháng 2 lên khoảng 4,7% gần đây. Lợi suất kỳ hạn 30 năm cũng vượt 5,3%, ghi nhận mức cao nhất trong khoảng 20 năm.

Nguyên nhân khiến lợi suất dài hạn tăng được cho là lo ngại lạm phát, quy mô vay nợ lớn của chính phủ, cùng làn sóng phát hành trái phiếu doanh nghiệp gia tăng khi các công ty mở rộng đầu tư cho trí tuệ nhân tạo (AI). Nhu cầu tại phiên đấu giá trái phiếu kỳ hạn 30 năm gần đây cũng yếu hơn tháng trước, khiến áp lực lên trái phiếu dài hạn càng lớn.

Áp lực từ lợi suất đã thể hiện rõ trên thị trường chứng khoán. CNBC cho biết chỉ số S&P 500 giảm điểm trong 5 trên 7 phiên giao dịch gần nhất.

Bộ Tài chính Mỹ ngày 19 thông báo sẽ mở rộng quy mô chương trình mua lại trái phiếu dài hạn nhằm hỗ trợ thanh khoản.

Ngay sau động thái của Bộ Tài chính, lợi suất giảm và giá cổ phiếu phục hồi, nhưng theo CNBC, hiệu ứng này không kéo dài khi lợi suất sau đó tăng trở lại. Cramer nói: "Giải pháp thực sự duy nhất cho vấn đề này là cắt giảm chi tiêu hoặc tăng nguồn thu, nhưng đây không phải việc Bộ Tài chính có thể tự làm một mình".

Một biến số khác mà Cramer nhắc tới là giá dầu và làn sóng đầu tư AI. Ông cho rằng chiến sự liên quan Iran đã đẩy giá dầu tăng, làm gia tăng áp lực lạm phát, qua đó khiến Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) khó hạ lãi suất ngắn hạn hơn.

Cùng lúc, các tập đoàn công nghệ lớn tăng vay nợ để đầu tư trung tâm dữ liệu, khiến trái phiếu Chính phủ Mỹ phải cạnh tranh với trái phiếu doanh nghiệp để thu hút dòng vốn nhà đầu tư. Cramer nói: "Càng có nhiều vốn đổ thêm vào cổ phiếu hay trái phiếu của các hyperscaler, lợi suất trái phiếu Chính phủ càng phải tăng cao hơn để duy trì sức cạnh tranh".

Xu hướng này không chỉ tác động tới chứng khoán Mỹ mà còn là biến số gián tiếp đối với các tài sản rủi ro như Bitcoin(BTC). Trong môi trường lãi suất cao, áp lực định giá có thể tăng lên đối với những tài sản không tạo dòng tiền hoặc phụ thuộc vào kỳ vọng tăng trưởng xa trong tương lai.

Tuy nhiên, bản tin của CNBC và phát biểu của Cramer không đưa ra dự báo về hướng đi giá của tiền mã hóa. Tác động của lợi suất dài hạn lên thị trường crypto cần được nhìn nhận trong cấu trúc tổng thể, nơi lãi suất, đồng USD, thanh khoản và khẩu vị rủi ro cùng vận động.

Phát biểu của Cramer cũng nối tiếp nhận định trước đó của ông rằng cần theo dõi đồng thời trái phiếu, giá dầu và Nvidia(NVDA) khi đọc diễn biến chứng khoán Mỹ. Khi đó, ông cũng cho rằng chỉ nhìn vào biến động của các chỉ số là chưa đủ để giải thích áp lực mà thị trường đang đối mặt.

Cramer nói: "Tôi muốn lợi suất dài hạn giảm xuống, nhưng điều đó chỉ có thể xảy ra khi eo biển Hormuz mở cửa trở lại và lạm phát được kiểm soát", đồng thời nhận xét đây là "một yêu cầu khó". Ông cũng đánh giá nỗ lực của Bộ Tài chính khiến nhà đầu tư càng thêm bất an.