Mỹ xem xét điều chỉnh thuế lãi vốn theo lạm phát, tài sản số được đưa vào diện áp dụng

Đảng Cộng hòa Mỹ đang thúc đẩy hai hướng chính sách thuế song song: mở rộng miễn thuế lãi vốn khi bán nhà và điều chỉnh ngưỡng tính thuế lãi vốn theo lạm phát. Một dự luật điều chỉnh lạm phát được đệ trình riêng đã đưa tài sản số vào diện áp dụng.

Tổng thống Trump, tại Nhà Trắng ngày 22/7/2025, cho biết chính quyền đang xem xét phương án xóa bỏ thuế lãi vốn khi bán nhà. Theo Reuters đưa tin cùng ngày (giờ địa phương), ông nói rằng nếu Cục Dự trữ Liên bang (Fed) hạ lãi suất thì biện pháp này có thể không còn cần thiết, nhưng đồng thời cho biết "đang nghĩ đến phương án không đánh thuế lãi vốn từ nhà ở". Phát biểu cho thấy chính quyền vẫn để ngỏ khả năng miễn thuế dù diễn biến lãi suất thay đổi ra sao.

Hạ nghị sĩ Marjorie Taylor Greene đã đệ trình "Đạo luật Xóa bỏ Thuế Bán Nhà" (No Tax on Home Sales Act) vào ngày 10/7/2025. Dự luật đề xuất bãi bỏ ngưỡng miễn thuế hiện hành áp dụng cho lãi bán nhà ở duy nhất, và hiện mới ở giai đoạn trình Hạ viện.

Theo Cơ quan Nghiên cứu Quốc hội Mỹ (Congressional Research Service, CRS), quy định hiện hành miễn thuế đối với phần lãi bán nhà ở duy nhất lên tới 250.000 USD với cá nhân và 500.000 USD với vợ chồng khai thuế chung. Ngưỡng này áp dụng từ năm 1997 và chưa từng được điều chỉnh theo lạm phát hay đà tăng giá nhà.

Miễn thuế lãi bán nhà là cơ chế cho phép loại trừ một phần lợi nhuận từ việc bán nhà ra khỏi thu nhập chịu thuế, tính trên phần lãi thực tế phát sinh từ giao dịch chứ không phải toàn bộ giá bán.

Tuy nhiên, các phát biểu công khai của Nhà Trắng cho đến nay vẫn chỉ tập trung vào thuế bán nhà.

◇ Dự luật điều chỉnh lạm phát mở rộng sang tài sản số

Thượng nghị sĩ Ted Cruz đệ trình "Đạo luật Giảm nhẹ Lạm phát đối với Lãi vốn năm 2025" (Capital Gains Inflation Relief Act of 2025) vào ngày 27/2/2025. Dự luật quy định điều chỉnh giá vốn ban đầu theo biến động lạm phát đối với một số loại tài sản nắm giữ trên 3 năm. Phiên bản tương ứng tại Hạ viện được đệ trình ngày 5/3/2025.

Nội dung dự luật liệt kê phạm vi áp dụng gồm cổ phiếu phổ thông của các công ty C-corporation tại Mỹ, tài sản hữu hình và tài sản số. Khi phần tăng giá do lạm phát được cộng vào giá vốn ban đầu, mức thuế sẽ tính trên phần lợi nhuận thực chất, sau khi loại trừ phần tăng giá danh nghĩa.

Cơ chế này liên quan trực tiếp đến gánh nặng thuế của các tài sản số nắm giữ dài hạn như Bitcoin(BTC). Tuy nhiên phạm vi áp dụng cụ thể và mức giảm trừ còn phụ thuộc vào nội dung cuối cùng của dự luật cũng như kết quả thẩm định tại Quốc hội. Nhà Trắng chưa công bố riêng kế hoạch cải cách thuế tài sản số nào.

◇ Tranh luận giữa kích thích giao dịch và giảm thuế cho nhóm thu nhập cao

Hiệp hội Môi giới Bất động sản Quốc gia Mỹ (National Association of Realtors, NAR) cho rằng hơn 13 triệu chủ nhà có thể có phần lãi bán nhà vượt ngưỡng miễn thuế hiện hành. Theo NAR, nếu nâng ngưỡng đã đứng yên từ năm 1997 hoặc điều chỉnh theo lạm phát, những chủ nhà đang trì hoãn bán nhà vì lo ngại thuế có thể được khuyến khích đưa nhà ra thị trường.

Ngược lại, Viện Brookings (Brookings) trong phân tích công bố tháng 6/2026 cho biết ngay với ngưỡng hiện hành, 95% hộ gia đình nói chung và 90% hộ gia đình từ 65 tuổi trở lên không phải nộp thuế lãi vốn liên bang khi bán nhà. Viện này lưu ý việc mở rộng mức miễn thuế có thể mang lại lợi ích tập trung cho nhóm hộ gia đình thu nhập và tài sản cao, hơn là thúc đẩy đáng kể nguồn cung nhà ở.

Văn phòng Ngân sách Quốc hội Mỹ (Congressional Budget Office, CBO) ước tính trong năm 2019, 95% lợi ích từ mức thuế ưu đãi áp dụng cho lãi vốn và cổ tức thuộc về nhóm 20% người có thu nhập cao nhất, trong đó 75% tổng lợi ích tập trung vào nhóm 1% giàu nhất. Phe ủng hộ giảm thuế nhấn mạnh mục tiêu giảm gánh nặng cho người nộp thuế và kích thích giao dịch, trong khi phe phản đối cảnh báo nguy cơ sụt giảm nguồn thu ngân sách và mất cân bằng phân phối.

Cả hai dự luật - xóa bỏ thuế bán nhà và điều chỉnh lạm phát cho thuế lãi vốn - hiện đều mới ở giai đoạn trình Quốc hội và cần được thông qua mới có hiệu lực. Phạm vi tài sản áp dụng, thời gian nắm giữ tối thiểu và cách thức điều chỉnh giá vốn ban đầu sẽ được xác định trong quá trình thẩm định dự luật tiếp theo.