Ngân hàng Mỹ muốn kiện OCC vì ưu ái cấp phép liên bang cho doanh nghiệp tiền mã hóa

Mỹ: Ngân hàng truyền thống “nổi giận” vì *tiền mã hóa* được ưu ái cấp phép liên bang?

Theo Guardian đưa tin ngày 9 (giờ địa phương), giới ngân hàng truyền thống Mỹ đang gia tăng sức ép lên Văn phòng Kiểm soát Tiền tệ Mỹ (OCC) khi cơ quan này liên tục cấp *giấy phép ngân hàng liên bang* cho doanh nghiệp *tiền mã hóa* và fintech. Hiệp hội chính sách ngân hàng Mỹ BPI được cho là đang xem xét khả năng kiện OCC, cho rằng cơ quan này đã “nới lỏng” tiêu chuẩn giám sát dành cho khối *tiền mã hóa* và tạo ra “đặc quyền” so với ngân hàng truyền thống.

“bình luận: Diễn biến này cho thấy xung đột lợi ích giữa hệ thống ngân hàng lâu đời và các doanh nghiệp *tiền mã hóa* đang bước sang một giai đoạn đối đầu trực diện hơn, không chỉ dừng ở tranh luận chính sách mà có thể kéo nhau ra tòa.”

OCC nới điều kiện cấp phép, doanh nghiệp tiền mã hóa hưởng lợi

Từ khi Tổng thống Trump nhậm chức, OCC bị cho là đã đơn giản hóa quy trình để các doanh nghiệp *tiền mã hóa* và startup fintech xin và vận hành *giấy phép “National Bank trust charter”* – một dạng *giấy phép ngân hàng quốc gia dạng ủy thác*. Loại giấy phép này cho phép doanh nghiệp cung cấp dịch vụ trên cả 50 bang, mở đường để mở rộng khách hàng trên phạm vi toàn nước Mỹ, vì vậy mang lại lợi thế cạnh tranh rất lớn.

Kết quả là vào tháng 12 năm ngoái, 5 công ty lớn gồm Ripple(XRP), Circle(CRCL), BitGo, Paxos, Fidelity đã được OCC chấp thuận *giấy phép ngân hàng liên bang có điều kiện*. Tuy nhiên, phía ngân hàng truyền thống cho rằng cách làm này đang “đẩy nhanh” quá trình đưa các doanh nghiệp *tiền mã hóa* vào hệ thống tài chính chính thống, nhưng lại *không áp dụng đầy đủ* các chuẩn mực khắt khe về giám sát, kiểm soát nội bộ và yêu cầu an toàn vốn như với ngân hàng thực thụ.

Theo Guardian, BPI – một trong những tổ chức vận động hành lang ngân hàng lớn nhất tại Mỹ – lập luận rằng OCC đã thay đổi cách hiểu và áp dụng quy định cấp phép liên bang mà không lắng nghe đầy đủ cảnh báo từ ngành ngân hàng và cơ quan quản lý cấp bang. Ngay từ tháng 10 năm ngoái, BPI từng công khai yêu cầu OCC không chấp nhận đơn xin cấp phép của Circle(CRCL), Ripple(XRP) và công ty thanh toán Wise (trụ sở London).

Lập luận chính của BPI là: nếu các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ “giống ngân hàng” nhưng lại được đặt trong một *khung quy định nhẹ hơn*, ranh giới giữa “ngân hàng” và “phi ngân hàng” sẽ bị xóa nhạt. Hệ quả là *rủi ro hệ thống* có thể gia tăng, trong khi niềm tin vào *chế độ cấp phép ngân hàng quốc gia* bị suy yếu.

Ban lãnh đạo BPI quy tụ nhiều nhân vật đứng đầu các ngân hàng lớn như Jamie Dimon của JP Morgan(JPM), Brian Moynihan của Bank of America(BAC) và David Solomon của Goldman Sachs(GS). Khi một tổ chức có tầm ảnh hưởng lớn như vậy công khai cân nhắc khả năng khởi kiện, giới phân tích nhận định xung đột quanh chính sách cấp phép *tiền mã hóa* của OCC sẽ còn leo thang.

“bình luận: Việc các ông lớn phố Wall cùng đứng chung một tổ chức vận động phản đối OCC cho thấy đây không chỉ là lo ngại về rủi ro, mà còn là cuộc chiến bảo vệ thị phần, khi doanh nghiệp *tiền mã hóa* đang dần sở hữu những “giấy thông hành” mà trước đây chỉ ngân hàng có.”

Cơ quan quản lý bang và ngân hàng nhỏ cũng lo ngại cạnh tranh, bảo vệ người tiêu dùng

Không chỉ khối ngân hàng lớn, các cơ quan quản lý cấp bang và hiệp hội ngân hàng quy mô nhỏ cũng đồng loạt bày tỏ quan ngại trước chính sách cấp phép *tiền mã hóa* của OCC.

Theo Guardian, Hội đồng Giám sát Ngân hàng Bang (CSBS) – tổ chức đại diện cho cơ quan quản lý ngân hàng tại cả 50 bang – đã gửi thư cho OCC hồi tháng trước, cảnh báo rằng việc nới lỏng cấp phép cho doanh nghiệp *tiền mã hóa* và công ty thanh toán có thể phá vỡ *môi trường cạnh tranh công bằng*, làm suy yếu *bảo vệ người tiêu dùng* và đe dọa *ổn định tài chính*.

Hiệp hội Ngân hàng Độc lập Mỹ (ICBA), đại diện cho khoảng 5.000 ngân hàng nhỏ và địa phương, cũng đưa ra cảnh báo tương tự. ICBA cho rằng cách OCC đang thúc đẩy cấp phép có thể tạo ra những “lỗ hổng” (loophole) trong hệ thống quy định ngân hàng cốt lõi, kéo theo rủi ro nghiêm trọng đối với an toàn người tiêu dùng và sự ổn định của toàn bộ ngành dịch vụ tài chính.

“bình luận: Các ngân hàng nhỏ vốn phụ thuộc nhiều vào mạng lưới khách hàng địa phương và chịu giám sát chặt chẽ ở cấp bang. Nếu doanh nghiệp *tiền mã hóa* chỉ cần một giấy phép liên bang nhưng lại phục vụ khách trên toàn nước Mỹ với tiêu chuẩn giám sát khác, cán cân cạnh tranh sẽ lệch đáng kể.”

Tranh cãi về chuẩn mực: Ai được “che ô” liên bang, chịu khung quy định nào?

Giới quan sát nhận định, cuộc tranh cãi lần này vượt xa câu chuyện chấp thuận hay từ chối một vài hồ sơ xin cấp phép *tiền mã hóa*. Vấn đề cốt lõi nằm ở chỗ: dưới chiếc “ô” *giấy phép liên bang*, *ai* được phép bước vào thị trường tài chính toàn quốc, và *phải tuân thủ khung quy định nào*.

Từ phía OCC, hướng tiếp cận thân thiện hơn với doanh nghiệp *tiền mã hóa* giúp mở cửa đổi mới, thu hút đầu tư và chuẩn hóa hoạt động của các công ty này trong khuôn khổ liên bang, thay vì để chúng vận hành “ngoài rìa” hệ thống. Nhưng phía ngân hàng và cơ quan quản lý cấp bang lại lo ngại rằng:

- Doanh nghiệp *tiền mã hóa* có thể tận dụng *khác biệt trong khung quy định* để vừa hưởng lợi thế thị trường, vừa né bớt các nghĩa vụ an toàn vốn, thanh khoản, bảo hiểm tiền gửi…

- Người tiêu dùng khó phân biệt được mức độ an toàn giữa “ngân hàng quốc gia” và doanh nghiệp *tiền mã hóa* mang giấy phép tương tự, dẫn đến ngộ nhận về rủi ro.

- Cơ quan cấp bang bị thu hẹp vai trò khi doanh nghiệp xin được *giấy phép liên bang*, làm thay đổi cấu trúc quyền lực trong giám sát tài chính Mỹ.

Nếu BPI chính thức khởi kiện, tòa án sẽ phải xem xét *phạm vi quyền diễn giải luật* của OCC, cũng như đánh giá lại liệu các điều chỉnh gần đây có vượt quá thẩm quyền hay không. Kịch bản này có thể làm chậm lại tốc độ doanh nghiệp *tiền mã hóa* gia nhập hệ thống tài chính truyền thống, đồng thời gia tăng *bất định pháp lý* cho cả nhà đầu tư lẫn thị trường.

“bình luận: Đối với nhà đầu tư *tiền mã hóa*, kết quả cuộc đối đầu này sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến mức độ “chính danh” của các sàn, ví và tổ chức lưu ký tài sản số tại Mỹ. Một phán quyết bất lợi cho OCC có thể buộc nhiều dự án xem xét lại mô hình cấp phép và chiến lược mở rộng tại thị trường quan trọng bậc nhất thế giới.”

Trong bối cảnh xu hướng pháp lý với *tiền mã hóa* trên toàn cầu đang dần siết chặt, cuộc đọ sức giữa OCC và ngành ngân hàng Mỹ sẽ là phép thử quan trọng cho câu hỏi: *tiền mã hóa* sẽ được tích hợp thế nào vào hệ thống tài chính truyền thống, và ranh giới quản lý giữa “ngân hàng” và “doanh nghiệp tài sản số” sẽ được vẽ lại ra sao trong những năm tới.