DeFi phục hồi mạnh mẽ nhưng đối mặt thách thức về quản trị rủi ro và minh bạch

DeFi phục hồi: Thách thức trong quản trị rủi ro và minh bạch

Thị trường tài chính phi tập trung (DeFi) đang phát đi những tín hiệu phục hồi, song đi kèm với đó là những lo ngại mới về quản trị rủi ro và tính minh bạch. Vụ sụp đổ của hệ sinh thái Terra – Luna năm 2022 đã để lại bài học rõ ràng rằng: một hệ sinh thái thiếu sự “tin cậy” và “minh bạch” sẽ khó tồn tại lâu dài.

Theo CoinDesk đưa tin ngày 24 (giờ địa phương), ông Corn, trưởng bộ phận phát triển kinh doanh của Yearn Finance – một trong những dự án DeFi kỳ cựu – đã chia sẻ tầm nhìn về chiến lược phát triển dài hạn của thị trường DeFi, đồng thời chỉ ra ba vấn đề cấp thiết cần cải thiện gồm: thiếu hệ thống “hỗ trợ người dùng”, yếu kém trong “quản trị rủi ro” và sự lan rộng của các chiến lược chưa được kiểm chứng.

“Khuyết điểm lớn nhất của DeFi là không có cơ chế hỗ trợ người dùng như tài chính truyền thống,” Corn nhận định. “Nếu gặp sự cố, người dùng không biết phải liên hệ ai”. Việc người dùng trực tiếp tương tác với hợp đồng thông minh cũng đồng nghĩa với việc họ phải tự chịu toàn bộ rủi ro kỹ thuật, điều này khiến nhiều người dùng phổ thông dè chừng khi tiếp cận DeFi – một rào cản đáng kể cho tăng trưởng.

Quản trị rủi ro: Bài học từ từ chối Terra

Yearn Finance từ lâu được biết đến với danh tiếng thận trọng trong quản lý rủi ro. Mỗi chiến lược mới đều phải trải qua vòng kiểm toán nội bộ trước khi phát hành. Corn cho biết: “Không có bất cứ chiến lược nào được triển khai khi chưa được đội ngũ bảo mật chúng tôi đánh giá và kiểm tra mã nguồn”.

Điều này từng được chứng minh rõ rệt khi Yearn từ chối tham gia vào hệ sinh thái Terra, bao gồm đồng stablecoin thuật toán UST, trước thời điểm sụp đổ năm 2022. “Chúng tôi thấy mô hình này sẽ không đứng vững,” ông nói. “Những stablecoin được bảo chứng chỉ bằng token quản trị là không thể duy trì lâu dài”. Sự kiện Terra sụp đổ không chỉ làm chao đảo thị trường, mà còn là minh chứng cho khả năng phân tích rủi ro sắc bén của Yearn.

Sự phục hồi và nguy cơ đang song hành

DeFi đang bước vào giai đoạn phục hồi kể từ nửa cuối năm 2023 – đầu 2024. Nhu cầu sử dụng các dịch vụ tài chính phi tập trung bắt đầu trở lại. Tuy nhiên, theo ông Corn, dòng “vốn du mục” chỉ chạy theo các ưu đãi ngắn hạn vẫn là điểm yếu cơ bản của thị trường.

Ông cho rằng những dự án sử dụng mô hình quản lý bằng đa chữ ký (multi-signature) thường gây ra sự “thiếu minh bạch”. “Khi tất cả quyết định được thực hiện sau cánh gà, người dùng không có khả năng giám sát thật sự,” ông cảnh báo. “Ẩn danh có thể mang lại sự linh hoạt, nhưng đồng thời cũng làm xói mòn lòng tin”.

Vụ thanh lý hàng loạt ngày 10 tháng 10 vừa qua là ví dụ rõ ràng về những rủi ro tiềm ẩn khi các Vault (hầm lưu trữ tài sản) không được quản lý bài bản.

“Đồng đô la ảo” và nguy cơ bị hiểu lầm

Corn cũng lên tiếng cảnh báo về các loại token “pegging” với đô la Mỹ. Ông chỉ ra rằng việc “neo giá” với đồng USD không có nghĩa là an toàn, bởi đa phần người dùng không nắm rõ các rủi ro nội tại đằng sau cơ chế này. “Rất nhiều dự án không thể cung cấp bất kỳ tài liệu kiểm chứng nào khi chúng tôi yêu cầu,” ông nói. Việc thiếu minh chứng và kiểm tra kỹ lưỡng có thể khiến nhà đầu tư gánh chịu thiệt hại lớn.

Xây dựng hệ sinh thái dựa trên sự tin cậy

Theo Corn, trong DeFi, “danh tiếng là tất cả”. Ông nhấn mạnh: sự phát triển bền vững không thể đến từ chiến lược ngắn hạn hay tối đa hóa lợi nhuận tức thời, mà cần bắt đầu từ việc xây dựng “niềm tin” và “thiết kế lợi ích gắn liền với tầm nhìn dài hạn”.

“Công nghệ không quan trọng bằng con người,” ông nói. “Chính quyết định đạo đức mới quyết định sự thành công về lâu dài”.

Ông dự báo rằng một tương lai DeFi thiên về “phán xét dựa trên code thay vì con người” sẽ dần định hình xu hướng chung. Sự chuyển dịch sang các hệ thống vận hành bằng hợp đồng thông minh minh bạch, hạn chế rủi ro tập trung sẽ giúp thị trường bền vững hơn.

Trong bối cảnh thị trường đang ở thời điểm “bước ngoặt”, những gì đã diễn ra trong quá khứ như sự cố Terra hay các dự án thiếu minh bạch là lời nhắc nhở rõ ràng: chỉ những hướng đi thận trọng và minh bạch mới có thể đảm bảo được sự phát triển lâu dài. Những mô hình như Yearn Finance – với cách tiếp cận “bảo thủ” nhưng chắc chắn – đang nổi lên như một hình mẫu lãnh đạo cho tương lai DeFi.

Từ khóa: “DeFi”, “quản trị rủi ro”, “minh bạch”