Standard Chartered cảnh báo stablecoin có thể khiến ngân hàng mất 500 tỷ USD tiền gửi

Ngân hàng Standard Chartered cảnh báo về nguy cơ dòng tiền lớn chảy khỏi hệ thống ngân hàng truyền thống khi các đồng tiền ổn định (*từ*: stablecoin) ngày càng mở rộng ảnh hưởng. Theo báo cáo do ngân hàng này công bố, số tiền gửi ngân hàng có thể sụt giảm tới 500 tỷ USD (khoảng 660 nghìn tỷ đồng) vào năm 2028 nếu tốc độ tăng trưởng của *từ* stablecoin tiếp tục không bị cản trở.

Theo Bloomberg đưa tin ngày 24 (giờ địa phương), *từ* stablecoin đang âm thầm làm lung lay nền tảng của lĩnh vực tài chính truyền thống, đặc biệt là tại thị trường Mỹ. Với lợi thế neo giá vào đồng USD cùng tốc độ phát triển vượt trội, các tài sản này đang dần thay thế vai trò vốn được xem là cốt lõi của ngân hàng như thanh toán, lưu trữ giá trị và thanh khoản ngắn hạn. Nếu Quốc hội Mỹ phê duyệt dự luật hợp pháp hóa *từ* stablecoin, khả năng tiền gửi rút khỏi ngân hàng sẽ còn diễn ra nhanh hơn.

Jeff Kendrick, Giám đốc bộ phận nghiên cứu tài sản số tại Standard Chartered, bình luận: “*Từ* Stablecoin không chỉ là phương tiện thanh toán mà còn tham gia vào các hoạt động cốt lõi của ngân hàng như quyết toán hay quản lý thanh khoản. Điều này đặc biệt gây ảnh hưởng với các ngân hàng nhỏ tại địa phương – những nơi vốn có cơ sở tiền gửi yếu.”

Số liệu thống kê cho thấy nguồn cung *từ* stablecoin hiện đã vượt mốc 300 tỷ USD (tương đương 429 nghìn tỷ đồng), tăng gần 40% so với cùng kỳ năm trước. Từ đó, báo cáo đưa ra kịch bản nếu xu hướng tiếp tục, khoảng một phần ba lượng tiền gửi tại Mỹ có thể bị rút chuyển sang dạng tài sản này, phần lớn trong số đó đến từ các ngân hàng cỡ nhỏ như Huntington Bancshares, M&T, Truist Financial hay Citizens Financial.

Ngoài ra, cơ chế vận hành tài sản đảm bảo cho các đồng *từ* stablecoin cũng góp phần đẩy nhanh làn sóng bỏ tiền khỏi ngân hàng. Theo Standard Chartered, hai tổ chức phát hành lớn nhất hiện nay là Tether và Circle chỉ giữ lần lượt 0,02% và 14,5% tài sản tại hệ thống ngân hàng, phần còn lại chủ yếu gửi vào trái phiếu kho bạc của Mỹ. Điều này khiến lượng tiền lưu chuyển quay lại hệ thống ngân hàng truyền thống bị hạn chế đáng kể.

Một yếu tố khác không kém phần quan trọng là chính sách lãi suất thưởng cho người giữ *từ* stablecoin. Coinbase hiện đang trả mức thưởng 3,5% mỗi năm cho người dùng nắm giữ USDC – đồng stablecoin do Circle phát hành. Điều này khiến các tổ chức ngân hàng truyền thống chỉ trích mạnh mẽ vì cho rằng đó là mức “lãi suất cao vượt trội khiến dòng tiền rời khỏi ngân hàng”. Tuy nhiên, CEO Coinbase – ông Brian Armstrong, phản biện rằng các ngân hàng đang cố vũ khí hóa quy định để bảo vệ lợi ích của mình và cản trở cạnh tranh, chứ không xuất phát từ lý do bảo vệ người tiêu dùng.

Dù vậy, chưa có dấu hiệu cho thấy cuộc khủng hoảng sẽ xảy ra trong thời gian ngắn. Dữ liệu cho thấy hệ thống ngân hàng Mỹ đã phục hồi khá tốt sau giai đoạn suy giảm tiền gửi giữa năm 2022 và 2023. Từ năm 2025, nhờ động thái hạ lãi suất và nới lỏng kiểm soát tiền tệ từ Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (FED), tổng tiền gửi ngân hàng đã đạt mức kỷ lục 18.720 tỷ USD (khoảng 27.532 nghìn tỷ đồng), tăng 4% so với năm trước. Thậm chí, chỉ số cổ phiếu ngân hàng khu vực (KBW) còn tăng gần 6% trong tháng 1 – cao hơn nhiều so với mức tăng khoảng 1% của các ngân hàng lớn.

Từ góc độ dài hạn, Jeff Kendrick cho rằng nguy cơ vẫn còn tiềm ẩn. Nếu quy mô thị trường *từ* stablecoin đạt ngưỡng 2.000 tỷ USD (hơn 2.862 nghìn tỷ đồng), dự kiến tối đa 500 tỷ USD có thể bị rút ra khỏi hệ thống tiền gửi ngân hàng – tương đương khoảng 660 nghìn tỷ đồng theo tỷ giá hiện tại.

Tuy nhiên, không phải tất cả giới chuyên môn đều nhìn nhận tình hình một cách tiêu cực. Hai nhà kinh tế học Niall Ferguson và Manny Rincon-Cruz bình luận trong một bài viết trên Bloomberg rằng kể từ năm 2018 (thời điểm ra mắt USDC), tiền gửi tại các ngân hàng Mỹ đã tăng thêm 6.000 tỷ USD trong khi tổng vốn hóa của *từ* stablecoin chỉ tăng khoảng 280 tỷ USD. Điều này chứng tỏ thị trường tài chính truyền thống vẫn đang giữ được nền tảng vững chắc trước sự trỗi dậy của tài sản kỹ thuật số.

Kết luận, sự lan rộng của *từ* stablecoin đang đặt ra thách thức ngày càng lớn đối với ngành ngân hàng truyền thống. Sự can thiệp của chính sách – đặc biệt là khung pháp lý từ Quốc hội Mỹ – sẽ giữ vai trò quyết định trong cuộc đối đầu tiềm tàng giữa ngân hàng và không gian tài sản kỹ thuật số trong thập kỷ tới.