80% việc làm hưởng lương tăng ròng tại Anh thuộc về người không mang quốc tịch Anh

Từ năm 2014 đến cuối năm 2025, số việc làm đăng ký trong hệ thống trả lương PAYE tại Anh tăng khoảng 3,7 triệu. Nhóm không mang quốc tịch Anh chiếm khoảng 80% mức tăng ròng, trong khi phần tăng của công dân Anh là 734.000 việc làm.

Trung tâm Công bằng Xã hội (Centre for Social Justice, CSJ) đưa ra số liệu này trong báo cáo “Tình trạng phụ thuộc” (State of Dependency), dựa trên dữ liệu của Cơ quan Thuế và Hải quan Anh (HMRC). Việc làm của người mang quốc tịch ngoài EU tăng khoảng 2,5 triệu, còn nhóm mang quốc tịch EU tăng 408.000. Tổng mức tăng của các nhóm là khoảng 3,64 triệu, thấp hơn mức tăng ròng khoảng 3,7 triệu mà báo cáo nêu.

Các số liệu so sánh mức thay đổi ròng về số việc làm đăng ký trả lương theo quốc tịch. Chúng không theo dõi danh tính người thực tế được tuyển vào từng việc làm mới.

Trong thống kê riêng, HMRC ghi nhận từ tháng 7/2014 đến tháng 12/2025, số việc làm đăng ký trả lương của người không mang quốc tịch Anh tăng 2,9 triệu. Việc làm của công dân Anh giảm từ tháng 12/2019 đến cuối năm 2020 rồi phục hồi, nhưng giảm 498.700 việc làm trong giai đoạn từ cuối năm 2021 đến cuối năm 2025.

Diễn biến giữa các nhóm cũng trái chiều trong giai đoạn sau. Từ cuối năm 2021 đến cuối năm 2025, việc làm của người ngoài EU tăng 2,1 triệu, trong khi nhóm mang quốc tịch EU giảm 202.800.

Theo khu vực, từ tháng 1/2020 đến tháng 12/2025, việc làm của công dân Anh giảm tại 9 trong 12 khu vực và vùng cấu thành của Anh. Việc làm của người ngoài EU tăng ở tất cả các khu vực. Tại London, nhóm này tăng 465.200 việc làm, còn việc làm của công dân Anh giảm 26.500.

Ngành y tế và công tác xã hội chiếm tỷ trọng lớn nhất trong mức tăng việc làm của người ngoài EU, ở mức 29% theo thống kê của CSJ. Tiếp theo là dịch vụ hành chính và hỗ trợ (16%), dịch vụ lưu trú và ăn uống (12%), cùng bán buôn và bán lẻ (10%). Bốn lĩnh vực cộng lại chiếm khoảng hai phần ba mức tăng.

Đài quan sát Di cư của Đại học Oxford (Migration Observatory) nhận định mức tăng lao động ngoài EU có liên quan đáng kể đến việc tuyển dụng mở rộng trong lĩnh vực chăm sóc. Khoảng 57.700 nhân viên chăm sóc và chăm sóc người cao tuổi được cấp thị thực lao động có tay nghề trong 12 tháng tính đến tháng 3/2023. Đài quan sát cho biết 99% lao động chăm sóc được bảo lãnh trong năm 2022 đến từ ngoài EU.

Dòng di cư sau đó chậm lại. Cơ quan Thống kê Quốc gia Anh (ONS) ghi nhận di cư ròng năm 2025 là 171.000 người, giảm từ 331.000 người năm trước đó. Các thay đổi quy định bao gồm việc bãi bỏ lộ trình y tế và chăm sóc dành cho lao động chăm sóc ở nước ngoài. Số người ngoài EU nhập cảnh vì mục đích việc làm giảm 47%, còn khoảng 146.000 người.

Thống kê việc làm đăng ký trả lương của CSJ kết thúc vào tháng 12/2025, nên chỉ phản ánh một phần tác động của các thay đổi quy định trong giai đoạn 2024–2025. Khi xem xét mối liên hệ giữa tăng việc làm và dòng di cư, cần tính đến khoảng thời gian thống kê.

Báo cáo cũng trình bày thay đổi về số người nhận trợ cấp. Trong giai đoạn từ năm 2020, khi việc làm đăng ký trả lương của người ngoài EU tăng 2,1 triệu, số người nhận trợ cấp không dựa trên việc làm tăng 2,3 triệu. Đây là hai mức thay đổi diễn ra trong cùng giai đoạn, không chứng minh việc nhập cư tăng đã gây ra mức tăng người nhận trợ cấp.

CSJ ước tính đến tháng 11/2025, có 6,7 triệu người trong độ tuổi lao động nhận ít nhất một khoản trợ cấp không dựa trên việc làm, tương đương khoảng một phần sáu dân số trong độ tuổi này. Từ tháng 2/2020 đến tháng 11/2025, số người nhận các khoản trợ cấp đó tăng 2,3 triệu.

Thống kê việc làm đăng ký trả lương tổng hợp việc làm được ghi nhận trong hệ thống thông tin thời gian thực PAYE của Anh. Nếu một người có nhiều việc làm, mỗi việc được tính riêng; lao động tự doanh không nằm trong số liệu.

Phân loại quốc tịch dựa trên thông tin được ghi lại khi một người đăng ký mã số bảo hiểm quốc gia lần đầu. Quốc tịch trong thống kê có thể không được cập nhật sau khi người đó nhập quốc tịch Anh, vì vậy các số liệu này không nhất thiết phản ánh chính xác quy mô việc làm hiện tại theo quốc tịch.