Canada chỉ định dự án đường ống Pacific Link công suất 1 triệu thùng/ngày, chưa phê duyệt xây dựng

Canada đã xếp kế hoạch xây dựng đường ống Pacific Link, dự kiến vận chuyển 1 triệu thùng dầu mỗi ngày, vào danh sách dự án có tầm quan trọng quốc gia. Việc chỉ định chưa đồng nghĩa với phê duyệt xây dựng cuối cùng; dự án vẫn cần hoàn tất các thủ tục về tuyến đường, điều kiện môi trường, tham vấn quyền của người bản địa và huy động vốn.

Thủ tướng Canada Mark Carney cho biết dự án được chỉ định ngày 1 tháng 10 theo Đạo luật Xây dựng Canada (Building Canada Act). Theo mô tả của chính phủ Canada, đường ống dự kiến nối Bruderheim, tỉnh Alberta, với một cảng nước sâu gần Delta, tỉnh British Columbia, trên quãng đường tối đa khoảng 1.250 km. Tuyến cuối cùng chưa được xác định.

Chính phủ Canada nêu mục tiêu của dự án là đa dạng hóa các tuyến xuất khẩu dầu thô. Tài liệu giải trình sắc lệnh của chính phủ cho biết 90,1% lượng dầu thô xuất khẩu của Canada trong năm 2025 được đưa sang Mỹ. Theo ước tính của chính phủ, nếu Pacific Link được triển khai cùng với việc nâng cấp đường ống Trans Mountain hiện có, tỷ trọng dầu vận chuyển bằng đường ống trên đất liền cố định đến Mỹ có thể giảm từ khoảng 82–83% năm 2025 xuống còn 65–70%.

Canada và tỉnh Alberta dự kiến mỗi bên nắm một nửa cổ phần dự án, đồng thời dành cho các cộng đồng bản địa cơ hội tham gia sở hữu ít nhất 10%. Trans Mountain Corporation sẽ dẫn dắt việc phát triển dự án; Pembina Pipeline Corporation tham gia với tư cách nhà đầu tư tư nhân và cố vấn phát triển.

Tài liệu giải trình sắc lệnh của chính phủ ước tính chi phí dự án ở mức 35,2–43,7 tỷ CAD. Con số này đã tính đến điều chỉnh rủi ro và khoản dự phòng, trong khi kế hoạch huy động vốn xây dựng tổng thể vẫn đang được hoàn thiện. Thỏa thuận nguyên tắc không ràng buộc do Pembina Pipeline nộp ngày 2 tháng 7 đề cập khả năng nắm 10% lợi ích kinh tế trong giai đoạn xây dựng và mua thêm tối đa 10% cổ phần khi dự án đi vào khai thác thương mại. Đề xuất này chưa phải cam kết đầu tư cuối cùng.

Phản ứng của các nhóm bản địa và chính phủ về việc chỉ định dự án khác nhau. Trong tuyên bố ngày 1 tháng 10, Liên minh các Thủ lĩnh người da đỏ British Columbia (UBCIC) phản đối quyết định, cho rằng quá trình tham vấn chưa kết thúc và quyền của người bản địa cùng tác động môi trường chưa được xem xét đầy đủ. Đây là quan điểm của UBCIC.

Văn phòng Thủ tướng Canada cho biết trước khi chỉ định dự án, chính phủ đã tham vấn hơn 130 cộng đồng bản địa và cơ quan liên quan quanh các tuyến tiềm năng trong ba tháng. Chính phủ dự kiến tiếp tục tham vấn về bảo vệ quyền, điều kiện môi trường và tác động đến cộng đồng địa phương.

Cơ quan Dự án Lớn và Cơ quan Quản lý Năng lượng Canada sẽ tiến hành đánh giá liên bang và tham vấn các bên liên quan. Văn phòng Thủ tướng Canada cho biết chính phủ đặt mục tiêu hoàn thiện các điều kiện của dự án trước ngày 1 tháng 9 năm 2027. Sau đó, quá trình xác định tuyến đường, cấp phép và huy động vốn sẽ tiếp tục.