Lãi suất 0,8-0,9%/năm: Ngân hàng Nhật đua giữ tiền gửi cá nhân

Ngân hàng Mizuho (Mizuho Bank) thông báo ngày 7 nâng lãi suất tiết kiệm cá nhân lên mức 0,8-0,9%/năm, gấp đôi mức trước đó, tùy theo số dư gửi. Chương trình ưu đãi kéo dài từ ngày 14 tháng 9 đến ngày 13 tháng 12.

Động thái này diễn ra trong bối cảnh Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) tăng lãi suất, khiến dòng tiền cá nhân dịch chuyển mạnh sang trái phiếu chính phủ và các sản phẩm đầu tư. Để giữ nguồn vốn cho vay, các ngân hàng Nhật Bản đồng loạt tăng lãi suất tiền gửi và mở rộng ưu đãi cho khách hàng.

Trước đó, hồi tháng 8, Mizuho đã nâng lãi suất tiết kiệm cho khoản tiền gửi từ 3 triệu yên trở lên lên 0,45%/năm, cao hơn lãi suất tiền gửi thông thường. Đây là loại hình tiền gửi cho phép khách rút vốn khi cần nhưng vẫn hưởng lãi suất tốt hơn tài khoản thông thường.

Theo báo Yomiuri (Yomiuri Shimbun) đưa tin ngày 7, Mizuho là ngân hàng lớn duy nhất trong nhóm ngân hàng hàng đầu (megabank) hiện triển khai sản phẩm tiết kiệm mới. Thông tin ưu đãi được công bố tại một sự kiện giới thiệu chiến lược khách hàng cá nhân của ngân hàng.

Cuộc đua lãi suất cũng lan sang các ngân hàng khác. Ngân hàng Rakuten (Rakuten Bank) nâng lãi suất tài khoản thông thường liên kết chứng khoán lên tối đa 0,74%/năm. Ngân hàng Shimane (Shimane Bank) và ngân hàng trực tuyến thuộc Tập đoàn Tài chính Fukuoka (Fukuoka Financial Group) cũng đưa lãi suất tiền gửi qua ứng dụng di động lên 0,8-0,9%/năm.

Trong khi đó, các ngân hàng lớn khác như Tập đoàn Tài chính Mitsubishi UFJ (MUFG) và Sumitomo Mitsui Financial Group (SMFG) chọn hướng khác, tăng cường chương trình hội viên dành cho khách hàng có tài sản lớn và ưu đãi tích điểm, thay vì tập trung vào lãi suất. Cách làm này nhằm giữ chân khách hàng hiện tại bằng lợi ích đi kèm chứ không chỉ bằng lãi suất.

Dòng tiền cá nhân dịch chuyển còn thể hiện rõ qua số liệu trái phiếu và sản phẩm đầu tư. Tính đến đợt phát hành tháng 9 của năm tài khóa 2026, tổng giá trị trái phiếu chính phủ dành cho cá nhân đạt khoảng 5.100 tỷ yên.

Tốc độ tăng nhanh gấp 1,8 lần so với cùng kỳ năm trước, thời điểm từng lập đỉnh cao nhất trong 19 năm. Diễn biến này cho thấy dòng vốn đang rời tiền gửi để tìm đến các kênh đầu tư được xem là sinh lời tốt hơn sau khi lãi suất tăng.

Tổng giá trị mua tích lũy qua chương trình miễn thuế đầu tư nhỏ lẻ NISA (Nippon Individual Savings Account) đạt 71.000 tỷ yên tính đến cuối tháng 12 năm 2025, tăng 36% so với năm trước. Số tài khoản đạt 28,2 triệu, tăng 10%.

NISA là chương trình hỗ trợ đầu tư nhỏ lẻ của Nhật Bản, miễn thuế thu nhập từ đầu tư trong một hạn mức nhất định. Chương trình này đang trở thành kênh song song với tiền gửi và trái phiếu chính phủ để cá nhân phân bổ tài sản.

Việc ngân hàng đua giữ tiền gửi gắn liền với bài toán nguồn vốn cho vay và hiệu quả kinh doanh. Khi tiền gửi dịch chuyển sang trái phiếu hay sản phẩm đầu tư, ngân hàng phải đưa ra lãi suất và ưu đãi hấp dẫn hơn để giữ nguồn vốn phục vụ hoạt động cho vay.

Ngược lại, lãi suất tiền gửi tăng cũng đồng nghĩa chi phí huy động vốn của ngân hàng tăng theo. Bài viết trước đó của TokenPost từng đề cập khả năng cuộc đua lãi suất tiền gửi làm tăng gánh nặng chi phí huy động vốn cho ngân hàng.

Inomata Takashi (Takashi Inomata), Phó Chủ tịch Ngân hàng Mizuho, nói rằng "điều quan trọng là kết hợp việc thu hút tiền gửi với bán sản phẩm đầu tư, để xem ngân hàng có thể khiến khách hàng sử dụng dịch vụ nhiều đến mức nào". Phát biểu này cho thấy chiến lược của Mizuho là gắn việc giữ tiền gửi với bán chéo sản phẩm đầu tư nhằm mở rộng giao dịch với khách hàng.

Ông Inomata cho biết cạnh tranh giữa các ngân hàng để thu hút dòng tiền cá nhân được dự báo sẽ còn gay gắt hơn.

Cuộc đua lãi suất tiền gửi tại Nhật Bản phản ánh việc bình thường hóa lãi suất đang tác động đồng thời đến cách hộ gia đình phân bổ tài sản và chi phí huy động vốn của ngân hàng. Quyết định chính sách tiếp theo của BOJ, cùng quy mô dòng tiền cá nhân chảy vào trái phiếu chính phủ và NISA, được xem là yếu tố sẽ ảnh hưởng đến cách các ngân hàng phản ứng trong thời gian tới.