Spitznagel cảnh báo: Sau đà tăng AI có thể là cú sập chưa từng thấy

Mark Spitznagel, người đứng đầu quỹ Universa Investments, cảnh báo rằng làn sóng tăng giá liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) có thể còn tiếp diễn mạnh mẽ thêm một nhịp nữa, nhưng sau đó thị trường chứng khoán có thể chứng kiến một cú sập ở quy mô chưa từng có.

Trong cuộc phỏng vấn với Business Insider ngày 7 (giờ địa phương), Spitznagel nói rằng cơn sốt AI có khả năng đẩy các chỉ số lên những đỉnh cao mới, nhưng sau đó “chúng ta có thể chứng kiến một cú sập lớn hơn bất cứ điều gì từng thấy trong đời”.

Ông nói thêm: “Trong vài tháng tới, tôi sẽ là người theo phe giảm giá lớn tiếng nhất mà các bạn nghe thấy”, nhưng cũng nhấn mạnh “không phải ngay lúc này”. Theo ông, điều này không đồng nghĩa với việc làn sóng đầu tư vào AI sẽ chấm dứt ngay lập tức.

Spitznagel cho rằng toàn bộ nhóm tài sản rủi ro có thể sẽ trải qua “một đợt tăng giá cực lớn, đầy hưng phấn với rủi ro và gần như điên rồ” thêm một lần nữa. Tuy nhiên, ông cảnh báo thời điểm đợt tăng này kết thúc có thể đến sớm hơn nhiều người dự đoán.

Ông chỉ ra tình trạng đòn bẩy quá mức trên thị trường hiện nay cùng những “canh bạc tự tin thái quá và khổng lồ” là các yếu tố rủi ro đáng chú ý. Spitznagel không khẳng định cú sập đã bắt đầu, nhưng cho rằng sau một giai đoạn tăng kéo dài, sự đảo chiều của thị trường có thể diễn ra rất đột ngột.

Spitznagel đánh giá nhà đầu tư Michael Burry, người nổi tiếng qua bộ phim “The Big Short”, có lý khi tỏ ra lo ngại về việc các tập đoàn công nghệ lớn trong lĩnh vực AI mở rộng đầu tư vào chip bán dẫn và trung tâm dữ liệu, cùng các giao dịch tài chính mang tính vòng tròn và những khoản nợ tiềm ẩn.

Dù vậy, ông cho rằng Burry khó có thể dự đoán chính xác thời điểm thị trường lao dốc. Theo Spitznagel, việc chỉ ra rủi ro liên quan đến AI và việc dự báo đúng thời điểm thị trường sụt giảm là hai vấn đề hoàn toàn khác nhau.

Universa Investments là quỹ vận hành chiến lược nhằm chuẩn bị cho những cú sốc thị trường mang tính cực đoan, hiếm gặp và khó dự đoán trước. Spitznagel giải thích rằng cấu trúc của quỹ chấp nhận thua lỗ trong giai đoạn thị trường yên bình để sẵn sàng ứng phó khi biến động mạnh xảy ra.

Chiến lược này dựa trên việc mua các quyền chọn phi tiền tệ (out-of-the-money), vốn có thể mang lại lợi nhuận lớn khi giá cổ phiếu biến động mạnh. Trong phần lớn các phiên giao dịch khi thị trường ổn định, chiến lược này có thể thua lỗ, nhưng khi thị trường tài chính hứng chịu cú sốc lớn, quỹ có thể tìm kiếm lợi nhuận đáng kể.

Spitznagel gọi đây là “điều khó khăn nhất”, bởi nhà đầu tư phải chịu đựng những khoản lỗ thường xuyên cho đến khi thảm họa thị trường thực sự xảy ra.

Ông nói: “Một trong những cách để đạt được lợi nhuận vượt trội thực sự là theo đuổi những dòng lợi nhuận hoặc cấu trúc phần thưởng mà gần như không ai muốn có”. Theo giải thích của ông, chiến lược chấp nhận chi phí cao và thua lỗ kéo dài có thể được đền đáp khi thị trường gặp cú sốc lớn.

“Thiên nga đen” (black swan) là thuật ngữ chỉ những sự kiện từng bị xem là khó xảy ra nhưng khi thực sự diễn ra lại gây chấn động lớn cho thị trường tài chính và nền kinh tế. Spitznagel là người đã vận hành chiến lược đầu tư nhằm chuẩn bị cho những sự kiện cực đoan như vậy trong nhiều năm qua.

Spitznagel cho rằng việc phân bổ một phần danh mục đầu tư vào Universa có thể giúp nhà đầu tư ứng phó với rủi ro thị trường lao dốc mạnh, tuy đây là quan điểm cá nhân của ông về mục tiêu và hiệu quả vận hành chiến lược của chính quỹ này.

Phát biểu lần này của Spitznagel đưa ra đồng thời hai khả năng: làn sóng đầu tư AI có thể còn tiếp diễn thêm một thời gian, và sau đó là rủi ro sụt giảm mạnh. Ông không đưa ra thời điểm hay quy mô cụ thể cho một cú sập, đồng thời cũng không khẳng định rằng đà giảm đã bắt đầu.