778 tỷ USD hợp đồng tương lai vĩnh cửu tài sản truyền thống làm thay đổi sàn crypto

Giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh cửu (perpetual futures) gắn với cổ phiếu, hàng hóa và chỉ số đã phình lên mức 778 tỷ USD trong tháng 8/2026, trở thành trục giao dịch mới của các sàn crypto. Thị trường perpetual vốn tập trung vào Bitcoin(BTC) và Ethereum(ETH) nay đang mở rộng sang mảng phái sinh giao dịch tài sản truyền thống suốt 24 giờ.

Theo số liệu tổng hợp của Fasanara Digital, hợp đồng tương lai vĩnh cửu gắn với tài sản phi crypto chiếm 23,48% tổng khối lượng giao dịch trên các nền tảng tài sản số lớn trong tháng 8/2026. Tỷ lệ này chỉ ở mức 0,5% vào tháng 11/2025, tức đã tăng vọt chỉ sau 9 tháng.

Xét riêng các sàn tập trung (CEX), độ nghiêng về sản phẩm gắn cổ phiếu càng rõ. Trung tâm dữ liệu WuBlockchain cho biết khối lượng giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh cửu cổ phiếu trên các sàn tập trung đạt 665,42 tỷ USD trong tháng 8, tăng 4,6% so với mức 636,19 tỷ USD của tháng 7 và gấp 56,5 lần con số 11,58 tỷ USD hồi tháng 1.

Giao dịch tập trung vào một số mã nhất định: SanDisk(SNDK) dẫn đầu với 193,58 tỷ USD, SK Hynix(SKHYNIX) đạt 75,89 tỷ USD, hợp đồng SPCX gắn với SpaceX ghi nhận 65,93 tỷ USD. Ba sản phẩm này cộng lại chiếm 50,4% tổng giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh cửu cổ phiếu trên các sàn tập trung trong tháng 8.

Con số này không đồng nghĩa tài chính truyền thống đang thay thế giao dịch crypto. Bình luận trong ngành cho rằng hạ tầng giao dịch của các sàn crypto đang đóng vai trò hấp thụ mức độ tiếp xúc giá của cổ phiếu, ETF và hàng hóa. Thị trường chứng khoán truyền thống có giờ giao dịch cố định, trong khi sàn crypto sở hữu nền tảng người dùng đã quen với giao dịch 24 giờ, tài khoản duy nhất và cơ chế ký quỹ bằng Tether(USDT).

Hợp đồng tương lai vĩnh cửu là hợp đồng phái sinh không có ngày đáo hạn. Nhà đầu tư không nắm giữ trực tiếp tài sản cơ sở mà giao dịch theo biến động giá. Hợp đồng vĩnh cửu gắn với cổ phiếu cũng vậy — đây là sản phẩm mang lại mức độ tiếp xúc giá, không trao quyền sở hữu cổ phiếu hay hàng hóa liên quan.

Binance, trong tài liệu công bố ngày 25/8, cho biết 10 trong số 15 hợp đồng tương lai vĩnh cửu có khối lượng giao dịch 24 giờ cao nhất là sản phẩm gắn với tài sản truyền thống như cổ phiếu, ETF và hàng hóa. Cùng tài liệu, Binance nêu khối lượng giao dịch 24 giờ của hợp đồng SANDUSDT gắn với SanDisk, tính đến 18h ngày 19/8 (giờ Hàn Quốc), đạt 6,87 tỷ USD — tương đương khoảng 22% khối lượng giao dịch 24 giờ của cổ phiếu SanDisk trên sàn Nasdaq.

Bybit cũng bắt kịp xu hướng này. Ngày 29/7, Bybit ra mắt khu vực TradFi Zone, cho phép giao dịch 24 giờ hợp đồng tương lai vĩnh cửu gắn với cổ phiếu, ETF, vàng và dầu thô. Người dùng chỉ cần một tài khoản và ký quỹ bằng USDT để giao dịch cả hợp đồng crypto lẫn hợp đồng tài sản truyền thống.

Xu hướng này đã tích lũy từ nửa đầu năm nay. TokenPost từng đưa tin khối lượng giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh cửu gắn với tài sản truyền thống trên các sàn crypto trong giai đoạn tháng 1-5/2026 đã đạt 1.320 tỷ USD. Khi đó, giới trong ngành gọi hiện tượng các sàn crypto kéo tài sản tài chính truyền thống vào hệ thống giao dịch on-chain là "cầu nối ngược" (reverse bridging).

Ở cấp độ quản lý, thảo luận về hợp đồng tương lai vĩnh cửu vẫn tiếp diễn. Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC) ngày 29/5 đã phê duyệt hợp đồng BTCPERP của KalshiEX — gắn với giá giao ngay Bitcoin — là hợp đồng tương lai. Cùng ngày, CFTC ra tuyên bố chính sách về niêm yết hợp đồng tương lai vĩnh cửu, và đến ngày 22/6 bắt đầu lấy ý kiến công khai về giao dịch 24 giờ cũng như hợp đồng vĩnh cửu gắn với hàng hóa năng lượng.

Dù vậy, không thể xem việc tỷ trọng giao dịch tăng lên đồng nghĩa với toàn thị trường tăng trưởng. Unchained lưu ý rằng dù vai trò của hợp đồng tương lai vĩnh cửu trong giao dịch crypto lớn hơn, khối lượng giao dịch trên các sàn tập trung lại chạm đáy 31 tháng. Cần phân biệt rõ liệu sự mở rộng của sản phẩm gắn tài sản truyền thống là dòng vốn mới hay chỉ là sự dịch chuyển của thanh khoản crypto sẵn có.

Điểm mấu chốt nằm ở mẫu số. Con số 23,48% và 778 tỷ USD chỉ tính hợp đồng tương lai vĩnh cửu gắn tài sản truyền thống trên các nền tảng tài sản số lớn. Còn 665,42 tỷ USD là khối lượng giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh cửu cổ phiếu riêng trên các sàn tập trung. Nếu cộng gộp hai con số này một cách đơn giản, bức tranh quy mô thị trường sẽ bị hiểu sai.

Diễn biến này có ý nghĩa vượt ra ngoài phạm vi mở rộng danh mục sản phẩm của các sàn nước ngoài, bởi SK Hynix(SKHYNIX) — tập đoàn bán dẫn Hàn Quốc — cũng nằm trong nhóm giao dịch chính của tháng 8. Nói cách khác, giá trị của một doanh nghiệp châu Á, dù cổ phiếu không giao dịch trực tiếp trên sàn crypto, vẫn được theo dõi qua sản phẩm phái sinh ở nước ngoài suốt 24 giờ.

Đối với nhà đầu tư, khả năng tiếp cận và cách hiểu quy định pháp lý vẫn là vấn đề bỏ ngỏ. Sản phẩm trên sàn nước ngoài có giờ giao dịch và cơ chế ký quỹ khác thị trường chứng khoán truyền thống, đồng thời có thể ảnh hưởng riêng đến quá trình hình thành giá của tài sản cơ sở. Khối lượng giao dịch tăng nên được nhìn nhận như chỉ báo về nhu cầu phái sinh và phân bổ thanh khoản, hơn là tín hiệu về xu hướng giá.