Đặc phái viên Mỹ đến Moscow và Kyiv bàn ngừng bắn Ukraine

Tổng thống Mỹ Donald Trump cử đặc phái viên Steve Witkoff và cố vấn cấp cao Jared Kushner tới Nga và Ukraine để làm trung gian chấm dứt chiến tranh. Hai người sẽ lần lượt tới Moscow rồi Kyiv, mang theo một đề xuất ngừng bắn.

Tổng thống Trump xác nhận ngày 5 (giờ Hàn Quốc) rằng hai đặc phái viên sẽ đến Moscow vào cuối tuần và đầu tuần tới, sau đó tiếp tục hành trình đến Kyiv. Theo hãng tin AP ngày 5, ông Trump cho biết hai người mang theo "đề xuất để chấm dứt chiến tranh".

Nếu chuyến đi diễn ra như dự kiến, đây sẽ là lần đầu tiên ông Witkoff và ông Kushner đặt chân đến Kyiv. Việc Mỹ trực tiếp tiếp xúc cả Nga lẫn Ukraine để nối lại vai trò trung gian mang ý nghĩa ngoại giao đáng chú ý.

Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho biết nước này đang chuẩn bị lịch trình đàm phán với phía Mỹ. Ông Zelensky nói Ukraine sẽ ngừng không kích trong thời gian đàm phán và yêu cầu Nga thực hiện điều tương tự.

Động thái này được xem là cách tạo điều kiện an toàn tối thiểu cho việc di chuyển của đoàn đàm phán và các cuộc gặp sắp tới. Tuy nhiên, phía Nga đến nay vẫn chưa xác nhận công khai.

Người phát ngôn Điện Kremlin Dmitry Peskov, khi được hỏi về thông tin ông Witkoff và ông Kushner sẽ tới Moscow, chỉ nói rằng Nga "sẽ thông báo khi có tiếp xúc" diễn ra. Trong khi đó, hãng thông tấn nhà nước Nga TASS đưa tin hai người dự kiến có mặt tại Moscow và Kyiv trong hai ngày 5 và 6.

Việc nối lại ngoại giao lần này diễn ra trong bối cảnh chiến sự chưa hề hạ nhiệt. Ngày 4, thiết bị bay không người lái của Nga đã tấn công trúng tòa nhà Cơ quan An ninh Ukraine ngay tại trung tâm Kyiv.

Giới chức địa phương cho biết vụ tấn công khiến 12 người bị thương. Tại vùng Odesa, một cuộc tập kích ban đêm của Nga làm 1 người thiệt mạng và hơn 5 người bị thương; còn tại Dnipro, 2 cảnh sát đã thiệt mạng.

Ở chiều ngược lại, Ukraine cũng nhắm vào các cơ sở năng lượng trên lãnh thổ Nga. Giới chức địa phương cho biết một vụ cháy đã bùng phát tại kho chứa dầu ở khu vực Sochi và Sirius, miền nam Nga, sau các cuộc tấn công bằng drone của Ukraine.

Chiến tranh đang lan rộng, ảnh hưởng tới cả cảng biển, năng lượng lẫn hạ tầng hậu cần. TokenPost từng đưa tin căng thẳng quanh tuyến đường ngũ cốc và logistics gia tăng, sau khi Nga cảnh báo có thể nhắm vào cảng biển và hoạt động xuất khẩu của Ukraine.

Vấn đề cốt lõi trong các cuộc đàm phán vẫn là lãnh thổ. Trợ lý Tổng thống Nga Yury Ushakov từng nói sau một cuộc gặp trước đó rằng một giải pháp lâu dài đòi hỏi phải xử lý được vấn đề lãnh thổ.

Về phần mình, Ukraine vẫn giữ lập trường không chấp nhận nhượng bộ lãnh thổ mà Nga yêu cầu. Nếu các cuộc thảo luận ngừng bắn muốn tiến tới kiểm soát chiến trường và một thỏa thuận chính trị, vấn đề này khó có thể né tránh.

Ngừng bắn chỉ là biện pháp tạm dừng giao tranh, khác với việc chấm dứt chiến tranh hay ký một hiệp định hòa bình. Đây cũng là lý do các điều kiện riêng như cơ chế giám sát, cách xử lý vi phạm và quy chế đối với vùng lãnh thổ bị chiếm đóng vẫn cần được đàm phán thêm.

Bản tin này chưa ghi nhận thông báo hay số liệu giá nào liên quan trực tiếp đến thị trường tài sản số. Dù vậy, chiến tranh Ukraine từ trước đến nay vẫn được xem là một biến số địa chính trị có thể tác động tới giá năng lượng, tâm lý đồng USD và khẩu vị rủi ro nói chung.

Chuyến công du lần này mới chỉ là nỗ lực nối lại đàm phán, chưa phải một thỏa thuận ngừng bắn. Kết quả thực tế sẽ được xác nhận qua tuyên bố của hai bên sau các cuộc gặp tại Moscow và Kyiv.