Iran phát hiện 7.500 tỷ feet khối khí đốt, bài toán nằm ở phục hồi sản xuất

Iran vừa xác nhận phát hiện mới hơn 7.500 tỷ feet khối khí đốt tự nhiên tại tỉnh Fars, miền Nam nước này, với trữ lượng có thể khai thác được ước tính khoảng 5.700 tỷ feet khối.

Theo Reuters đưa tin ngày 23 (giờ địa phương), Bộ trưởng Dầu mỏ Iran Mohsen Paknejad đã công bố phát hiện này qua truyền thông nhà nước. Ông Paknejad cho biết trữ lượng có thể khai thác tương đương sản lượng 15 năm của một giai đoạn tại mỏ khí South Pars.

Điều đáng chú ý ở phát hiện lần này không chỉ nằm ở quy mô trữ lượng mà còn ở thời điểm công bố. Iran hiện đang khôi phục các cơ sở năng lượng bị hư hại sau xung đột với Israel và Mỹ, trong khi Washington tiếp tục duy trì sức ép trừng phạt.

Trước chiến tranh, sản lượng khí đốt tự nhiên của Iran được ước tính vào khoảng 650 triệu mét khối mỗi ngày, tương đương khoảng 8.400 tỷ feet khối mỗi năm. So với con số này, phát hiện mới 7.500 tỷ feet khối cũng không phải là nhỏ.

Tuy nhiên, tổng trữ lượng và lượng thực tế có thể sản xuất là hai khái niệm khác nhau. Con số 5.700 tỷ feet khối mà phía Iran đưa ra là phần khí có thể khai thác được về mặt kỹ thuật và kinh tế, trong tổng lượng khí nằm dưới lòng đất.

Ông Paknejad cho biết lượng khí mới xác nhận là khí ngọt (sweet gas) - loại khí có hàm lượng lưu huỳnh thấp, thường ít tốn kém hơn trong xử lý, giúp giảm chi phí phát triển và vận hành.

Theo thông tin được công bố, mỏ khí này còn đi kèm condensate. Đây là hydrocarbon lỏng thường xuất hiện cùng khí tự nhiên, có thể bổ sung giá trị kinh tế cho khâu lọc dầu và nguyên liệu hóa dầu.

Dù vậy, việc xác nhận trữ lượng không đồng nghĩa với việc nguồn cung sẽ tăng ngay. Để đưa vào sản xuất thực tế, Iran cần giải quyết đồng thời các vấn đề về lệnh trừng phạt, huy động vốn, thiết bị khoan và phục hồi cơ sở lọc khí.

Một quan chức cấp cao của Iran hồi tháng 7 nhận định công suất sản xuất khí đốt khoảng 100 triệu mét khối sẽ được khôi phục trong vài tháng tới. Sản lượng bị sụt giảm do thiệt hại kể từ khi xung đột bắt đầu vào cuối tháng 2 được cho là còn khoảng 230 triệu mét khối mỗi ngày.

Bộ Tài chính Mỹ ngày 24 tháng 7 công bố các biện pháp nhắm vào mạng lưới né tránh trừng phạt Iran. Nhà Trắng cũng khẳng định trong tài liệu công bố ngày 28 tháng 7 rằng Tổng thống Trump vẫn duy trì chính sách gây sức ép tối đa đối với Iran.

Nguồn tài nguyên khí đốt của Iran vốn đã thuộc nhóm hàng đầu thế giới. Cơ quan Thông tin Năng lượng Mỹ (EIA) ước tính trữ lượng khí tự nhiên đã được chứng minh của Iran vào khoảng 1.200 nghìn tỷ feet khối, xếp thứ hai thế giới sau Nga.

South Pars là mỏ khí chủ lực, chiếm khoảng 40% trữ lượng đã xác nhận của Iran. Phía Qatar gọi cùng cấu trúc địa chất này là North Field.

Nhiều ý kiến trên thị trường cho rằng thông tin lần này mang tính chất biến số nguồn cung dài hạn hơn là yếu tố tác động giá trong ngắn hạn. Ngay cả khi mỏ khí mới được phát triển, nếu lệnh trừng phạt và tiến độ phục hồi thiết bị còn chậm trễ, thời điểm nguồn cung thực sự tăng lên vẫn có thể bị đẩy lùi.

Với độc giả Việt Nam, đây là diễn biến đáng theo dõi trong bức tranh chung về nguồn cung năng lượng Trung Đông và rủi ro địa chính trị khu vực. TokenPost trước đó đã đưa tin về tình hình lưu thông qua eo biển Hormuz giảm và động thái nối lại vận chuyển.

Phát hiện khí đốt mới của Iran là yếu tố giúp mở rộng năng lực cung ứng dài hạn, nhưng thời điểm sản xuất và lộ trình phát triển cụ thể vẫn chưa được công bố. Ở thời điểm hiện tại, mức độ trừng phạt, tốc độ phục hồi cơ sở hạ tầng và việc công bố kế hoạch phát triển mỏ khí này là những điểm cần tiếp tục theo dõi.