3.106 vụ lừa đảo tiền mã hóa bị ASIC chặn tại Úc trong một năm

Ủy ban Chứng khoán và Đầu tư Úc (ASIC) cho biết đã chặn hơn 19.400 vụ lừa đảo trực tuyến trong năm tài chính vừa qua, trong đó có 3.106 vụ liên quan đến đầu tư tiền mã hóa. Mạng lưới lừa đảo kết hợp video deepfake do AI tạo ra, trang tin giả, đánh giá giả mạo và nền tảng đầu tư giả để nhắm vào khoản tiết kiệm cá nhân.

ASIC cho biết số vụ lừa đảo trực tuyến được xử lý đã tăng 182% so với năm trước. Số liên kết lừa đảo phishing bị chặn là 5.476, gấp khoảng 4 lần năm trước, trong khi các nền tảng đầu tư giả bị phát hiện là 7.051, tăng khoảng 2,5 lần. Riêng số vụ lừa đảo tiền mã hóa bị chặn là 3.106, tăng khoảng 30%.

Theo tờ Guardian đưa tin ngày 17 tháng 8 (giờ địa phương), Thủ tướng Úc Anthony Albanese là nhân vật công chúng bị lợi dụng nhiều nhất trong các vụ lừa đảo đầu tư sử dụng deepfake. Trong nhóm 10 nhân vật công chúng bị giả mạo nhiều nhất theo dữ liệu từ trung tâm chống lừa đảo quốc gia Scamwatch, tổng thiệt hại được báo cáo lên tới 7,4 triệu AUD (khoảng 74 tỷ won).

Thủ đoạn không dừng lại ở việc lập một trang web đơn lẻ. Kẻ gian ghép giọng nói giả vào video thật, chèn các cụm từ trông như được chính phủ bảo chứng, dựng quảng cáo giả danh người nổi tiếng giới thiệu, kèm theo đánh giá và trang tin tức bịa đặt để tăng độ tin cậy.

Nạn nhân thường bị dẫn dụ qua tin nhắn hoặc website để tiếp cận một nền tảng giao dịch tiền mã hóa giả, nơi màn hình hiển thị lợi nhuận ảo. Khi cố rút tiền, họ bị yêu cầu nộp thêm phí, nhưng ASIC khẳng định không có giao dịch thực nào diễn ra và số tiền nạp vào chuyển thẳng cho kẻ lừa đảo.

Chủ tịch ASIC Sarah Court (Sarah Court) nói "nội dung tinh vi, thương hiệu quen thuộc và những lời đánh giá thuyết phục không đồng nghĩa với việc cơ hội đầu tư đó hợp pháp". Bà nhấn mạnh AI đang khiến các vụ lừa đảo đầu tư trở nên khó phân biệt hơn, nên chỉ tìm kiếm thông tin trên mạng là chưa đủ để xác minh.

Cảnh báo lần này nằm trong chuỗi hành động mà ASIC đã triển khai từ đầu năm. Ngày 8 tháng 4, cơ quan này cảnh báo về quảng cáo lừa đảo đầu tư sử dụng AI. Đến ngày 25 tháng 5, ASIC tiếp tục công bố thủ đoạn dụ nhà đầu tư vào các nền tảng giao dịch tiền mã hóa giả mạo.

Ngày 17 tháng 6, ASIC thông báo sẽ gom địa chỉ website của các đơn vị nắm giấy phép dịch vụ tài chính vào công cụ tra cứu đăng ký chuyên nghiệp (PRS) để nhà đầu tư phân biệt trang thật với trang giả mạo. Động thái này được đưa ra sau khi các trường hợp giả danh sao chép số giấy phép và tên công ty hợp pháp gia tăng.

PRS là hệ thống tra cứu giúp xác minh thông tin đăng ký của các đơn vị nắm giấy phép dịch vụ tài chính tại Úc. Theo ASIC, nhà đầu tư không nên chỉ kiểm tra tên công ty và số giấy phép mà còn cần đối chiếu cả địa chỉ website chính thức mới có thể lọc ra các trang giả mạo.

Báo cáo năm 2025 của Trung tâm chống lừa đảo quốc gia Úc ghi nhận tổng thiệt hại do lừa đảo của người dân nước này là 2,18 tỷ AUD (khoảng 21.900 tỷ won), trong đó riêng thiệt hại từ lừa đảo đầu tư là 837,7 triệu AUD (khoảng 8.410 tỷ won).

ASIC cho biết trong quý 1 năm 2026, Scamwatch và ReportCyber nhận được 60.657 báo cáo với tổng thiệt hại 248,3 triệu AUD (khoảng 249 tỷ won). Lừa đảo đầu tư tiếp tục chiếm tỷ trọng lớn trong tổng thiệt hại do lừa đảo gây ra.

Với độc giả quan tâm đến thị trường tiền mã hóa, điểm đáng chú ý là cách thức giả mạo. Tương tự vụ lừa đảo lợi dụng quá trình chuyển đổi sang MiCA từng gây chú ý tại châu Âu, những trang web giả danh quy trình chuyển đổi quy định hay thủ tục đăng ký chính thức chỉ có thể bị phát hiện khi nhà đầu tư trực tiếp đối chiếu với danh sách đăng ký gốc.

ASIC cho biết số trường hợp giả mạo số giấy phép dịch vụ tài chính và tên công ty đang gia tăng, đồng thời khuyến cáo nhà đầu tư nên kiểm tra cả công cụ PRS lẫn danh sách cảnh báo nhà đầu tư. Với các dịch vụ liên quan đến tiền mã hóa, nhà đầu tư cũng cần đối chiếu thêm việc đăng ký với AUSTRAC.

Tác động của vụ việc này đến thị trường tiền mã hóa trong nước vẫn cần được xác minh thêm. Tuy nhiên, dựa trên các số liệu đã được xác nhận, điểm mấu chốt trong cảnh báo của ASIC là quảng cáo lừa đảo dùng AI, giả mạo người nổi tiếng và nền tảng tiền mã hóa giả không phải là những vụ việc riêng lẻ mà đang vận hành như một chuỗi dẫn dụ nạn nhân thống nhất.

Nguồn xác minh: Guardian, thông báo ASIC tháng 4, cảnh báo của ASIC về sàn giao dịch tiền mã hóa giả, thông báo của ASIC về PRS, báo cáo Scamwatch 2025