Chênh lệch 18,6 lần quy mô ETF thu nhập Bitcoin lộ diện qua thương vụ Goldman Sachs

Goldman Sachs (GS) đang xúc tiến thương vụ mua lại NEOS Investments với giá trị lên tới 2,25 tỷ USD, đưa thị trường ETF thu nhập Bitcoin (BTC) trở lại tâm điểm chú ý. Điểm đáng chú ý nhất trong thương vụ là danh mục NEOS đang nắm sẵn một sản phẩm thu nhập Bitcoin có quy mô hơn 1 tỷ USD.

Theo Barron's đưa tin, Goldman Sachs đã đồng ý mua lại NEOS Investments, công ty quản lý các quỹ ETF thu nhập dựa trên chiến lược quyền chọn (options). NEOS hiện quản lý 19 quỹ ETF theo chiến lược này, với tổng tài sản khoảng 30 tỷ USD. Thương vụ dự kiến hoàn tất trong quý I/2027, sau khi trải qua các thủ tục thông thường bao gồm phê duyệt của cơ quan quản lý.

Sản phẩm được giới đầu tư tiền mã hóa quan tâm nhất là NEOS Bitcoin High Income ETF (BTCI). Theo dữ liệu chính thức của NEOS, tổng tài sản ròng (NAV) của BTCI đạt 1.099.242.761 USD tính đến ngày 12. Cùng ngày, tài sản ròng của quỹ Bitcoin Premium Income ETF (BITA) do BlackRock (BLK) quản lý chỉ đạt 58.979.867 USD.

Tính theo tài sản ròng đơn thuần, BTCI đang lớn gấp khoảng 18,6 lần BITA. Cách nói “gấp khoảng 19 lần” tuy đúng về hướng nhưng là con số đã làm tròn; tính chính xác theo số liệu công bố, tỷ lệ thực tế là 18,6 lần. Hai quỹ có thời điểm niêm yết và chiến lược vận hành khác nhau, nên chỉ so sánh quy mô thì chưa đủ để đánh giá hiệu quả đầu tư.

Cả hai ETF này đều khác với ETF Bitcoin giao ngay (spot) vốn chỉ nắm giữ Bitcoin đơn thuần. Chúng vừa bám theo biến động giá Bitcoin, vừa dùng chiến lược quyền chọn để tạo dòng phân phối hàng tháng. NEOS cho biết BTCI tạo thu nhập hàng tháng bằng cách bán quyền chọn mua (covered call) trên ETF hợp đồng tương lai Bitcoin.

BlackRock cũng cho biết BITA sử dụng chiến lược quyền chọn chủ động để tạo phần bù thu nhập (premium income), đồng thời vẫn giữ một phần mức tăng giá của Bitcoin. Trong cấu trúc này, phần bù quyền chọn có thể trở thành nguồn chi trả phân phối, nhưng khi giá Bitcoin tăng mạnh, mức tham gia vào đà tăng có thể bị giới hạn. Ngược lại, trong giai đoạn giá giảm, diễn biến NAV có thể không đồng nhất với tỷ lệ phân phối.

Số liệu về tỷ suất sinh lời cần được đọc cẩn thận hơn. Tính đến ngày 31 tháng 7, BTCI công bố tỷ lệ phân phối (distribution rate) 26,73% và tỷ suất sinh lời SEC 30 ngày là 1,62%. Tuy nhiên, tỷ suất sinh lời NAV trong 1 năm tính đến cùng thời điểm lại là -41,66%.

Con số này cho thấy tỷ lệ phân phối cao không đồng nghĩa với tổng lợi nhuận cao. NEOS lưu ý rằng khoản phân phối có thể được phân loại là “return of capital” – tức hoàn trả một phần vốn gốc cho nhà đầu tư. Điều này có nghĩa là khoản tiền mặt nhà đầu tư nhận được và sự thay đổi tài sản ròng của quỹ là hai chuyện cần tách bạch.

BITA công bố tỷ lệ phân phối 18,87% tính đến ngày 11, trong khi quỹ này mới ra mắt từ ngày 9 tháng 6. Do thời gian vận hành còn ngắn, việc so sánh hiệu quả dài hạn giữa BITA và BTCI trên cùng một mặt bằng là chưa phù hợp.

Đây không phải lần đầu Goldman Sachs mở rộng mảng ETF. Ngày 2 tháng 4, Goldman Sachs chính thức công bố hoàn tất thương vụ mua lại Innovator Capital Management. Sau thương vụ này, tổng tài sản ETF toàn cầu mà Goldman Sachs Asset Management quản lý và tư vấn đã tăng lên khoảng 90 tỷ USD.

Ngày 14 tháng 4, Goldman Sachs cũng nộp hồ sơ đăng ký lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC), bổ sung một dòng sản phẩm mới mang tên “Goldman Sachs Bitcoin Premium Income ETF”. Hồ sơ mô tả cấu trúc sử dụng chiến lược bán quyền chọn mua gắn với ETP Bitcoin. Tại thời điểm đó, quỹ vẫn chưa chính thức đi vào vận hành.

TokenPost trước đó từng đưa tin Goldman Sachs sẽ chi tối đa 2,25 tỷ USD để mua lại NEOS, qua đó sở hữu các ETF thu nhập Bitcoin và Ethereum (ETH). Điểm đáng chú ý lần này không nằm ở bản thân thương vụ mua bán, mà ở quy mô thực tế và cấu trúc lợi suất của BTCI – sản phẩm nằm trong danh mục được mua lại.

Sự chú ý dành cho các ETF thu nhập Bitcoin diễn ra trong bối cảnh thị trường ETF chủ động (active ETF) đang mở rộng nhanh. Theo ETFGI, tổng tài sản ETF chủ động toàn cầu đạt mức cao kỷ lục 2.490 tỷ USD tính đến cuối tháng 5 năm 2026, tăng 28,8% so với đầu năm. Xu hướng các công ty quản lý quỹ lớn mở rộng mảng ETF dựa trên quyền chọn và phân phối thu nhập cũng gắn liền với đà tăng trưởng chung này.

Phản ứng từ cộng đồng công khai tập trung nhiều hơn vào bản chất khoản phân phối và nguy cơ bào mòn NAV, thay vì chỉ nhìn vào tỷ lệ phân phối cao. Trên diễn đàn Reddit, các bài viết liên quan đến NEOS cho thấy tranh luận xoay quanh việc nên xem tỷ trọng hoàn trả vốn gốc cao là một hình thức hiệu quả về thuế, hay là dấu hiệu tài sản ròng đang bị bào mòn. Do phạm vi thu thập dữ liệu công khai trên X bị giới hạn, phản ứng từ nền tảng này chưa thể xác nhận trực tiếp.

Đối với nhà đầu tư, nhóm sản phẩm ETF này cần được nhìn nhận khác với các ETF chỉ đơn thuần bám theo giá Bitcoin. Vì hướng tới phân phối hàng tháng bằng phần bù quyền chọn, mức tham gia vào đà tăng giá cũng như diễn biến NAV của các quỹ này có thể khác biệt đáng kể. Thương vụ Goldman Sachs mua lại NEOS dự kiến hoàn tất trong quý I/2027, sau khi trải qua các thủ tục thông thường bao gồm phê duyệt của cơ quan quản lý.