SEC kiện Adit Ventures Management và CEO vì cáo buộc lừa đảo cổ phiếu chưa niêm yết trước IPO

Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) đã kiện công ty tư vấn đầu tư Adit Ventures Management LLC cùng CEO của hãng này vì cáo buộc lừa dối nhà đầu tư và sử dụng sai tài sản khách hàng trong quá trình đầu tư vào cổ phiếu chưa niêm yết trước khi doanh nghiệp phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO).

Theo thông báo từ SEC ngày 11 (giờ địa phương), cơ quan này đã đệ đơn kiện Adit Ventures Management, có trụ sở tại New York, cùng CEO Eric Munson và ba đối tác chung (general partner) liên kết lên Tòa án Liên bang Quận Nam New York. Ba công ty liên kết được nêu tên gồm Adit Ventures LLC, Adit Ventures II LLC và Adit Ventures III LLC.

Theo đơn kiện, các bị đơn đã lừa dối nhà đầu tư và các quỹ khách hàng trong quá trình rót vốn vào cổ phiếu của những công ty chưa niêm yết như SpaceX và Klarna trước khi các công ty này IPO. Đây mới là giai đoạn SEC khởi kiện dân sự, các cáo buộc trong đơn kiện chưa được tòa án đưa ra phán quyết cuối cùng.

SEC cáo buộc các bị đơn đã dùng những tuyên bố và cam kết sai sự thật để mời gọi nhà đầu tư góp vốn vào các quỹ do Adit quản lý, trong khoảng thời gian từ tháng 4/2019 đến tháng 12/2024. Cơ quan này cũng cho rằng CEO Munson từng giải thích sai sự thật với một nhà đầu tư rằng một quỹ cụ thể đang nắm giữ cổ phiếu của công ty chưa niêm yết trước IPO.

Đơn kiện còn nêu việc vốn của khách hàng bị sử dụng để phục vụ lợi ích của các bị đơn. Theo SEC, các bị đơn đã vay tín chấp (không có tài sản bảo đảm) từ chính quỹ khách hàng với điều kiện có lợi cho mình, trong khi những giao dịch này không được phép theo tài liệu quỹ hoặc không được công bố đầy đủ cho nhà đầu tư.

Corey A. Schuster, Trưởng bộ phận quản lý tài sản thuộc Bộ phận Thực thi của SEC, nói: “Các công ty tư vấn đầu tư được tin tưởng sẽ hành động vì lợi ích tốt nhất của khách hàng”. Ông cho biết thêm các bị đơn “bị cáo buộc nhiều lần thực hiện hành vi gian lận nhằm mang lại lợi ích hoặc làm giàu cho chính mình”. Phát biểu của ông nhấn mạnh việc khách hàng gửi gắm tài sản dựa trên niềm tin rằng công ty tư vấn, với vai trò được ủy thác, sẽ thực hiện đầy đủ nghĩa vụ của mình.

SEC cho rằng các bị đơn đã tự mua cổ phiếu chưa niêm yết trước IPO, sau đó bán lại cho quỹ khách hàng với giá cao hơn. Trong quá trình này, họ bị cáo buộc thông tin sai lệch về chi phí mua thực tế cho nhà đầu tư và không xin sự chấp thuận cần thiết cho giao dịch mà chính công ty quản lý quỹ đóng vai trò đối tác giao dịch, tức giao dịch tự doanh.

SEC cũng cáo buộc các bị đơn thu phí mua tài sản vượt mức hàng triệu USD từ quỹ khách hàng mà không được phê duyệt. Cơ quan này cho biết tài sản của khách hàng đã được dùng làm tài sản bảo đảm cho một hạn mức tín dụng trị giá 10 triệu USD (khoảng 141 tỷ won), và một phần trong số đó được dùng để trả nợ cho các bị đơn.

Cổ phiếu trước IPO là cổ phần chưa niêm yết được doanh nghiệp phát hành trước khi lên sàn chứng khoán. Vì thông tin giao dịch và cơ sở định giá của loại tài sản này hạn chế hơn nhiều so với thị trường đại chúng, việc công ty quản lý quỹ kiểm soát xung đột lợi ích và công bố chi phí minh bạch đóng vai trò quan trọng trong bảo vệ nhà đầu tư.

Giao dịch tự doanh là cấu trúc trong đó công ty tư vấn đầu tư hoặc người liên quan tham gia làm đối tác giao dịch của chính quỹ khách hàng. Vì lợi ích của bên quản lý quỹ và lợi ích của khách hàng thường có thể xung đột, việc công bố điều khoản giao dịch, mối quan hệ lợi ích liên quan và tuân thủ đầy đủ quy trình cần thiết là yếu tố then chốt.

Các sản phẩm giúp nhà đầu tư cá nhân tiếp cận thị trường cổ phiếu chưa niêm yết cũng đang xuất hiện ngày càng nhiều. TokenPost trước đó đưa tin Robinhood (HOOD) đã bắt đầu nhận đăng ký cho một quỹ đóng chuyên đầu tư vào các công ty chưa niêm yết. Sản phẩm này không phải quỹ chuyên về tiền mã hóa, nhưng ra đời trong bối cảnh Robinhood mở rộng hoạt động từ cổ phiếu, quyền chọn và tiền mã hóa sang thị trường tài sản chưa niêm yết.

Dù xu hướng phân phối tài sản chưa niêm yết trên nền tảng blockchain đang lan rộng, nghĩa vụ của bên quản lý tài sản và vấn đề xung đột lợi ích vẫn là câu chuyện riêng cần được giải quyết. Công nghệ có thể giúp nhà đầu tư tiếp cận dễ dàng hơn, nhưng không thể thay thế việc kiểm chứng thông tin về cách tính phí, lưu ký tài sản, sử dụng tài sản làm bảo đảm và giao dịch tự doanh.

SEC cho rằng CEO Munson, Adit Ventures Management cùng các đối tác chung liên kết đã vi phạm điều khoản chống gian lận theo Đạo luật Chứng khoán năm 1933, Đạo luật Giao dịch Chứng khoán năm 1934 và Đạo luật Cố vấn Đầu tư năm 1940. Riêng Adit Ventures Management còn bị cáo buộc vi phạm quy định đăng ký theo Đạo luật Cố vấn Đầu tư.

Vụ việc lần này không trực tiếp liên quan đến tiền mã hóa. Tuy nhiên, trong bối cảnh các kênh tiếp cận sản phẩm đầu tư thay thế như tài sản chưa niêm yết và chứng khoán token hóa ngày càng mở rộng, vụ kiện cho thấy nghĩa vụ ủy thác của công ty quản lý quỹ và quy trình bảo vệ tài sản khách hàng cần được thiết lập đầy đủ song song.

Nguồn xác minh: thông cáo báo chí của SEC (sec.gov) và hồ sơ SEC AdviserInfo.