370.000 tỷ yên đầu tư công nghiệp, Nhật Bản nêu khả năng hỗ trợ yên dài hạn

Chính phủ Nhật Bản sẽ triển khai kế hoạch đầu tư dài hạn trị giá 370.000 tỷ yên trong 14 năm cho 17 lĩnh vực chiến lược, bao gồm AI và chất bán dẫn. Kiuchi Minoru (Minoru Kiuchi), Bộ trưởng phụ trách Tái thiết Kinh tế Nhật Bản, cho biết việc nâng cao năng suất và dòng vốn đổ vào có thể hỗ trợ nhu cầu đồng yên (JPY) trong dài hạn.

Theo BlockBeats đưa tin ngày 11 (giờ địa phương), ông Kiuchi đã chia sẻ quan điểm về kế hoạch đầu tư công nghiệp quy mô lớn, gánh nặng tài khóa và tính độc lập trong chính sách tiền tệ của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ).

Hồi tháng 6, chính phủ Nhật Bản đã công bố lộ trình đầu tư vào các ngành công nghiệp cốt lõi kéo dài 14 năm. Tổng quy mô đầu tư là 370.000 tỷ yên, tương đương khoảng 2.300 tỷ USD.

Đối tượng đầu tư gồm 17 lĩnh vực chiến lược như AI, chất bán dẫn và ngành game. Chính phủ muốn đưa ra định hướng hỗ trợ công nghiệp dài hạn để thu hút thêm vốn tư nhân và nâng cao tiềm năng tăng trưởng.

AI và chất bán dẫn là những ngành đòi hỏi đầu tư lớn vào cơ sở hạ tầng và nghiên cứu phát triển. Nếu dòng vốn này thực sự chuyển hóa thành năng suất, sức cạnh tranh của doanh nghiệp Nhật Bản và điều kiện thu hút vốn có thể được cải thiện song song.

Ông Kiuchi đánh giá việc hỗ trợ các ngành chiến lược là bước đi cần thiết để nâng cao năng suất và sức cạnh tranh toàn cầu của Nhật Bản. Theo ông, khi có thêm dòng vốn đổ vào Nhật Bản và các tài sản định giá bằng yên, nhu cầu đối với đồng yên cũng có thể tăng theo.

Bình luận: mức độ tác động của đầu tư công nghiệp lên giá trị đồng yên còn tùy vào quy mô dòng vốn thực tế và cách thức giải ngân. Đây là kế hoạch dài hạn, nên việc đầu tư có thực sự chuyển hóa thành cải thiện năng suất hay không mới là yếu tố quyết định.

Kế hoạch đầu tư quy mô lớn cũng làm dấy lên tranh luận về gánh nặng tài khóa và rủi ro nợ công của Nhật Bản. Đây là bài toán cần cân đối giữa việc mở rộng nền tảng tăng trưởng và áp lực lên ngân sách chính phủ.

Ông Kiuchi nói: "Chính sách tài khóa của Nhật Bản không quyết liệt như cách nhìn từ bên ngoài." Ông cho biết chính phủ sẽ ưu tiên các chỉ số được quốc tế công nhận như tỷ lệ nợ trên tổng sản phẩm quốc nội (GDP), thay vì chỉ chạy theo mục tiêu cân bằng ngân sách cơ bản hàng năm.

Ngân sách cơ bản là phần chênh lệch giữa thu và chi của chính phủ, không tính khoản trả lãi trái phiếu chính phủ. Tỷ lệ nợ trên GDP là thước đo so sánh nợ quốc gia với quy mô nền kinh tế, dùng để đánh giá gánh nặng trả nợ dài hạn.

Nguồn tài chính cho kế hoạch giảm thuế tiêu dùng cũng là một điểm nóng. Thủ tướng Nhật Bản Takaichi Sanae (Sanae Takaichi) dự kiến giảm thuế tiêu dùng trong 2 năm, với chi phí ước tính khoảng 5.000 tỷ yên mỗi năm.

Ông Kiuchi cho rằng chính phủ có thể huy động nguồn tài chính này thông qua tái cơ cấu ngân sách và các biện pháp tiết kiệm. "Việc huy động 5.000 tỷ yên không phải là điều khó khăn", ông nói. Theo ông, Nhật Bản có thể vừa đẩy mạnh đầu tư công nghiệp và giảm thuế, vừa duy trì ổn định tài khóa.

Tranh luận về mối quan hệ giữa chính sách kinh tế của chính phủ và Ngân hàng Trung ương Nhật Bản cũng tiếp diễn. Sau khi có ý kiến cho rằng kế hoạch tài khóa của chính phủ có thể ảnh hưởng đến tính độc lập của BOJ, ông đã nhấn mạnh quan điểm ủng hộ quyền quyết định chính sách tiền tệ độc lập.

Ông Kiuchi khẳng định: "Chúng tôi tôn trọng tính độc lập của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản." Trước đó, Ngân hàng Trung ương Nhật Bản từng cho biết tốc độ tăng chỉ số giá tiêu dùng lõi có thể vượt mục tiêu 2%. Tác động của kế hoạch đầu tư dài hạn và chính sách tài khóa Nhật Bản đối với đồng yên và lộ trình lãi suất sẽ được thể hiện rõ hơn trong quá trình triển khai đầu tư thực tế sắp tới.