Mỹ dự kiến cấp phép xuất khẩu bột đen pin và vonfram trong 1 năm

Mỹ đang xúc tiến một quy định tạm thời, chuyển bột đen pin (black mass) từ pin đã qua sử dụng và phế liệu vonfram sang diện phải xin giấy phép xuất khẩu, thời hạn áp dụng 1 năm. Đây là bước đi nhằm giữ lại kim loại pin và vật liệu phục vụ quốc phòng trong chuỗi cung ứng khoáng sản thiết yếu của Mỹ.

Cục Công nghiệp và An ninh (BIS) thuộc Bộ Thương mại Mỹ dự kiến đưa bột đen pin cùng phế liệu và chất thải vonfram vào danh mục về nguyên tắc phải xin giấy phép xuất khẩu. Doanh nghiệp xuất khẩu sẽ phải xin phép riêng, thời hạn áp dụng quy định là 1 năm, theo Financial Times (FT) đưa tin.

Biện pháp này dựa trên Đạo luật Sản xuất Quốc phòng (DPA), với mục tiêu bảo đảm nguồn cung trong nước cho các khoáng sản và vật liệu thiết yếu có thể thu hồi. Không chỉ quặng thô và sản phẩm đã qua chế biến, cả nguồn phế liệu có thể tái chế cũng được đưa vào diện chuỗi cung ứng chiến lược.

Bột đen pin là hỗn hợp vật liệu cực dương và cực âm còn lại sau khi nghiền nát pin lithium-ion. Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA) cho biết bột đen pin chứa coban, niken và trong một số trường hợp có cả lithium – những kim loại có thể thu hồi và tái sử dụng làm vật liệu pin mới sau khi qua công đoạn luyện hoặc chiết tách.

Vonfram là kim loại chiến lược, được dùng trong quốc phòng, hàng không vũ trụ và hợp kim siêu cứng. Theo báo cáo tổng hợp khoáng sản năm 2026 của Cục Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS), mức độ phụ thuộc nhập khẩu vonfram của Mỹ năm 2024 lên tới 50%. Tỷ lệ phụ thuộc trung bình vào Trung Quốc giai đoạn 2020-2023 được ghi nhận ở mức 14%.

Chính sách kiểm soát xuất khẩu của Trung Quốc cũng được xem là một trong những nguyên nhân dẫn tới động thái này. Bộ Thương mại và Tổng cục Hải quan Trung Quốc ngày 4/2/2025 công bố áp dụng kiểm soát xuất khẩu đối với vonfram, telua, bismuth, molypden và indi. Đến ngày 6/2 cùng tháng, Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết các mặt hàng này mang tính chất lưỡng dụng quân sự-dân sự và tiềm ẩn nguy cơ bị chuyển hướng sử dụng cho mục đích quân sự ở các sản phẩm hạ nguồn.

Quy định cấp phép xuất khẩu lần này tập trung vào việc giữ bột đen pin và phế liệu vonfram lại trong chuỗi cung ứng khoáng sản thiết yếu của Mỹ.

Chưa có mối liên hệ trực tiếp nào được xác nhận giữa quy định này và thị trường tiền mã hóa. Vonfram và kim loại pin có liên quan tới chuỗi cung ứng chất bán dẫn, hạ tầng điện và thiết bị trung tâm dữ liệu, nhưng tác động cụ thể tới chi phí thiết bị đào Bitcoin (BTC) hay hạ tầng blockchain hiện chưa được đề cập.