Giá cổ phiếu lao dốc hơn 90%, công ty tích lũy Solana(SOL) Defi Development siết chặt quyền bãi nhiệm ban lãnh đạo

Theo CoinDesk đưa tin ngày 27 (giờ địa phương), **“Solana(SOL)”** vừa trở thành tâm điểm tranh cãi khi công ty nắm giữ lớn là **디파이 디벨롭먼트(Defi Development, “DFDV”)** bất ngờ chuyển trụ sở pháp lý từ Delaware sang Nevada, đồng thời siết chặt điều kiện *“bãi nhiệm hội đồng quản trị”* trong bối cảnh *“giá cổ phiếu lao dốc hơn 90% trong vòng một năm”*. Động thái này được xem là tăng “lá chắn phòng thủ” cho ban lãnh đạo, khiến quyền giám sát của cổ đông nhỏ lẻ suy yếu đáng kể.

Theo tài liệu công bố lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ(SEC) ngày 27 (giờ địa phương), Defi Development đã chính thức chuyển đổi từ pháp nhân thuộc bang Delaware sang pháp nhân thuộc bang Nevada. Toàn bộ quá trình không cần tổ chức đại hội cổ đông, cũng không yêu cầu lấy ý kiến cổ đông thiểu số. Trong hồ sơ, công ty nêu rõ: “Quý vị không cần, và cũng không được yêu cầu, bỏ phiếu hay đưa ra chấp thuận”. Điều này cho thấy quyết định chủ yếu do ban điều hành và nhóm cổ đông lớn dẫn dắt.

Điểm mấu chốt nằm ở quy định *“bãi nhiệm thành viên hội đồng quản trị”*. Theo điều lệ mới tại Nevada, để bãi nhiệm một giám đốc “*không vì lý do chính đáng*”, cổ đông phải gom đủ ít nhất 2/3 tổng số quyền biểu quyết. Trong khi trước đây, theo luật Delaware, chỉ cần đa số quá bán là có thể thực hiện thay đổi. Việc nâng ngưỡng biểu quyết khiến quyền kiểm soát nhân sự cấp cao của cổ đông bị thu hẹp rõ rệt, làm suy yếu vai trò giám sát của nhà đầu tư bên ngoài.

Defi Development giải thích việc rời Delaware một phần đến từ “môi trường kiện tụng” tại bang này. Công ty cho rằng các hãng luật nguyên đơn “được hậu thuẫn tài chính dồi dào” ngày càng tích cực bám theo những vụ kiện “cơ hội”, làm phát sinh “sự phân tán và chi phí không cần thiết”. Doanh nghiệp lập luận rằng chuyển sang Nevada sẽ giúp giảm gánh nặng thuế, đồng thời cho phép đội ngũ điều hành “tránh khỏi sự giám sát không cần thiết” để tập trung hơn vào hoạt động kinh doanh.

*bình luận* Lập luận “giảm kiện tụng, giảm chi phí” thường được các doanh nghiệp Mỹ viện dẫn khi rời Delaware. Tuy nhiên, với trường hợp Defi Development, việc đồng thời nâng rào cản bãi nhiệm quản trị lại tạo cảm giác đây là bước đi thiên về bảo vệ quyền lực nội bộ hơn là tối ưu hóa môi trường pháp lý cho cổ đông.

Trọng tâm tranh cãi còn nằm ở *“cấu trúc quyền biểu quyết”* mà Defi Development đang áp dụng. Công ty hiện có 30.118.205 cổ phiếu phổ thông đang lưu hành, mỗi cổ phiếu tương ứng 1 quyền biểu quyết. Tuy nhiên, nhóm lãnh đạo và các pháp nhân liên quan lại nắm giữ cổ phiếu ưu đãi Series A, với tỷ lệ siêu quyền lực: “1 cổ phiếu = 10.000 quyền biểu quyết”.

Nhờ cấu trúc này, Chủ tịch kiêm Tổng giám đốc điều hành Joseph Onorati kiểm soát tới 36,46% tổng số quyền biểu quyết, dù tỷ lệ sở hữu thực trên số cổ phần có thể không cao tương ứng. Mười thành viên ban lãnh đạo cộng lại nắm 81,94% quyền biểu quyết. Trong thực tế, kể cả khi đa số cổ đông phổ thông phản đối, khả năng bãi nhiệm hội đồng quản trị gần như bằng không.

*bình luận* Đây là ví dụ điển hình của mô hình “siêu cổ phiếu” (super-voting shares) đang gây nhiều tranh luận tại thị trường Mỹ: giúp công ty theo đuổi chiến lược dài hạn mà không bị áp lực ngắn hạn từ thị trường, nhưng lại mở rộng khoảng cách quyền lực giữa nội bộ quản trị và cổ đông bên ngoài, nhất là khi doanh nghiệp đang thua lỗ hoặc cổ phiếu lao dốc.

Defi Development ban đầu là một công ty fintech bất động sản. Bước ngoặt diễn ra vào mùa xuân 2025, khi cựu lãnh đạo của sàn Kraken là Joseph Onorati nắm quyền kiểm soát và định hướng lại doanh nghiệp thành “công ty tích lũy Solana(SOL)”. Trong giai đoạn đầu chuyển đổi, thị trường phản ứng khá tích cực: có thời điểm giá cổ phiếu vượt 53 USD, mức đỉnh 52 tuần ghi nhận khoảng 38,21 USD cách đây một năm.

Hiện tại, cổ phiếu Defi Development chỉ còn giao dịch quanh mốc 3,94 USD, tương đương mức giảm hơn 90% trong vòng 1 năm. Vốn hóa thị trường từ khoảng 500 triệu USD co lại còn gần 118 triệu USD. Trong bối cảnh giá trị doanh nghiệp bị “bốc hơi” mạnh, thay vì nới quyền giám sát cho cổ đông, công ty lại lựa chọn củng cố “phòng tuyến kiểm soát nội bộ”, khiến mối lo về xung đột lợi ích càng gia tăng.

Làn sóng rời Delaware, thường được gọi là xu hướng “Dexit”, không chỉ riêng Defi Development tham gia. Một số tên tuổi lớn như Tripadvisor(TRIP), Dropbox(DBX), Tesla(TSLA)… cũng đã hoặc đang cân nhắc chuyển trụ sở pháp lý sang bang khác với lý do linh hoạt hơn về cấu trúc quản trị và chi phí.

Tuy nhiên, trường hợp Defi Development gây chú ý hơn bởi đây không đơn thuần là sự dịch chuyển địa chỉ pháp lý. Cấu trúc cổ phần đã nghiêng mạnh về phía nội bộ từ trước, nhưng công ty vẫn tiếp tục gắn thêm “lá chắn phòng thủ” thông qua điều lệ mới, ngay trong thời điểm giá cổ phiếu rơi tự do. Sự kết hợp giữa *“siêu quyền biểu quyết”* và *“rào cản bãi nhiệm cao”* khiến giới đầu tư lo ngại về tính minh bạch trong chiến lược tích lũy **Solana(SOL)** cũng như rủi ro quản trị kéo dài.

*bình luận* Trong bối cảnh ngày càng nhiều doanh nghiệp niêm yết công khai chiến lược nắm giữ tài sản tiền mã hóa như Bitcoin(BTC), Ethereum(ETH) hay Solana(SOL), câu chuyện của Defi Development cho thấy: không chỉ biến động giá tài sản số, mà cả mô hình quản trị doanh nghiệp và quyền của cổ đông mới là yếu tố quyết định niềm tin thị trường. Tranh cãi quanh các “quỹ dự trữ Solana” thuộc doanh nghiệp niêm yết nhiều khả năng sẽ còn tiếp diễn, đặc biệt khi khoảng cách thông tin và quyền lực giữa ban lãnh đạo và nhà đầu tư nhỏ lẻ vẫn chưa được thu hẹp.