XRP nổi lên giữa thách thức petrodollar khi Iran cân nhắc thu phí dầu bằng tiền mã hóa

Trật tự *petrodollar* đang đối mặt với thách thức mới trong bối cảnh xung đột liên quan đến Iran, kéo theo những bàn luận về khả năng thay đổi hệ thống thanh toán quốc tế. Một trong những tâm điểm được nhắc lại là vai trò của *XRP* trong các giao dịch xuyên biên giới, khi các nước Trung Đông cân nhắc các lựa chọn ngoài đồng đô la Mỹ.

Theo Financial Times (FT) đưa tin ngày 13 (giờ địa phương), Iran ban đầu được cho là yêu cầu khoảng 2 triệu USD cho mỗi tàu thuyền đi qua eo biển Hormuz. Sau đó, phía Iran được cho là đã bàn tới phương án thu phí ở mức khoảng 1 USD cho mỗi thùng dầu nhưng thanh toán bằng *tiền mã hóa* thay vì đô la Mỹ. Dù chưa có thông tin chính thức về loại tài sản số được nhắc tới, thị trường đang đồn đoán các lựa chọn có thể bao gồm Bitcoin(BTC), Tether(USDT) và Ripple(XRP).

Sự leo thang căng thẳng tại Trung Đông đang dần chuyển thành cuộc tranh luận về cấu trúc hệ thống tài chính quốc tế, trong đó trọng tâm là sự suy yếu của các giao dịch dầu mỏ định giá và thanh toán bằng đô la Mỹ. Việc Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) rời Tổ chức các nước xuất khẩu dầu mỏ (OPEC), cùng với tâm lý hoài nghi gia tăng về cam kết an ninh của Mỹ trong khu vực vùng Vịnh, đang thúc đẩy các quốc gia này xem xét những lựa chọn thay thế cho mạng lưới thanh toán bằng USD và hạ tầng tài chính do phương Tây kiểm soát.

Trường hợp Nga bị loại khỏi hệ thống thanh toán quốc tế SWIFT sau biến động địa chính trị trước đó cũng trở thành lời cảnh báo rõ ràng đối với nhóm các nước BRICS, khi phụ thuộc quá lớn vào cơ chế thanh toán gắn liền với đồng đô la có thể biến thành rủi ro địa chính trị trực tiếp.

Trong bối cảnh đó, *XRP* và mạng lưới XRP Ledger một lần nữa được nhắc đến như một phương án hạ tầng thanh toán trung lập. Hệ thống này cho phép chuyển tiền trong khoảng 3 giây với mức phí tương đối thấp, đồng thời có thể giúp giảm bớt nhu cầu duy trì các tài khoản “nostro/vostro” – một trong những nút thắt chính của thanh toán ngân hàng quốc tế truyền thống. Chính vì không dễ bị một quốc gia đơn lẻ kiểm soát hay trừng phạt, XRP Ledger được xem là một dạng “hạ tầng trung lập” có thể phù hợp với các nước muốn giảm phụ thuộc vào đồng USD.

Tuy vậy, tiềm năng của *XRP* còn gắn chặt với xu thế phát triển *tiền tệ kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC)*. Nhiều nhà phân tích nhận định công nghệ và mạng lưới của XRP có thể đóng vai trò nền tảng kỹ thuật cho các giao dịch tức thời, trong khi các *stablecoin* hoặc CBDC phát hành trên đó sẽ chịu tác động mạnh bởi cơ chế kiểm soát, thu hồi và quản lý do từng quốc gia hoặc tổ chức phát hành đặt ra.

"bình luận" Diễn biến quanh Iran, eo biển Hormuz và lựa chọn *tiền mã hóa* cho thấy câu chuyện không chỉ xoay quanh vài đồng coin cụ thể, mà là phép thử cho trật tự thanh toán sau thời kỳ *petrodollar*. Câu hỏi lớn đặt ra là trong tương lai, liệu USD còn giữ được vị thế thống trị tuyệt đối, hay một mô hình lai giữa CBDC, *XRP* và các loại *stablecoin* sẽ dần định hình lại cách dòng vốn vận hành trên phạm vi toàn cầu.