TRM Labs: Tội phạm tiền mã hóa dùng AI có thể chiếm đoạt 158 tỷ USD vào năm 2025

Tội phạm tiền mã hóa sử dụng trí tuệ nhân tạo và công nghệ deepfake đang bùng nổ, với tổng số tiền bất hợp pháp dự kiến lên tới 158 tỷ USD vào năm 2025. Báo cáo mới nhất từ công ty phân tích dữ liệu blockchain TRM Labs cho thấy các vụ lừa đảo ngày càng phức tạp nhờ tận dụng thế mạnh của AI, gây ra mối đe dọa chưa từng có đối với ngành công nghiệp tiền mã hóa toàn cầu.

Theo TRM Labs công bố ngày 24 (giờ địa phương), các tổ chức tội phạm đang sử dụng những công cụ kỹ thuật số mới như deepfake, giọng nói nhân tạo hay ảnh giả mạo để xây dựng lòng tin với nạn nhân rồi chiếm đoạt tài sản. Sự xuất hiện của các công cụ AI sinh ngữ như ChatGPT giúp những kẻ lừa đảo tạo ra nội dung thuyết phục hơn, giao tiếp hiệu quả bằng nhiều ngôn ngữ và phản hồi theo thời gian thực. Các chiêu thức này khiến nạn nhân khó phân biệt thật giả, làm gia tăng khả năng thành công cho các hành vi gian lận.

Đáng chú ý, TRM Labs đã ghi nhận sự gia tăng mạnh các vụ lừa đảo theo mô hình "gài bẫy tình cảm" kết hợp đầu tư tài chính. Trong đó, kẻ lừa đảo thường tiếp cận nạn nhân qua mạng xã hội với vai trò là người yêu, từ từ vun đắp mối quan hệ cảm xúc. Khi đã nắm được sự tin tưởng, chúng đưa ra đề nghị đầu tư hấp dẫn hoặc đòi tính thuế giả mạo để chiếm đoạt tài sản. Mô hình tiếp cận từng bước này cho phép kẻ gian lừa đảo hiệu quả hơn, ngay cả với số lượng mục tiêu nhỏ.

TRM Labs cũng cho biết những mạng lưới lừa đảo này vận hành như một công ty thực thụ, với nhân sự chuyên trách gồm lập trình viên, bộ phận chăm sóc khách hàng và nhân viên marketing. Các công cụ lừa đảo như bộ kit AI Messenger hoặc công cụ phishing thậm chí còn được đóng gói bán ra thị trường, cho thấy mức độ công nghiệp hóa của loại hình tội phạm này.

Ngoài các vụ lừa đảo trực tiếp, tội phạm còn tấn công doanh nghiệp thông qua các cuộc họp video deepfake. Trong nửa cuối năm 2025, đã xuất hiện nhiều trường hợp nhân viên công ty tiền mã hóa bị mời tham gia các cuộc họp Zoom giả mạo, nơi họ được yêu cầu cài “cập nhật phần mềm” thông qua file chứa mã độc. Báo cáo nhận định một số trường hợp có khả năng liên quan đến các nhóm hacker có kết nối với Bắc Triều Tiên.

Tình hình trở nên nghiêm trọng hơn khi thị trường tiền mã hóa bước vào giai đoạn tăng trưởng mạnh. Đầu năm 2026, giá Bitcoin (BTC) dao động quanh mức 88.000–90.000 USD, tạo kỳ vọng lớn về lợi nhuận trong mắt công chúng. Sự hưng phấn từ thị trường khiến các đề nghị đầu tư lừa đảo trở nên hợp lý hơn trong mắt nạn nhân, đồng thời gây khó khăn cho các cơ quan điều tra trong việc phân biệt dấu hiệu gian lận.

Tuy số lượng tiền trên các ví liên quan đến hoạt động scam trong năm 2025 giảm nhẹ còn 35 tỷ USD – so với mức 38 tỷ USD năm 2024 – nhưng tổng lượng tiền bất hợp pháp đổ vào không gian tiền mã hóa lại tăng đột biến, đạt kỷ lục 158 tỷ USD. TRM Labs cho rằng các hành vi như né tránh lệnh trừng phạt, tấn công zero-day hay phần mềm tống tiền đang tiến hóa nhanh chóng và vượt xa sự sụt giảm nhẹ của các vụ scam thông thường.

TRM Labs cảnh báo rằng các tin nhắn và nội dung do AI tạo ra ngày càng khó phân biệt với con người. "Việc chỉ dựa vào lời khuyên cơ bản hay công cụ lọc nội dung không còn đủ để bảo vệ người dùng", báo cáo nêu rõ. Trong bối cảnh tiền mã hóa ngày càng được ứng dụng rộng rãi, thế giới cần gấp rút phát triển các mô hình phát hiện và cảnh báo lừa đảo một cách tiên tiến hơn.

Bình luận: Sự kết hợp giữa công nghệ AI và tiền mã hóa đang mở ra kỷ nguyên mới cho tội phạm mạng, đặt ra thách thức lớn cho các nhà hoạch định chính sách và toàn bộ ngành tài chính kỹ thuật số. Việc đầu tư vào an toàn thông tin và nâng cao nhận thức người dùng sẽ là "chìa khóa" để chống lại làn sóng tấn công công nghệ cao đang không ngừng gia tăng.