Nhà đầu tư được chỉ định tại Nhật Bản mua ròng 2.180,5 tỷ yen chứng khoán nước ngoài

Trong tuần từ ngày 25 đến 31 tháng 10, các tổ chức báo cáo được chỉ định tại Nhật Bản mua ròng tổng cộng 2.180,5 tỷ yen chứng khoán nước ngoài. Theo loại tài sản, cổ phiếu và chứng chỉ quỹ đầu tư được mua ròng 1.077 tỷ yen, trái phiếu dài hạn được mua ròng 1.312 tỷ yen, còn trái phiếu ngắn hạn bị bán ròng 209,3 tỷ yen.

Bộ Tài chính Nhật Bản (Ministry of Finance of Japan) công bố số liệu tuần vào ngày 6. Giá trị mua ròng là khoản mua chứng khoán trừ đi khoản bán; ở hai nhóm tài sản đầu tiên, lượng mua đều cao hơn lượng bán.

Ngày 6, Kazuo Ueda, Thống đốc Ngân hàng Nhật Bản (Bank of Japan, BOJ), giải thích tại một bài giảng của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (International Monetary Fund, IMF) vì sao thặng dư tài khoản vãng lai của Nhật Bản ngày càng phụ thuộc nhiều vào thu nhập đầu tư ở nước ngoài hơn là thương mại. Việc lợi nhuận kiếm được ở nước ngoài được ghi nhận trong tài khoản vãng lai của Nhật Bản không cho biết khoản tiền đó đã di chuyển theo đường nào.

Ueda cho biết phần đáng kể lợi nhuận của các công ty con ở nước ngoài được giữ lại và tái đầu tư tại địa phương. Khoản lợi nhuận này được ghi nhận là thặng dư thu nhập sơ cấp của Nhật Bản, còn phần tái đầu tư tại địa phương được hạch toán là đầu tư trực tiếp ra nước ngoài.

FAQ về thống kê cán cân thanh toán của BOJ giải thích rằng lợi nhuận chưa chia của doanh nghiệp đầu tư trực tiếp được xử lý như thể đã trả cho nhà đầu tư rồi được đầu tư trở lại. Đây là cách hạch toán thu nhập và tái đầu tư trong cán cân thanh toán, không phải hồ sơ giao dịch cho thấy tiền đã được chuyển về Nhật Bản hoặc dùng để mua yen.

Ueda cũng cho biết trong khảo sát của BOJ, hơn 70% doanh nghiệp trả lời rằng họ đã đầu tư trong nước tích cực hơn trong giai đoạn 2023–2024 so với trước đó. Con số này phản ánh câu trả lời về đầu tư thiết bị trong nước của doanh nghiệp, không cho biết quy mô bán chứng khoán nước ngoài hay đổi sang yen.

Thống kê chứng khoán hàng tuần của Bộ Tài chính tổng hợp giao dịch cổ phiếu và trái phiếu xuyên biên giới của các tổ chức báo cáo chủ chốt được chỉ định. Phạm vi thống kê không bao gồm toàn bộ tài sản nước ngoài mà mọi nhà đầu tư Nhật Bản nắm giữ, cũng như mọi giao dịch của họ.

Nhóm nhà đầu tư chủ chốt được chỉ định gồm các tổ chức tài chính do Bộ Tài chính lựa chọn, như ngân hàng, công ty chứng khoán, công ty bảo hiểm và công ty quản lý quỹ tín thác đầu tư. Vì vậy, kết quả mua ròng trong thống kê này không có nghĩa là mọi nhà đầu tư Nhật Bản đều mua chứng khoán nước ngoài trong cùng kỳ.

Thống kê của Bộ Tài chính không bao gồm đầu tư trực tiếp ra nước ngoài và dự trữ ngoại hối, đồng thời không cung cấp chi tiết giao dịch theo từng loại tiền tệ. Chỉ dựa vào các giao dịch được thống kê, không thể xác định tiền thanh toán có được đổi sang yen hay dẫn đến giao dịch Bitcoin (BTC) hay không.

Khoản trái phiếu đến hạn cũng có thể được tính vào mục thanh lý. Do đó, khi diễn giải giá trị thanh lý, cần phân biệt giao dịch bán trái phiếu trên thị trường với khoản hoàn trả khi trái phiếu đáo hạn.

Dòng giao dịch trong thống kê hàng tuần của Bộ Tài chính và số dư chứng khoán nước ngoài đang nắm giữ có phạm vi tổng hợp khác nhau.

Giao dịch carry trade yen là vay yen với lãi suất thấp để đầu tư vào tài sản bằng đồng tiền khác. Khi yen tăng giá hoặc biến động mạnh, làm chi phí vay và áp lực ký quỹ tăng lên, nhà đầu tư có thể giảm vị thế ở nhiều loại tài sản.

Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (Bank for International Settlements, BIS) phân tích rằng trong giai đoạn bất ổn thị trường vào tháng 8 năm 2024, áp lực giảm đòn bẩy và các lệnh gọi ký quỹ xuất hiện ở nhiều loại tài sản; áp lực cũng lớn ở các tài sản đầu cơ như tài sản mã hóa. Việc đóng các vị thế carry trade yen và bán nhiều loại tài sản xảy ra cùng thời điểm, nhưng tiền lệ này không chứng minh dòng vốn Nhật Bản hiện đang bán Bitcoin.

Thặng dư kế toán từ thu nhập đầu tư ở nước ngoài và hoạt động mua ròng chứng khoán nước ngoài của các tổ chức được chỉ định phản ánh hai dòng vốn khác nhau. Để xác định áp lực bán Bitcoin, cần xem xét riêng liệu lợi nhuận có thực sự được chuyển về và đổi tiền hay các vị thế vay yen có bị thu hẹp hay không.

Theo lịch công bố của Bộ Tài chính, thống kê chứng khoán tháng 10 sẽ được công bố lúc 8 giờ 50 ngày 10 (giờ Hàn Quốc). Thống kê hàng tuần từ ngày 1 đến ngày 7 tháng 11 dự kiến được công bố lúc 8 giờ 50 ngày 12 (giờ Hàn Quốc).