Cấp phép tiền mã hóa: EU, Mỹ và châu Á áp dụng quy trình khác nhau

Liên minh châu Âu (EU) áp dụng cơ chế cấp phép chung theo Quy định về Thị trường Tài sản Mã hóa (MiCA), trong khi Mỹ và các trung tâm tài chính ở châu Á có quy định riêng theo loại dịch vụ.

Volodymyr Nosov, nhà sáng lập kiêm CEO Tập đoàn WhiteBIT (WhiteBIT Group), so sánh môi trường quản lý tại các khu vực trong một bài bình luận trên Bitcoin.com. Đây là quan điểm của một người trong ngành, không phải nghiên cứu so sánh kết quả thu hút doanh nghiệp theo cùng một chỉ số.

Cơ quan Quản lý Chứng khoán và Thị trường châu Âu (ESMA) cho biết giai đoạn chuyển tiếp của MiCA kết thúc ngày 1 tháng 7 năm 2026. Từ đó, doanh nghiệp muốn cung cấp dịch vụ thuộc phạm vi MiCA cho khách hàng EU phải được cấp phép.

Điều 59 của MiCA quy định yêu cầu cấp phép đối với nhà cung cấp dịch vụ tài sản mã hóa (CASP), còn Điều 65 đặt ra thủ tục cung cấp dịch vụ xuyên biên giới giữa các nước thành viên. Doanh nghiệp phải thông báo cho cơ quan giám sát tại nước sở tại về quốc gia dự định cung cấp dịch vụ, loại dịch vụ và ngày bắt đầu. Doanh nghiệp có thể bắt đầu hoạt động sau khi nhận thông báo chuyển tiếp từ cơ quan giám sát; trong mọi trường hợp, thời điểm bắt đầu chậm nhất là ngày thứ 15 kể từ khi nộp thông tin.

Vì vậy, giấy phép tại một nước thành viên không đồng nghĩa doanh nghiệp có thể hoạt động trên toàn EU mà không cần thực hiện thủ tục liên quan.

Tại Mỹ, Đạo luật GENIUS (GENIUS Act), điều chỉnh stablecoin dùng cho thanh toán, được ban hành ngày 18 tháng 7 năm 2025. Nhà Trắng công bố việc ban hành luật này. Trong khi đó, Đạo luật CLARITY (CLARITY Act), đề cập đến cấu trúc thị trường tài sản số và phạm vi giám sát, vẫn nằm trong một quy trình lập pháp riêng.

Ngày 15 tháng 9 năm 2026, Thượng viện Mỹ bỏ phiếu về thủ tục chấm dứt tranh luận để mở đầu phiên thảo luận toàn thể đối với dự luật CLARITY. Kết quả 49-50 khiến đề xuất không được thông qua. Biên bản biểu quyết của Thượng viện ghi nhận đây là cuộc bỏ phiếu về thủ tục mở đầu thảo luận, không phải cuộc bỏ phiếu quyết định dự luật có được thông qua cuối cùng hay không.

Sau cuộc bỏ phiếu, Hiệp hội Blockchain (Blockchain Association) tiếp tục kêu gọi ban hành luật để tạo sự rõ ràng về quy định. Thượng nghị sĩ Mỹ Mark Warner, người bỏ phiếu chống, cho biết trong tuyên bố rằng ông thừa nhận sự cần thiết của các quy tắc về tài sản số, nhưng dự luật chưa có đủ điều khoản đạo đức để ngăn xung đột lợi ích của tổng thống và các quan chức cấp cao. Hai bên đồng tình rằng cần có quy tắc, nhưng bất đồng về nội dung dự luật.

Tại Singapore, Cơ quan Tiền tệ Singapore (MAS) áp dụng các luật hiện hành đối với dịch vụ token số hướng đến khách hàng trong nước. Cơ sở pháp lý liên quan gồm Luật Dịch vụ Thanh toán, Luật Chứng khoán và Hợp đồng Tương lai, cùng Luật Tư vấn Tài chính.

Từ ngày 30 tháng 6 năm 2025, một số nhà cung cấp dịch vụ token thanh toán số và token sản phẩm thị trường vốn chỉ phục vụ khách hàng bên ngoài Singapore cũng phải có giấy phép riêng. MAS cho biết tiêu chuẩn cấp phép cao và nhìn chung cơ quan này sẽ không cấp phép cho các đơn vị đó.

Hong Kong triển khai chế độ cấp phép cho tổ chức phát hành stablecoin neo theo tiền pháp định từ ngày 1 tháng 8 năm 2025. Ngày 10 tháng 4 năm 2026, Cơ quan Tiền tệ Hong Kong (HKMA) cấp những giấy phép phát hành đầu tiên cho HSBC và Anchorpoint Financial Limited, trong số 36 hồ sơ đăng ký.

Ngày 23 tháng 10, HSBC ra mắt stablecoin neo theo đô la Hong Kong mang tên HSBC RedCoin (RCHKD) trên ứng dụng thanh toán PayMe. Đây là một sản phẩm được đưa ra sau khi có giấy phép, nhưng riêng việc ra mắt một sản phẩm chưa đủ để đánh giá kết quả thu hút doanh nghiệp của toàn Hong Kong.

Cơ quan Quản lý Tài sản Ảo Dubai (VARA) giám sát các hoạt động tài sản ảo tại Dubai, gồm khu vực nội địa và các khu thương mại tự do, ngoại trừ Trung tâm Tài chính Quốc tế Dubai (DIFC). Cơ chế cấp phép của VARA chia theo hoạt động như giao dịch, lưu ký và cho vay. Doanh nghiệp cần xác định cơ quan giám sát và phạm vi giấy phép áp dụng tùy theo địa điểm và dịch vụ.

Cơ chế cấp phép chung của EU, giai đoạn lập pháp tại Mỹ và việc Hong Kong ra mắt sản phẩm thuộc những tiêu chí và giai đoạn khác nhau. Để xác định khu vực nào thu hút nhiều doanh nghiệp hơn, cần so sánh theo cùng một cơ sở, gồm số doanh nghiệp được cấp phép, hoạt động thực tế đã bắt đầu hay chưa, cùng dòng vốn đầu tư và việc làm.