4 tàu liên hệ với Iran di chuyển chậm gần tuyến cáp ở Vịnh Oman

4 tàu có liên hệ với Iran đã di chuyển chậm hoặc chạy vòng gần các tuyến cáp viễn thông dưới biển ở Vịnh Oman từ ngày 5 đến 28 tháng 10; một số tàu mất tín hiệu AIS. Chưa có bằng chứng cho thấy cáp bị hư hại hoặc các tàu chuẩn bị tấn công.

Công ty tình báo hàng hải Windward phân tích dữ liệu AIS và vệ tinh, qua đó ghi nhận hoạt động của 4 tàu. Ba tàu là tàu chở dầu nằm trong danh sách trừng phạt của Mỹ; chiếc còn lại là tàu hàng tổng hợp mang cờ Iran, được Windward xếp vào nhóm đội tàu hỗ trợ đánh bắt. Khu vực quan sát nằm ngoài khơi bờ biển Batinah của Oman và Makran của Iran. Phân tích hành trình do Windward công bố có ghi lại cụ thể hoạt động của các tàu.

Trường hợp được mô tả chi tiết nhất là tàu chở dầu mang cờ Iran CELESTIAL SEA. Ngày 14 tháng 10, tàu chạy vòng trong 4,3 giờ tại vùng biển cách tuyến cáp 2Africa khoảng 0,65 hải lý, với tốc độ từ 0 đến 1,4 nút.

Ngày hôm sau, tín hiệu AIS của tàu biến mất khi tàu ở trong khu vực tuyến cáp 2Africa và Bay of Bengal Gateway (BBG). Tín hiệu xuất hiện trở lại sau 86 giờ, tại vị trí cách điểm mất tín hiệu khoảng 9 hải lý.

AIS là thiết bị tự động truyền thông tin như vị trí và tốc độ của tàu. Windward kết hợp dữ liệu AIS với dữ liệu vệ tinh để theo dõi hoạt động của các tàu.

Một tàu chở khí khác thuộc diện trừng phạt của Mỹ đang hướng đến Malaysia đã giảm tốc xuống dưới 3 nút tại tuyến cáp 2Africa vào ngày 23 tháng 10. Sau khi di chuyển chậm trong 42 phút, tàu quay về phía Oman rồi mất tín hiệu.

Một tàu chở dầu thô mang cờ Iran di chuyển với tốc độ dưới 1 nút trong khoảng 10 ngày giữa Jask và Chabahar, lưu lại gần một số tuyến cáp. Windward không công bố thông tin nhận dạng của tàu chở khí và tàu chở dầu thô.

Tàu hàng tổng hợp mang cờ Iran, dài 34 m, di chuyển với tốc độ từ 0,1 đến 0,5 nút dọc theo các tuyến cáp Europe India Gateway và Transworld từ ngày 21 đến 24 tháng 10. Windward cho biết chưa xác định được chủ sở hữu hưởng lợi cuối cùng và không có bằng chứng công khai liên kết công ty sở hữu tàu với chính phủ Iran.

Windward nhận định hành trình của các tàu thuộc diện trừng phạt phù hợp với khả năng chúng dò tìm tuyến cáp hoặc lắp đặt chất nổ, thủy lôi trong lúc tín hiệu vị trí bị mất. Đây là diễn giải dựa trên hành trình, chưa xác nhận mục đích thực tế của các tàu.

Windward ghi nhận ngày 19 tháng 10, Hossein Mohebi, người phát ngôn của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), nhắc đến 7 tuyến cáp dưới eo biển Hormuz và nói sẽ công bố “mục tiêu mới và vũ khí mới”. Riêng Ủy ban Bảo vệ Cáp Quốc tế (ICPC) thống kê có 5 đoạn của các hệ thống cáp đang hoạt động đi qua eo biển Hormuz. Lý do hai con số khác nhau chưa được xác định.

Trước đó, TokenPost đã đưa tin về kế hoạch Iran nhắm đến cáp dưới biển ở vùng Vịnh trong bối cảnh chuẩn bị cho khả năng Mỹ và Israel tấn công trở lại. Phân tích lần này của Windward tập trung vào hành trình tàu được ghi nhận tại khu vực trong tháng 10.

ICPC cho biết băng thông đi qua eo biển Hormuz chiếm dưới 1% tổng băng thông quốc tế toàn cầu. Nếu cáp gặp sự cố, ảnh hưởng chủ yếu sẽ tác động đến liên lạc trong khu vực Vùng Vịnh; lưu lượng có thể được chuyển sang các tuyến cáp dưới biển và trên đất liền khác.

Chất lượng liên lạc ở từng khu vực có thể thay đổi tùy theo dung lượng và khoảng cách của các tuyến thay thế. Cloudflare ghi nhận trong đợt sự cố cáp dưới biển ở Biển Đỏ vào tháng 9 năm 2025, lưu lượng internet tại các vùng Sindh và Punjab của Pakistan giảm 25–30%, còn băng thông trung vị của nhà mạng du tại UAE giảm từ 25 Mbps xuống mức thấp nhất 9,8 Mbps. Một sự cố cáp ở Biển Đỏ trước đó cũng ghi nhận chất lượng liên lạc suy giảm tại một số khu vực.

Phân tích của Windward không đề cập đến sự cố tại các sàn giao dịch tài sản số, gián đoạn mạng blockchain hay ảnh hưởng đến giá tài sản số có liên quan đến các hành trình này.