Ước tính 75 tỷ USD doanh thu thanh toán có thể gặp rủi ro từ AI agent vào năm 2030

AI agent có thể khiến 75 tỷ USD doanh thu liên quan đến thanh toán toàn cầu (khoảng 99,525 nghìn tỷ won) gặp rủi ro vào năm 2030. Theo kịch bản pháp lý sớm trở nên rõ ràng và người tiêu dùng ủy quyền giao dịch nhiều hơn, con số này có thể tăng lên 160 tỷ USD (khoảng 212,32 nghìn tỷ won).

Trong báo cáo thanh toán toàn cầu năm 2026 công bố ngày 25 tháng 9, McKinsey ước tính mức rủi ro trong kịch bản cơ sở tương đương khoảng 4% tổng doanh thu tiền gửi thanh toán và thẻ tín dụng tiêu dùng được phân tích. Tỷ lệ này tăng lên khoảng 8% trong kịch bản áp dụng nhanh.

Đây là quy mô doanh thu thanh toán có thể gặp rủi ro đến năm 2030 theo các kịch bản của báo cáo, không phải khoản lỗ đã phát sinh hay số tiền gửi đã bị rút khỏi ngân hàng.

Trong tổng mức rủi ro 75 tỷ USD của kịch bản cơ sở, 65 tỷ USD (khoảng 86,255 nghìn tỷ won) được xếp vào khả năng thu nhập lãi thuần từ tiền gửi giảm. 10 tỷ USD còn lại (khoảng 13,27 nghìn tỷ won) liên quan đến khả năng doanh thu thẻ tiêu dùng giảm.

Rủi ro đối với tiền gửi xuất phát từ khả năng AI agent chuyển khoản tiền người dùng chưa sử dụng sang tài khoản có lãi suất cao hơn hoặc các hình thức đầu tư khác. Theo báo cáo, tiền gửi chi phí thấp giảm có thể ảnh hưởng đến thu nhập lãi thuần của ngân hàng.

Với lệnh chuyển tiền tự động hiện nay, con người thường định trước số tiền và thời điểm thực hiện. Trong phạm vi người dùng cho phép, AI agent có thể chọn đối tác giao dịch, số tiền, thời điểm và kênh thanh toán ngay trong quá trình thực hiện.

Stablecoin và tiền gửi được token hóa cũng có thể là phương tiện thanh toán do AI agent lựa chọn. McKinsey cho biết hai phương tiện này hiện chủ yếu được dùng trong thanh toán giữa doanh nghiệp, thay vì tại cửa hàng bán lẻ. Chúng cũng có thể phục vụ chuyển tiền và quyết toán giao dịch xuyên biên giới tại những quốc gia có quy trình trung gian ngân hàng phức tạp.

Ước tính rủi ro của McKinsey không phải số liệu về thanh toán bằng stablecoin hay tiền gửi ngân hàng bị rút ra. Không nên diễn giải mức độ sử dụng stablecoin như cùng một chỉ số với tác động tiềm tàng lên doanh thu ngân hàng.

Trong phân tích chung công bố ngày 14 tháng 7, Visa (V) và Artemis phân biệt hoạt động mua sắm thông thường của người tiêu dùng với các khoản thanh toán giá trị nhỏ giữa các phần mềm. Hai đơn vị nhận định thẻ phù hợp với hoạt động mua sắm phổ thông, còn stablecoin phù hợp hơn với thanh toán nhỏ giữa các phần mềm.

Visa và Artemis cho biết phí cố định của thẻ có thể cao hơn giá trị giao dịch khi khoản thanh toán nhỏ. Theo hai đơn vị, vai trò của thẻ và stablecoin có thể khác nhau tùy quy mô và mục đích thanh toán.

TokenPost từng đưa tin Coinbase (COIN) đang xây dựng hạ tầng tài chính cho phép cấp riêng nguồn tiền và quyền giao dịch cho AI agent. Các sản phẩm được công bố gần với ví và danh mục đầu tư có quyền hạn giới hạn hơn là tài khoản ngân hàng.

Quyền thanh toán của AI agent và chức năng lưu giữ tiền gửi của ngân hàng là hai việc khác nhau. Cho phép agent thực hiện giao dịch không đồng nghĩa với việc gửi tiền tại ngân hàng.

Visa cho biết họ xác minh AI agent đang thay mặt ai và được phép thanh toán theo những điều kiện nào. Công ty đang xây dựng quy trình trong mạng lưới thanh toán để kiểm tra quyền hạn và điều kiện của giao dịch do agent khởi tạo.

Ngày 30 tháng 9, Mastercard (MA) công bố dịch vụ sử dụng thông tin về danh tính, ý định và hành vi của AI trong quá trình xét duyệt giao dịch. Dịch vụ này giúp các tổ chức tài chính và nhà bán lẻ cân nhắc thêm ngữ cảnh khi xử lý giao dịch do AI khởi tạo.

McKinsey cũng khuyến nghị các ngân hàng xây dựng cơ chế xác minh danh tính AI agent và quản lý sự đồng ý của khách hàng. Việc xác định agent thực hiện thanh toán với quyền hạn nào đang trở thành một bài toán đối với hạ tầng thanh toán.