Diesel tăng lên 6,51 USD/gallon, chính quyền Trump thảo luận hạn chế xuất khẩu

Giá diesel bình quân tại Mỹ đã tăng lên 6,51 USD/gallon (khoảng 8.900 won), trong khi các hiệp hội kinh tế lớn phản đối việc hạn chế xuất khẩu diesel. Chính quyền Tổng thống Donald Trump đang xem xét phương án này nhằm kéo giảm giá nhiên liệu.

Phòng Thương mại Mỹ, Business Roundtable, Hiệp hội Các nhà sản xuất quốc gia (NAM) và Viện Dầu khí Mỹ (API) cho biết trong thư chung ngày 23 rằng việc cấm hoặc hạn chế xuất khẩu diesel có thể làm giảm sản lượng, nguồn cung nhiên liệu và đẩy chi phí tăng. Các tổ chức này cảnh báo biện pháp hạn chế xuất khẩu có thể tạo ra tác dụng ngược thay vì làm giá giảm.

Theo CNBC, dữ liệu của Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA) cho thấy giá diesel bình quân tại Mỹ được ghi nhận ở mức 6,51 USD/gallon vào ngày 24 (giờ địa phương), tăng 2,82 USD so với một năm trước.

Diesel được sử dụng rộng rãi trong vận tải xe tải và máy móc nông nghiệp. Nếu giá tiếp tục tăng, chi phí vận chuyển, giao hàng và vận chuyển nông sản có thể chịu thêm áp lực.

Đà tăng giá diesel không chỉ liên quan đến nguồn cung nhiên liệu tại Mỹ mà còn gắn với gián đoạn nguồn cung trên thị trường quốc tế. Các cuộc tấn công của Ukraine nhằm vào cơ sở lọc dầu của Nga đã khiến xuất khẩu diesel của Nga giảm. Tại Trung Đông, các cuộc tấn công của Iran và lực lượng Houthi cũng ảnh hưởng đến hoạt động của cơ sở lọc dầu và tàu chở dầu.

Một phân tích về việc xuất khẩu diesel của Nga giảm xuống vùng thấp nhất trong nhiều năm từng đề cập đến những bất ổn trong nguồn cung diesel quốc tế. Thảo luận hạn chế xuất khẩu của Mỹ diễn ra trong bối cảnh sức ép nguồn cung từ bên ngoài vẫn tiếp diễn.

Tổng thống Mỹ Donald Trump nói ngày 22 trong thời gian tham dự Đại hội đồng Liên Hợp Quốc: “Tôi đã nói rằng chúng ta không nên đưa diesel ra nước ngoài”.

Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent nói: “Chúng tôi đang xem xét liệu có thể áp dụng hạn chế xuất khẩu toàn diện hoặc một phần hay không”. Phát biểu này cho thấy chính phủ đang đánh giá tính khả thi của chính sách, trong đó có năng lực lọc dầu.

Thảo luận hạn chế xuất khẩu cũng liên quan đến áp lực chính trị trong nội bộ đảng Cộng hòa. Các nghị sĩ Cộng hòa tại những khu vực có tỷ trọng nông nghiệp lớn như Iowa đang yêu cầu giải pháp hạ giá nhiên liệu trước cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11.

Hạn chế xuất khẩu nhiên liệu là chính sách nhằm tăng nguồn cung tại Mỹ. Tuy nhiên, các hiệp hội doanh nghiệp cho rằng nếu xuất khẩu bị chặn, lợi nhuận của các nhà máy lọc dầu có thể giảm do phải điều chỉnh sản lượng, bao gồm cả hoạt động bán hàng ra nước ngoài. Về dài hạn, nguồn cung trong nước cũng có thể giảm.

Các nhà máy lọc dầu đồng thời điều chỉnh quy trình sản xuất diesel, xăng và nhiên liệu hàng không. Vì vậy, việc chỉ hạn chế xuất khẩu một sản phẩm có thể ảnh hưởng đến nguồn cung và giá của các loại nhiên liệu khác, và đây cũng là yếu tố đang được xem xét.

Bộ trưởng Năng lượng Mỹ Chris Wright nói: “Lệnh cấm xuất khẩu diesel toàn diện không nằm trong phạm vi thảo luận”. Ông cho biết chính phủ đang đồng thời xem xét việc mở rộng nguồn cung diesel trong nước và duy trì dòng cung ứng xăng, nhiên liệu hàng không.

CNBC đưa tin các chuyên gia năng lượng nhận định lệnh cấm xuất khẩu diesel có thể tạm thời làm giảm giá diesel tại một số khu vực ở Mỹ, nhưng hiệu quả có thể không kéo dài. Theo lập luận này, nếu các nhà máy lọc dầu giảm sản lượng, áp lực nguồn cung có thể quay trở lại sau giai đoạn giá giảm ban đầu.

Chính quyền Trump có thể lựa chọn hạn chế một phần hoặc mở rộng nguồn cung thay vì cấm hoàn toàn. Hình thức cuối cùng và việc có triển khai hạn chế xuất khẩu hay không vẫn chưa được quyết định.