151 triệu lượt trao đổi Claude bị lợi dụng, Anthropic chặn AI Trung Quốc

Anthropic cho biết đã chặn đứng nỗ lực “chưng cất mô hình” quy mô lớn từ các công ty trí tuệ nhân tạo (AI) Trung Quốc có liên hệ với Alibaba, Moonshot AI và DeepSeek. Riêng các tài khoản liên quan đến Alibaba đã tạo ra hơn 151 triệu lượt trao đổi với Claude.

Anthropic công bố các trường hợp được xác nhận từ tháng 12/2025 đến tháng 8/2026 trong một báo cáo tình báo về mối đe dọa. Công ty cho biết 7 phòng nghiên cứu có trụ sở tại Trung Quốc đã tìm cách khai thác năng lực suy luận của Claude để huấn luyện các mô hình cạnh tranh, và các tài khoản, tổ chức liên quan đã bị chặn.

Chưng cất mô hình là kỹ thuật sử dụng câu trả lời của một “mô hình giáo viên” cỡ lớn để huấn luyện “mô hình học sinh” nhỏ hơn, chi phí thấp hơn. Anthropic giải thích rằng bản thân phương pháp này có thể được dùng cho nghiên cứu hợp pháp, nhưng việc trích xuất năng lực của một mô hình cụ thể ở quy mô công nghiệp mà không được phép, rồi chuyển giao cho mô hình cạnh tranh, bị xem là hành vi chưng cất trái phép.

Trường hợp có quy mô lớn nhất được nêu ra là chiến dịch của các đối tượng vận hành liên quan đến Alibaba. Từ tháng 5 đến tháng 7/2026, có tới khoảng 3 triệu yêu cầu mỗi ngày phát sinh từ hơn 3.500 tài khoản giả mạo, tổng số lượt trao đổi vượt quá 151 triệu.

Các yêu cầu tập trung vào tác vụ AI agent, phát triển phần mềm, phát triển nhân hệ điều hành (kernel) và suy luận dài hạn. Anthropic cáo buộc dữ liệu suy luận thu thập được đã được dùng để huấn luyện các mô hình thuộc dòng Qwen.

Moonshot AI và DeepSeek cũng bị nêu tên trong các trường hợp riêng biệt. Với Moonshot AI, từ tháng 5 đến tháng 7/2026 ghi nhận hơn 23 triệu lượt trao đổi, trong đó có trường hợp khoảng 300.000 yêu cầu của khách hàng được chuyển sang Claude xử lý chỉ trong 10 ngày.

Với DeepSeek, Anthropic quan sát thấy hơn 12,1 triệu lượt trao đổi chỉ trong riêng ngày 14/7/2026. Anthropic đặt nghi vấn rằng cả hai công ty có thể đã chuyển các yêu cầu của khách hàng — những người nghĩ rằng họ đang dùng mô hình riêng của công ty — sang cho Claude xử lý.

Anthropic cũng cáo buộc một số yêu cầu có thể chứa dữ liệu nhạy cảm như tài liệu nội bộ doanh nghiệp, thông tin xác thực và hình ảnh giám sát. Tuy nhiên, chưa có xác nhận rằng các công ty liên quan đã công khai thừa nhận những cáo buộc này.

Cơ quan An ninh Quốc gia Mỹ (NSA), Cục Điều tra Liên bang (FBI) và Cơ quan An ninh mạng và Cơ sở hạ tầng (CISA) đã nêu tên DeepSeek, Moonshot AI, Alibaba, MiniMax, StepFun và Z.AI là các công ty liên quan đến hoạt động chưng cất quy mô công nghiệp nhắm vào các mô hình AI của Mỹ.

Các cơ quan của Mỹ cáo buộc những công ty này đã trích xuất hàng tỷ token từ Claude, GPT, Gemini, Grok... kể từ cuối năm 2024. Tuy nhiên, số liệu cụ thể theo từng công ty cũng như toàn bộ bằng chứng chưa được công bố đầy đủ.

CISA phân định rằng bản thân kỹ thuật chưng cất có thể là một phương pháp nghiên cứu hợp pháp, nhưng việc truy cập quy mô lớn bằng tài khoản giả mạo và dịch vụ proxy là một vấn đề khác. Trọng tâm tranh cãi nằm ở cách thức truy cập và mục đích sử dụng, chứ không phải bản thân công nghệ.

Bộ Thương mại Trung Quốc đã phản bác cáo buộc của phía Mỹ, gọi đây là “cáo buộc vô căn cứ”, thiếu cơ sở thực tế và pháp lý. Phía Trung Quốc cho rằng chưng cất là kỹ thuật trung lập được các công ty AI trên toàn cầu sử dụng, đồng thời cáo buộc Mỹ lấy đó làm cớ để kìm hãm các công ty Trung Quốc và duy trì vị thế dẫn đầu trong ngành AI.

Anthropic cho biết thay vì chặn từng tài khoản riêng lẻ, công ty đã chuyển sang chặn theo nhóm tổ chức và tăng cường xác minh danh tính người dùng ở các khu vực rủi ro cao. Công ty cũng áp dụng công nghệ mới, cung cấp bản tóm tắt thay vì toàn bộ nội dung gốc của quá trình suy luận, đồng thời gây khó khăn hơn cho các cuộc tấn công phát lại (replay attack) giữa các phiên làm việc.

Vụ việc lần này là diễn biến tiếp theo của báo cáo trước đó, trong đó Anthropic công bố tình tiết và thủ đoạn chưng cất của 7 phòng nghiên cứu AI Trung Quốc. Khi đó, Anthropic cũng đã cáo buộc các đối tượng vận hành liên quan đến Alibaba, Qwen cùng với Moonshot AI, DeepSeek đã sử dụng đầu ra của Claude để phát triển các mô hình cạnh tranh.

Vụ việc này không liên quan trực tiếp đến giá các tài sản số như Bitcoin (BTC) hay Tether (USDT). Mức độ tham gia thực tế của từng công ty, việc có xử lý dữ liệu khách hàng hay không, cũng như các biện pháp tiếp theo của chính phủ Mỹ vẫn cần được xác minh thêm.