319 triệu cổ phiếu SpaceX (SPCX) được mở khóa ngày 9/9

Khoảng 319 triệu cổ phiếu của SpaceX (SPCX) sẽ có thể giao dịch từ ngày 9. Ngày 10, thêm khoảng 59 triệu cổ phiếu nữa cũng được mở khóa, nên khối lượng bán ra thực tế và khả năng hấp thụ của thị trường là yếu tố cần theo dõi để đánh giá phản ứng giá sau đợt mở khóa này.

Số cổ phiếu này nằm trong đợt mở khóa (lock-up) theo từng giai đoạn, vốn trước đó giới hạn thời điểm cổ đông hiện tại được phép bán ra. Số lượng công bố cho ngày 9 và 10 là số cổ phiếu được cấp quyền bán, không đồng nghĩa toàn bộ số này sẽ được bán ra thị trường.

Theo hồ sơ gửi Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC), cấu trúc cổ phần của SpaceX gồm khoảng 6.824.641.355 cổ phiếu hạng A và khoảng 5.695.668.265 cổ phiếu hạng B. Hồ sơ cũng cho biết sau 90 ngày kể từ khi niêm yết, khoảng 12,2 tỷ cổ phiếu có thể đủ điều kiện bán lại.

Lịch trình chi tiết không mở khóa toàn bộ cùng lúc. Sau khoảng 319 triệu cổ phiếu ngày 9, khoảng 59 triệu cổ phiếu tiếp theo sẽ có thể giao dịch vào ngày 10 theo cấu trúc bậc thang, và các đợt mở khóa bổ sung có thể tiếp diễn sau đó.

Trong bài viết trước của TokenPost về đợt mở khóa cổ phiếu SpaceX, điểm được nhấn mạnh là cần phân biệt giữa việc cổ phiếu đủ điều kiện giao dịch và việc cổ phiếu thực sự được bán ra. Lịch trình lần này cũng chỉ là một trong các giai đoạn mở khóa từng phần, chứ chưa phải thời điểm toàn bộ lock-up kết thúc.

Con số 47 tỷ USD từng được nhắc đến trước đó không phải là số liệu chính thức từ hồ sơ công bố. Đây là mức quy đổi bằng cách lấy số cổ phiếu được mở khóa nhân với giá cổ phiếu tại thời điểm đó, nên quy mô tính bằng USD sẽ thay đổi theo biến động giá cổ phiếu.

Vì vậy, lịch trình lần này nên được nhìn nhận dựa trên số cổ phiếu thực sự đủ điều kiện giao dịch, thay vì con số quy đổi ra tiền. Giữa lượng cổ phiếu có thể tung ra thị trường và khối lượng giao dịch thực tế có thể có chênh lệch, tùy vào quyết định bán ra và chiến lược nắm giữ của từng cổ đông.

Tranh cãi về việc SpaceX bị định giá quá cao vẫn tiếp diễn. Giáo sư Scott Galloway (Scott Galloway) của Đại học New York (NYU) nhận định trong một podcast phát hành ngày 17 tháng 8 rằng ông xem SpaceX là “cổ phiếu 10-30 USD”.

Nếu so với vùng giá khoảng 140 USD hồi đầu tháng 9, nhận định của giáo sư Galloway cho thấy ông đang đề cập đến khả năng giảm giá ở mức rất lớn. Tuy nhiên, cách diễn đạt “giảm tới 80%” không phải là phát biểu trực tiếp của ông, mà là con số được tính toán khi so sánh mức định giá này với giá thị trường hiện tại.

Ở chiều ngược lại, một số ý kiến nhấn mạnh rằng việc mở khóa không đồng nghĩa với việc bán tháo ngay lập tức. Ngày 6 tháng 8, khi hơn 900 triệu cổ phiếu lần đầu đủ điều kiện giao dịch, giá cổ phiếu SpaceX vẫn tăng 6,1%, đóng cửa ở mức 114,92 USD.

Một ngày trước đó, giá đã giảm khoảng 14%, nhưng đến đúng ngày mở khóa thì lại phục hồi. Đây là ví dụ cho thấy khối lượng cổ phiếu đủ điều kiện giao dịch và khối lượng thực sự được bán ra có thể khác nhau.

Kết quả kinh doanh và áp lực đầu tư cũng là yếu tố cần được xem xét. Doanh thu quý II của SpaceX đạt 7,8 tỷ USD, tăng 91,9% so với cùng kỳ năm trước, trong khi chi tiêu vốn liên quan đến trí tuệ nhân tạo (AI) được ghi nhận ở mức khoảng 15,8 tỷ USD.

Đà tăng trưởng doanh thu vẫn được duy trì, nhưng gánh nặng đầu tư cho AI và hạ tầng không gian cũng đang lớn dần. Tốc độ tăng trưởng, quy mô đầu tư và nguồn cung cổ phiếu bổ sung của SpaceX được xem là những biến số đáng chú ý đối với diễn biến giá cổ phiếu trong thời gian tới.

Tính đến ngày 8 tháng 9, ông Jeffrey Wlodarczak, chuyên gia phân tích tại Pivotal Research, đưa ra mức giá mục tiêu 220 USD cho cổ phiếu SpaceX, trong khi giá cổ phiếu này được một số nguồn tin thị trường ghi nhận tăng lên 149,75 USD.

Trên mạng xã hội, ý kiến lại trái chiều. Theo Stocktwits, lượng tin nhắn liên quan đến SpaceX tăng lên nhưng tâm lý thị trường chuyển từ lạc quan sang trung lập; trong khi đó, một phân tích cho biết 60% lượt nhắc đến SpaceX trên Reddit trong 30 ngày gần nhất mang xu hướng lạc quan.

Nhìn chung, trọng tâm của đợt mở khóa lần này không nằm ở số lượng cổ phiếu đủ điều kiện giao dịch, mà ở khối lượng bán ra thực tế và khả năng hấp thụ của thị trường. Số cổ phiếu dự kiến mở khóa trong ngày 9 và 10 là số lượng đến thời điểm được phép giao dịch, còn phản ứng thực tế của giá và khối lượng giao dịch sẽ được xác nhận sau khi đợt mở khóa diễn ra.