4 triệu thùng/ngày xuất khẩu xăng dầu giảm, CEO Vitol cảnh báo tồn kho cạn dần

Thị trường xăng dầu đang đối mặt với tình trạng thiếu hụt nguồn cung nghiêm trọng hơn cả dầu thô. Lượng dầu và xăng dầu đi qua eo biển Hormuz được ước tính khoảng 10 triệu thùng mỗi ngày, nhưng tồn kho xăng dầu toàn cầu vẫn liên tục sụt giảm.

Russell Hardy (Russell Hardy), Giám đốc điều hành (CEO) của Vitol, cho biết tại Hội nghị Dầu mỏ châu Á - Thái Bình Dương diễn ra ở Singapore ngày 8 rằng "tình hình thị trường xăng dầu hiện tại rất, rất căng thẳng và cứng nhắc". Theo Bloomberg đưa tin ngày 8 (giờ địa phương), đây là nhận định được ông Hardy đưa ra trong bối cảnh nguồn cung toàn cầu bị siết chặt.

Ông Hardy giải thích rằng trong khoảng 10 triệu thùng đi qua eo biển Hormuz mỗi ngày, có khoảng 9 triệu thùng là dầu thô, phần còn lại là xăng dầu thành phẩm. Tuy nhiên, ông lưu ý rằng "không thể đảm bảo chắc chắn 10 triệu thùng sẽ luôn được vận chuyển ra ngoài mỗi ngày", vì con số này còn phụ thuộc vào tình trạng tàu chở dầu, bảo hiểm cũng như thuyền trưởng và thủy thủ đoàn.

Eo biển Hormuz là tuyến đường huyết mạch để dầu thô và xăng dầu Trung Đông tiếp cận thị trường quốc tế. Ngay cả khi lượng hàng hóa lưu thông qua eo biển này được duy trì, nguồn cung thực tế vẫn có thể thay đổi nếu điều kiện vận hành tàu và bảo hiểm biến động.

Theo ông Hardy, khối lượng vận chuyển hiện tại nhiều khả năng vẫn đủ để duy trì hoạt động của các nhà máy lọc dầu. Tuy nhiên, ông đánh giá điều kiện cung ứng của thị trường xăng dầu thành phẩm đang xấu đi nhanh hơn so với dầu thô, do lượng xuất khẩu xăng dầu từ Trung Đông và Nga mỗi khu vực đều giảm khoảng 2 triệu thùng/ngày.

Tổng mức sụt giảm xuất khẩu của hai khu vực này lên tới 4 triệu thùng mỗi ngày. Theo ông Hardy, tình trạng thiếu hụt nguồn cung không nằm ở bản thân dầu thô, mà thể hiện rõ hơn ở quá trình lọc dầu thô thành xăng, dầu diesel, dầu sưởi và ở dòng chảy xuất khẩu các sản phẩm này.

Ông nói thêm rằng "tồn kho vẫn đang tiếp tục giảm" và "công suất lọc dầu hiện tại vẫn chưa đủ để ngăn đà giảm tồn kho". Ông cũng cho biết lượng dự trữ dư thừa còn lại ở nhiều nơi trên thế giới cũng đang dần cạn kiệt.

Dầu thô và xăng dầu thành phẩm vận động theo những cách khác nhau trong chuỗi cung ứng. Ngay cả khi nguồn dầu thô được đảm bảo, nếu hoạt động của nhà máy lọc dầu gặp trục trặc hoặc xuất khẩu bị hạn chế, nguồn cung sản phẩm phục vụ tiêu dùng cuối cùng vẫn có thể sụt giảm.

Các nhà máy lọc dầu có vai trò chuyển hóa dầu thô thành xăng, dầu diesel và dầu sưởi. Vì vậy, điều kiện cung ứng của thị trường sản phẩm phụ thuộc không chỉ vào khối lượng dầu thô mà còn vào công suất xử lý của nhà máy lọc dầu, tồn kho từng loại sản phẩm và dòng chảy xuất khẩu.

Xu hướng áp lực dồn về xăng dầu thành phẩm nhiều hơn dầu thô cũng từng cho thấy công suất xử lý của nhà máy lọc dầu, tồn kho sản phẩm và các hạn chế xuất khẩu là những yếu tố chi phối thị trường xăng dầu. Phát biểu lần này của ông Hardy một lần nữa khẳng định rằng ngay cả khi một phần khối lượng vận chuyển qua eo biển Hormuz được duy trì, nguồn cung sản phẩm vẫn có thể không đủ.

Trước đó, TokenPost từng đưa tin về tồn kho xăng dầu của Mỹ giảm mạnh hơn so với dầu thô. Đây là ví dụ cho thấy nguồn cung dầu thô và nguồn cung xăng dầu thành phẩm không phải lúc nào cũng biến động cùng chiều.

Nếu nguồn cung xăng dầu tiếp tục giảm, đây có thể là yếu tố khiến giá tăng đối với các công ty lọc dầu và các quốc gia xuất khẩu, trong khi lại tạo thêm áp lực chi phí cho các ngành sử dụng nhiên liệu như vận tải, nông nghiệp và sưởi ấm. Tuy nhiên, chỉ với phát biểu này thì chưa thể khẳng định chắc chắn biến động giá thực tế hay việc doanh nghiệp nào sẽ hưởng lợi.

Ông Hardy nhận định khối lượng vận chuyển hiện tại nhiều khả năng đủ để duy trì hoạt động của các nhà máy lọc dầu, nhưng đồng thời khẳng định không thể đảm bảo mức vận chuyển tương tự sẽ được duy trì mỗi ngày. Triển vọng nguồn cung có thể thay đổi tùy theo điều kiện vận hành qua eo biển, bảo hiểm và tình hình khai thác tàu chở dầu.

Vitol hiện đánh giá thị trường xăng dầu thành phẩm đang đối mặt với tình trạng căng thẳng hơn dầu thô. Diễn biến tồn kho xăng dầu và tình hình vận hành của các nhà máy lọc dầu trong thời gian tới được ông Hardy xem là yếu tố sẽ ảnh hưởng đến điều kiện cung ứng sắp tới.