320 tỷ USD stablecoin: Tranh cãi quy định thưởng lãi tăng nhiệt

Cuộc tranh luận về sửa đổi Đạo luật CLARITY (CLARITY Act) vẫn đang tiếp diễn, và quy định thưởng lãi cho stablecoin trị giá 320 tỷ USD đã trở thành tâm điểm chú ý.

Ủy ban Ngân hàng Thượng viện Mỹ (Senate Banking Committee) cho biết đã thông qua dự luật H.R. 3633, tức Đạo luật Minh bạch Thị trường Tài sản Số 2025 (Digital Asset Market Clarity Act of 2025), với 15 phiếu thuận và 9 phiếu chống vào ngày 14 tháng 5. Đây là dự luật về cấu trúc thị trường, quy định phạm vi quản lý và quy tắc giao dịch đối với thị trường tài sản số.

Đạo luật CLARITY không phải là luật riêng dành cho stablecoin. Tuy nhiên, việc xác định tổ chức phát hành và chương trình thưởng lãi stablecoin sẽ chịu sự quản lý của cơ quan tài chính nào đã trở thành điểm tranh cãi chính trong quá trình thảo luận dự luật.

Tranh cãi xoay quanh việc có nên chỉ cho phép các tổ chức nhận tiền gửi phát hành stablecoin thanh toán hay không. Pat Toomey (Pat Toomey), cựu Thượng nghị sĩ Mỹ, từng đề xuất Đạo luật Stablecoin TRUST (Stablecoin TRUST Act) vào năm 2022, với quan điểm cho rằng các tổ chức phi ngân hàng cũng nên được phép phát hành stablecoin.

Trong tài liệu của Ủy ban Ngân hàng Thượng viện thời điểm đó, ông Toomey nói: “Chúng ta không nên tạo lợi thế cho những nhóm lợi ích đã có sẵn.” Theo ông, nếu chỉ giới hạn quyền phát hành stablecoin cho các tổ chức có giấy phép ngân hàng, cạnh tranh trên thị trường có thể bị thu hẹp.

Theo báo cáo ổn định tài chính của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Federal Reserve, Fed) công bố tháng 5 năm 2026, tài sản stablecoin đã tăng 16% từ tháng 7 năm 2025 đến cuối năm, đạt 320 tỷ USD. Fed cho biết stablecoin chủ yếu được dùng trong giao dịch tài sản số, và thị trường đang tập trung vào hai tổ chức phát hành lớn.

Giới ngân hàng cho rằng nếu stablecoin trả lãi hoặc các khoản thưởng tương tự lãi suất, tiền gửi ngân hàng có thể bị rút ra. Hiệp hội Ngân hàng Mỹ (American Bankers Association), Viện Chính sách Ngân hàng (Bank Policy Institute) và Hiệp hội Ngân hàng Người tiêu dùng (Consumer Bankers Association) đã ra tuyên bố chung ngày 4 tháng 5, cho rằng các điều khoản về lợi suất stablecoin trong Đạo luật CLARITY chưa đạt được mục tiêu quản lý đề ra.

Các tổ chức này cho rằng phần thưởng thành viên sàn giao dịch hay ưu đãi cho người nắm giữ dài hạn trên thực tế có thể vận hành giống như trả lãi, và đề nghị siết chặt các điều khoản liên quan. Lập luận đưa ra là nếu phần thưởng stablecoin cạnh tranh trực tiếp với tiền gửi ngân hàng, nguồn vốn dành cho vay địa phương và doanh nghiệp có thể bị thu hẹp.

Ở chiều ngược lại, có ý kiến cho rằng nếu cấm phần thưởng một cách quá rộng, lợi ích người tiêu dùng và mức độ cạnh tranh trên thị trường có thể giảm đi. Hội đồng Cố vấn Kinh tế Nhà Trắng (Council of Economic Advisers) trong nghiên cứu công bố ngày 8 tháng 4 giải thích rằng Đạo luật GENIUS (GENIUS Act) cấm tổ chức phát hành trả lãi hoặc lợi suất, nhưng không cấm rõ ràng các sản phẩm mang tính chất trả lãi thông qua bên thứ ba hoặc công ty liên kết.

Hội đồng này cũng phân tích rằng một số phiên bản sửa đổi của Đạo luật CLARITY có thể chặn luôn cả kênh này. Việc văn bản cuối cùng có quản lý cả chương trình thưởng của sàn giao dịch và công ty liên kết, chứ không chỉ phần thưởng trực tiếp từ tổ chức phát hành hay không, chính là điểm phân định lợi ích giữa hai phía.

Thượng nghị sĩ Mỹ Cynthia Lummis (Cynthia Lummis) đã công bố bản sửa đổi Đạo luật CLARITY, kết hợp nội dung làm việc của Ủy ban Ngân hàng và Ủy ban Nông nghiệp, vào ngày 22 tháng 7. Trước đó, TokenPost từng đưa tin rằng tranh cãi liên quan đến kiến nghị mở phiên thảo luận Đạo luật CLARITY và các điều khoản đạo đức công vụ vẫn tiếp diễn.

Tại thị trường Việt Nam, các sản phẩm stablecoin gắn với USD và mô hình DeFi (tài chính phi tập trung) cũng có mối liên hệ mật thiết với nhau. Tùy theo cách văn bản luật cuối cùng phân định giữa phần thưởng stablecoin và lãi suất tiền gửi, phạm vi quản lý áp dụng cho phần thưởng sàn giao dịch, sản phẩm gửi stablecoin và mô hình token thanh toán cũng có thể thay đổi.

Lịch trình xử lý cụ thể của Đạo luật CLARITY vẫn chưa được ấn định. Phạm vi áp dụng trên thị trường sẽ được xác định dựa trên văn bản cuối cùng và quy tắc thực thi của các cơ quan quản lý.