Tether(USDT) trước sức ép đạo luật GENIUS: Nguy cơ bị loại khỏi thị trường stablecoin Mỹ trong 2 năm tới?

Theo CoinDesk đưa tin ngày 20 tháng 1 năm 2024 (giờ địa phương), **từ Tether**, đơn vị phát hành **từ USDT** – đồng *stablecoin* lớn nhất thế giới – có nguy cơ bị “loại khỏi” thị trường Mỹ trong vòng 2 năm tới nếu không đáp ứng được các yêu cầu mới của đạo luật **từ GENIUS**. Khung pháp lý này đang nổi lên như biến số có thể đảo chiều toàn bộ cục diện **từ stablecoin** toàn cầu.

Đạo luật “Mỹ về đổi mới *stablecoin* (GENIUS)” được Tổng thống Trump ký ban hành và có hiệu lực từ năm ngoái, hiện đã bước sang năm thứ nhất áp dụng. Tuy nhiên, nhiều tiêu chí cốt lõi vẫn chưa hoàn toàn được làm rõ. Dù vậy, thị trường đã bắt đầu chuyển động: cuộc đua phát hành *stablecoin* tăng nhiệt, song song là làn sóng doanh nghiệp tiền mã hóa tìm cách xin giấy phép ngân hàng ủy thác tại Mỹ để hợp thức hóa hoạt động.

Trái lại, **từ Tether** bị đánh giá là chậm chân trong việc đáp ứng khung pháp lý mới. CEO Paolo Ardoino (Paolo Ardoino) từng tuyên bố trong năm ngoái sẽ “tuân thủ luật pháp”, nhưng đến nay, vẫn chưa xuất hiện tín hiệu rõ ràng cho thấy cấu trúc vận hành và dự trữ của **từ USDT** đã được tái thiết theo chuẩn Mỹ.

**từ USDT** trước “bài test” dự trữ: Thiếu tiền mặt, thừa rủi ro?

Tâm điểm tranh cãi xoay quanh cấu trúc **từ dự trữ USDT**. Theo tài liệu minh bạch gần đây của **từ Tether**, tối đa khoảng 25% **từ dự trữ** cho **từ USDT** vẫn được nắm giữ dưới dạng Bitcoin(BTC), các khoản cho vay, kim loại quý và một số tài sản rủi ro hơn. Cách phân bổ này đi ngược với tinh thần của đạo luật **từ GENIUS**, vốn yêu cầu *stablecoin* phải được bảo chứng 100% bằng “tài sản có tính thanh khoản cực cao” như tiền mặt và trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn ngắn.

Đạo luật **từ GENIUS** đặt mục tiêu đảm bảo nhà phát hành có thể xử lý mọi yêu cầu quy đổi (*redeem*) ngay lập tức, kể cả trong thời điểm thị trường biến động mạnh. Điều này khiến các cấu trúc dự trữ dựa nhiều vào tài sản biến động như Bitcoin(BTC) hoặc các khoản cho vay phải chịu áp lực điều chỉnh.

**bình luận**: Với mô hình hiện tại, **từ Tether** đứng trước lựa chọn khó: hoặc cắt giảm mạnh tỷ trọng tài sản rủi ro (nhưng sẽ giảm lợi nhuận), hoặc chấp nhận nguy cơ bị xem là “không tuân thủ” trong thị trường Mỹ.

Trong khi đó, đối thủ chính **từ Circle** – doanh nghiệp Mỹ đứng sau **từ USD Coin(USDC)** – lại chủ động “chạy trước” luật. **từ Circle** đã tăng tỷ lệ nắm giữ tiền mặt và trái phiếu Chính phủ Mỹ, nỗ lực xây dựng hình ảnh **từ “stablecoin tuân thủ quy định”** để chiếm lợi thế ngay khi khung pháp lý mới được áp dụng toàn diện.

Thời gian đếm ngược 2 năm: Ngoại quốc có cùng “kỳ hạn” với nội địa?

Đạo luật **từ GENIUS** thiết lập giai đoạn quá độ 3 năm, trong đó khoảng 2 năm tiếp theo sẽ quyết định đường đi của nhiều tổ chức phát hành. Dù vậy, cách áp dụng thời gian quá độ đối với các đơn vị ngoài nước Mỹ như **từ Tether** lại không hoàn toàn rõ ràng, tạo ra nhiều cách diễn giải trái chiều.

Một số chuyên gia pháp lý cho rằng các tổ chức phát hành ở nước ngoài có thể có “cửa sổ” đến năm 2028 để hoàn tất việc điều chỉnh. Ngược lại, một luồng ý kiến khác cảnh báo rằng kể từ thời điểm các quy định được triển khai đầy đủ vào đầu năm 2027, mọi tổ chức cung cấp *stablecoin* cho khách hàng Mỹ – dù ở bất kỳ quốc gia nào – đều có thể phải tuân thủ ngay lập tức.

Luật sư Justin Levin thuộc hãng Davis Polk nhận định các nhà phát hành ngoại quốc cũng phải “phản ứng ngay lập tức” với các mệnh lệnh về đóng băng hoặc tịch thu tài sản liên quan đến giao dịch bất hợp pháp theo luật Mỹ. Tuy nhiên, ông cho rằng họ vẫn có khoảng 2 năm để đáp ứng các yêu cầu bổ sung nếu muốn duy trì niêm yết trên các sàn giao dịch hoạt động hợp pháp tại Mỹ. Levin đặc biệt nhấn mạnh quy trình đăng ký với Văn phòng Kiểm soát Tiền tệ Mỹ (OCC) là “gánh nặng đáng kể” cho các nhà phát hành ngoài hệ thống ngân hàng.

Trong bối cảnh đó, trên thị trường đang dần hình thành đồng thuận rằng: còn thời gian, nhưng không hề dư dả. Nếu không đạt chuẩn, *stablecoin* ngoại như **từ USDT** có thể đối mặt nguy cơ bị hủy niêm yết khỏi các sàn giao dịch tập trung phục vụ nhà đầu tư Mỹ.

Khung GENIUS chưa hoàn thiện: Sàn giao dịch “đi trước” hay “chờ đợi”?

Thêm một lớp bất định đến từ chính khung quy định **từ GENIUS**. Cho đến nay, các cơ quan tài chính Mỹ vẫn chưa hoàn tất toàn bộ quy tắc chi tiết để triển khai đạo luật này. Đối với doanh nghiệp, bài toán “cần tuân thủ cái gì, và tới mức nào” vẫn chưa có đáp án dứt khoát.

Trevor Tanifum, chuyên gia tại hãng tư vấn FS Vector, cho rằng một số nền tảng giao dịch có khẩu vị rủi ro thấp có thể chủ động gỡ bỏ những **từ stablecoin** bị đánh giá là “nguy cơ không tuân thủ” ngay từ bây giờ, nhằm giảm thiểu rủi ro pháp lý về sau. Ở chiều ngược lại, những doanh nghiệp lớn, giàu thanh khoản nhiều khả năng sẽ chọn “chiến lược chờ đợi”: tiếp tục niêm yết, duy trì khối lượng giao dịch, nhưng sẵn sàng điều chỉnh danh mục khi quy định được chốt hạ.

Thực tế, các sàn giao dịch toàn cầu đang phụ thuộc nặng nề vào **từ Tether** để duy trì thanh khoản và khối lượng giao dịch, đặc biệt trên các cặp giao dịch tiền mã hóa lớn. Việc cắt giảm đột ngột **từ USDT** có thể làm gián đoạn dòng tiền, ảnh hưởng sâu rộng tới toàn bộ thị trường. Sàn giao dịch tiền mã hóa lớn tại Mỹ là Coinbase(GOOG) hiện vẫn giữ thái độ im lặng, né tránh đưa ra quan điểm trực tiếp liên quan đến **từ USDT** và **từ GENIUS**, cho thấy sự thận trọng trước môi trường pháp lý chưa ngã ngũ.

Cuộc đua Tether – Circle: Trục xoay mới là “tuân thủ quy định”

Cục diện **từ stablecoin** hiện xoay quanh song mã **từ Tether** và **từ Circle**. Bên cạnh đó, tổ chức gắn với Tổng thống Trump là World Liberty Financial cũng đã bước vào sân chơi *stablecoin*, song thị phần vẫn còn cách biệt rất lớn so với hai ông lớn nói trên.

Đáng chú ý, **từ Tether** trong năm nay đã ra mắt **từ USAT**, một *stablecoin* mới được quảng bá là phù hợp với tiêu chuẩn Mỹ. Tuy vậy, quy mô sử dụng và độ phủ của **từ USAT** vẫn còn rất hạn chế so với **từ USDT**, chưa đủ để trở thành giải pháp thay thế nếu **từ USDT** gặp trục trặc pháp lý tại Mỹ.

**bình luận**: Nếu **từ USAT** không nhanh chóng đạt được thanh khoản và niềm tin tương đương **từ USDT**, **từ Tether** có thể rơi vào thế kẹt: mất Mỹ là mất đi một trong những thị trường quan trọng nhất cho tương lai của **từ stablecoin** gắn với đồng USD.

Trong bối cảnh đó, nhiều nhà phân tích cho rằng lợi thế dài hạn sẽ thuộc về bên nào có **từ “khả năng thích ứng quy định”** tốt hơn. Khi đạo luật **từ GENIUS** và các văn bản hướng dẫn đi kèm được đưa vào thực thi toàn diện, “*từ đồng đô la kỹ thuật số đáng tin cậy*” theo chuẩn Mỹ sẽ không chỉ là *stablecoin* được dùng nhiều nhất, mà còn là tài sản được cơ quan quản lý chấp nhận, các tổ chức tài chính truyền thống dễ dàng tích hợp.

Triển vọng: Từ cuộc chiến thị phần sang cuộc chiến “tuân thủ”

Trong vài năm tới, ngành **từ stablecoin** nhiều khả năng sẽ chuyển từ cuộc đua thuần túy về quy mô thị phần và thanh khoản, sang “cuộc chiến tuân thủ” – nơi cấu trúc dự trữ, giấy phép pháp lý, khả năng minh bạch báo cáo và năng lực phối hợp với cơ quan quản lý trở thành yếu tố sống còn.

Đối với nhà đầu tư, **từ GENIUS** có thể vừa là rủi ro, vừa là cơ hội: rủi ro cho các tài sản không kịp thích ứng, nhưng cũng là cơ hội để hình thành lớp **từ stablecoin** chất lượng cao, minh bạch hơn, ít rủi ro đổ vỡ hệ thống hơn.

Nếu **từ Tether** không tăng tốc thay đổi mô hình dự trữ và pháp lý, cán cân quyền lực trên thị trường **từ stablecoin** gắn với USD có thể dần dịch chuyển về phía **từ Circle** và các tổ chức có khả năng “chuẩn hóa” theo yêu cầu mới của Mỹ. Khi đó, “từ cuộc chơi stablecoin” sẽ không còn là cuộc đua lợi nhuận từ tài sản dự trữ, mà trở thành bài kiểm tra sức bền trong **từ cuộc cạnh tranh tuân thủ quy định** trên quy mô toàn cầu.