ECB cảnh báo stablecoin đe dọa tiền gửi ngân hàng, đẩy nhanh kế hoạch phát hành euro kỹ thuật số

Theo Reuters đưa tin ngày 13 (giờ địa phương), Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) cảnh báo sự bùng nổ của *“tiền mã hóa ổn định (stablecoin)”* có thể làm xói mòn nền tảng tiền gửi bán lẻ của hệ thống ngân hàng châu Âu. Trong bối cảnh thị trường thanh toán ngày càng *“số hóa”*, ECB nhấn mạnh *“tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương – **euro kỹ thuật số**”* là công cụ then chốt để bảo vệ vai trò của tiền công và duy trì sự tham gia của ngân hàng trong hệ sinh thái thanh toán.

Theo bài phát biểu ngày 13 (giờ địa phương) tại Rome trước Liên minh các Ngân hàng tín dụng hợp tác Italy, Ủy viên Ban điều hành ECB Piero Cipollone cho biết các ngân hàng châu Âu đang đánh mất cả *“phí giao dịch”* lẫn *“dữ liệu khách hàng”* vào tay các nhà cung cấp dịch vụ thanh toán di động. Điều này đang làm thay đổi sâu sắc cấu trúc doanh thu của ngành ngân hàng, khi thanh toán dần dịch chuyển sang các nền tảng số do khu vực tư nhân và thậm chí là các tập đoàn ngoài châu Âu kiểm soát.

Cipollone khẳng định *“**euro kỹ thuật số** sẽ giúp bảo toàn vai trò của tiền công, đồng thời đảm bảo các ngân hàng vẫn gắn chặt với hệ sinh thái thanh toán và đáp ứng được nhu cầu ngày càng số hóa của khách hàng”*.

*bình luận* Việc ECB nhấn mạnh tới *“tiền công”* cho thấy ngân hàng trung ương lo ngại kịch bản trong đó người dùng chuyển dần từ tiền gửi ngân hàng sang stablecoin do các tập đoàn công nghệ hoặc tổ chức tài chính lớn phát hành. Khi đó, hệ thống thanh toán sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào hạ tầng ngoài châu Âu, còn ECB lại bị thu hẹp không gian điều hành chính sách tiền tệ và giám sát tài chính.

ECB mới đây đã lựa chọn 36 nhà cung cấp dịch vụ thanh toán tham gia chương trình thử nghiệm *“**euro kỹ thuật số**”* kéo dài 12 tháng, thay vì 12 đơn vị như kế hoạch ban đầu. Danh sách này bao gồm ngân hàng thương mại, công ty fintech và các doanh nghiệp thanh toán. Giai đoạn thử nghiệm dự kiến bắt đầu từ nửa cuối năm 2027, tập trung vào mô phỏng cách một đồng *CBDC bán lẻ* vận hành trên thực tế trong toàn khối euro.

Sau khi hoàn tất đánh giá, ECB sẽ quyết định có phát hành **euro kỹ thuật số** hay không. Quyết định cuối cùng sớm nhất có thể được đưa ra từ năm 2029, tùy thuộc kết quả thử nghiệm cũng như phản hồi của thị trường và khuôn khổ pháp lý của Liên minh châu Âu.

Trên thị trường, nhiều chuyên gia cho rằng sự lan rộng nhanh chóng của *“stablecoin”* làm dấy lên lo ngại *“dòng tiền gửi rời khỏi ngân hàng”*, từ đó đẩy nhanh tiến trình thảo luận và triển khai *“tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC)”* ở nhiều quốc gia. Thông điệp mới nhất của ECB vì vậy được xem là động thái nhấn mạnh lại tính cấp thiết của **euro kỹ thuật số** để bảo vệ *“chủ quyền thanh toán”* của châu Âu trước làn sóng số hóa và cạnh tranh từ hạ tầng thanh toán ngoài khối.

*bình luận* Nếu stablecoin tiếp tục mở rộng thị phần trong thanh toán bán lẻ, các ngân hàng thương mại châu Âu có thể đối mặt với áp lực kép: vừa mất nguồn vốn tiền gửi giá rẻ, vừa bị đẩy ra ngoài chuỗi giá trị dữ liệu và dịch vụ số. Trong kịch bản đó, **euro kỹ thuật số** trở thành công cụ chiến lược để ECB duy trì vai trò trung tâm của mình trong hệ thống tài chính số đang hình thành.