Tội phạm tiền mã hóa gây thiệt hại 158 tỷ USD trong năm 2025, TRM Labs cảnh báo xu hướng tinh vi hơn

Theo báo cáo mới nhất của TRM Labs công bố ngày 24 (giờ địa phương), tổng thiệt hại do các hoạt động phi pháp liên quan đến tiền mã hóa trong năm 2025 đã lên tới 158 tỷ USD (khoảng 225,6 nghìn tỷ đồng) – mức cao nhất từ trước đến nay. Tuy nhiên, tỷ lệ “hoạt động bất hợp pháp” trong tổng thể thị trường tiền mã hóa lại ghi nhận chiều hướng giảm.

Tình trạng này cho thấy một nghịch lý: số tiền bị đánh cắp tăng mạnh, nhưng sự hiện diện của tội phạm trong hệ sinh thái lại dần thu hẹp.

Tội phạm bùng nổ nhưng “ẩn mình” giữa sự tăng trưởng của thị trường

TRM Labs cho biết, quy mô các giao dịch *tiền mã hóa* phi pháp trong năm 2025 đã tăng gấp hơn hai lần so với năm trước, nhảy vọt từ 64,5 tỷ USD năm 2024 lên đến 158 tỷ USD – tương đương mức tăng 145%. Dù vậy, tỷ trọng giao dịch phi pháp trong tổng hoạt động on-chain chỉ chiếm 1,2%, giảm nhẹ so với 1,3% của năm 2024 và 2,4% của năm 2023.

Bình luận về sự đảo chiều đáng chú ý này, TRM Labs nhận định rằng khi quy mô thị trường rộng lớn hơn, thì dòng tiền bất hợp pháp dù tăng cũng chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ hơn. “Một lượng tiền rót vào thị trường đang hướng đến hệ sinh thái *hợp pháp*, làm giảm tác động tổng thể của các hoạt động bất hợp pháp”, báo cáo viết.

Ngoài ra, TRM Labs cũng sử dụng chỉ số mới đo lường tỷ lệ thanh khoản thuộc về các hoạt động tội phạm so với vốn lưu động thị trường. Theo đó, tỷ lệ này tiếp tục giảm mạnh: từ 6,0% (2023) xuống 2,9% (2024) và còn 2,7% vào năm 2025.

Nga, A7A5 và bước tiến mới trong việc “lách lệnh trừng phạt”

Trong số các hoạt động bị giám sát kỹ càng nhất, các giao dịch được cho là nhằm lách lệnh trừng phạt nhắm vào Nga nổi bật lên như tác nhân chính trong tổng lưu lượng tiền mã hóa bất hợp pháp. TRM Labs nêu rõ rằng đồng ổn định A7A5 – loại *stablecoin* neo theo đồng rúp Nga – đóng vai trò then chốt.

Riêng trong năm 2025, A7A5 ghi nhận tổng khối lượng giao dịch lên đến 72 tỷ USD. Trong đó, ít nhất 39 tỷ USD có liên quan đến các ví dòng họ “A7” – hệ thống tài chính ngầm được cho là phục vụ việc né tránh chế tài quốc tế.

TRM Labs cho rằng tình trạng này không đơn thuần là hoạt động thị trường tự do mà là “hình thức vận hành có tổ chức dựa trên hạ tầng tài chính cấp quốc gia”. Ngoài ra, việc sử dụng *stablecoin* như A7A5 ngày càng phổ biến đã “đẩy dòng tiền bất hợp pháp về các kênh khó kiểm soát hơn, làm suy yếu nỗ lực giám sát” – theo nhận định từ TRM Labs.

Bên cạnh đó, tại Venezuela – quốc gia đang trong khủng hoảng kinh tế - chính trị kéo dài, hình thức giao dịch P2P bằng *stablecoin* đã trở thành công cụ quan trọng để người dân chuyển tiền và duy trì cuộc sống. Còn tại Iran, mặc dù có sự sụt giảm về khối lượng giao dịch sau cuộc xung đột với Israel vào tháng 6, song giá trị trung bình mỗi giao dịch lại tăng cao – nâng tổng giá trị dòng tiền bị nghi phi pháp lên khoảng 580 triệu USD.

Công nghệ AI và tội phạm trên không gian mạng

Ngoài các hành vi né trừng phạt, nhiều dạng lừa đảo và tấn công mạng cũng đóng góp vào quy mô *tội phạm tiền mã hóa*. Trong năm 2025, hơn 150 vụ tấn công mạng và lỗ hổng (exploit) đã được ghi nhận, gây thiệt hại lên tới 2,87 tỷ USD (khoảng 40,9 nghìn tỷ đồng).

Đáng chú ý, riêng trong tháng 2, sàn giao dịch Bybit bị một nhóm tin tặc liên quan tới Triều Tiên tấn công, khiến 1,46 tỷ USD bị lấy cắp chỉ trong một vụ. Đây là vụ lớn nhất năm và chiếm hơn nửa tổng thiệt hại do hack. Tổng cộng, 5 vụ việc lớn chiếm đến 70% lượng tiền bị mất do tấn công mạng.

Song song đó, các hình thức lừa đảo tài chính như phishing, mô hình đa cấp (Ponzi) hay đầu tư giả mạo vẫn hoành hành. Thiệt hại do lừa đảo lên tới 35 tỷ USD, tương đương năm trước. Khoảng ⅔ số này liên quan đến mô hình “mổ heo” – chiến thuật lừa đảo đầu tư ngụy trang bằng hình thức thân mật cảm xúc.

TRM Labs cảnh báo: “Sự phổ biến của công nghệ AI sinh nội dung đã khiến các vụ lừa đảo trở nên tinh vi hơn. Một số trường hợp còn tiến hành rửa tiền trong vòng vài ngày sau khi chiếm đoạt được.”

Darknet và nền kinh tế ngầm tiếp tục mở rộng

Một mối lo khác đến từ việc tiền mã hóa tiếp tục được sử dụng trong các hoạt động thị trường ngầm. Báo cáo chỉ ra tổng khối lượng *tiền mã hóa* sử dụng cho giao dịch ma túy trực tuyến đã vượt 3,4 tỷ USD. Phần lớn các giao dịch này diễn ra ở các chợ đen thuộc darknet dùng tiếng Nga.

Bình luận: Việc giao dịch thông qua những nền tảng khó kiểm soát và có tính ẩn danh cao như darknet đang tạo ra thách thức lớn với các cơ quan quản lý. Sự gia tăng của các thị trường darknet không chỉ thúc đẩy *rửa tiền*, mà còn khiến việc truy vết trở nên khó khăn hơn bao giờ hết.

Kết luận

Tổng hợp lại, năm 2025 chứng kiến sự gia tăng rõ rệt về giá trị của các hoạt động *tiền mã hóa* phi pháp, nhưng lại ghi nhận tỷ lệ giảm trong bức tranh chung của thị trường. Đây là dấu hiệu cho thấy nhu cầu kiểm soát không nên chỉ phản ánh con số tuyệt đối mà cần phân tích kỹ cơ cấu dòng tiền, xu hướng mới như *stablecoin*, tận dụng AI và các chiến lược xuyên quốc gia.

Để đối phó với môi trường tội phạm đang ngày càng tinh vi, các cơ quan quản lý cần phối hợp quốc tế, tăng cường các hệ thống giám sát và làm việc chủ động cùng các công ty phân tích blockchain như TRM Labs. Trong bối cảnh toàn cầu hoá số, sự chậm trễ trong hành động có thể đánh đổi bằng tổn thất hàng trăm tỷ USD mỗi năm.