0,9 điểm phần trăm là ước tính đóng góp trung bình của đầu tư AI vào tăng trưởng GDP trong 8 quý

GDP thực của Mỹ tăng 3,4% trong quý III/2026 so với quý trước, tính theo tốc độ thường niên. Thống kê chính thức không tách riêng phần đóng góp của đầu tư trí tuệ nhân tạo (AI) vào mức tăng trưởng này.

Cục Phân tích Kinh tế Mỹ (BEA) cho biết trong ước tính sơ bộ GDP công bố ngày 29/10, tăng trưởng đã tăng từ 2,2% trong quý II. Đầu tư, tiêu dùng và chi tiêu chính phủ tăng; xuất khẩu giảm phần nào kéo tăng trưởng xuống, trong khi nhập khẩu cũng tăng.

Hàng tồn kho tư nhân và thiết bị là những yếu tố chính thúc đẩy đầu tư. Trong nhóm thiết bị, thiết bị xử lý thông tin, đặc biệt là máy tính và thiết bị ngoại vi, tăng đáng kể. Tuy nhiên, nhóm này cũng có thiết bị phục vụ mục đích không liên quan đến AI, nên không thể xem toàn bộ mức tăng đầu tư vào thiết bị xử lý thông tin là đầu tư AI.

Hệ thống tài khoản quốc gia của BEA không có hạng mục riêng mang tên “đầu tư AI”. Các tổ chức phân tích ước tính tác động của đầu tư liên quan đến AI bằng cách gộp những khoản chi khác nhau như máy tính, phần mềm, nghiên cứu và phát triển, cùng xây dựng trung tâm dữ liệu.

Vì vậy, cần phân biệt số liệu của các tổ chức phân tích với thống kê tăng trưởng chính thức. Kết quả ước tính có thể khác nhau tùy theo khoản chi được tính, thời gian thống kê và cách xử lý nhập khẩu.

Bộ phận nghiên cứu kinh tế của Commerzbank ước tính trong phân tích ngày 30/10 rằng đầu tư AI đóng góp 0,9 điểm phần trăm vào mức tăng trưởng trung bình 2,3% trong 8 quý gần nhất. Đây là phép tính trung bình cho 8 quý.

Do đó, không thể hiểu 0,9 điểm phần trăm là mức đóng góp của AI trong riêng quý III/2026. Tăng trưởng 3,4% trong quý III và ước tính đóng góp trung bình của Commerzbank khác nhau về thời gian thống kê và bản chất.

PIMCO ước tính trong phân tích ngày 15/10 rằng đầu tư liên quan đến AI sau khi tính đến nhập khẩu đóng góp trung bình khoảng 0,4 điểm phần trăm vào tốc độ tăng trưởng GDP thực của Mỹ, tính theo năm hóa từng quý, từ đầu năm 2025 đến hết quý II/2026. Đây cũng không phải số liệu riêng của quý III.

Trong cùng giai đoạn, mức đóng góp trung bình của đầu tư liên quan đến AI vào tăng trưởng nhu cầu trong nước của Mỹ được tính ở khoảng 1,2 điểm phần trăm. Đây là chỉ số khác với mức đóng góp vào tăng trưởng GDP.

Nếu doanh nghiệp Mỹ mua thiết bị được sản xuất ở nước ngoài, giá trị mua hàng có thể khác với phần đóng góp vào sản xuất trong nước. Nhập khẩu bị khấu trừ khi tính GDP, nên mức tăng chi tiêu cho thiết bị không đồng nghĩa sản lượng trong nước tăng tương ứng.

Viện Nghiên cứu Flossbach von Storch (Flossbach von Storch Research Institute) cho biết trong phân tích ngày 24/8 rằng ước tính đóng góp vào tăng trưởng trong một năm trước đó có thể dao động từ 0,45 đến 0,94 điểm phần trăm, tùy phạm vi khoản đầu tư AI được tính. Khoảng dao động này phản ánh khác biệt giữa các tổ chức phân tích trong việc phân loại chi tiêu liên quan đến AI.

Viện này tính toán rằng khi tính đến nhập khẩu phần cứng, ước tính đóng góp của phần cứng và phần mềm giảm từ 0,70 điểm phần trăm xuống 0,14 điểm phần trăm. Do khác thời gian thống kê và cách phân loại, không thể so sánh con số này như kết quả của cùng một quý với ước tính của PIMCO.

Mối liên hệ có thể xác nhận với Hàn Quốc là chuỗi cung ứng bán dẫn. PIMCO ước tính tỷ lệ tổng kim ngạch xuất khẩu liên quan đến AI so với GDP của Hàn Quốc vượt 15%; theo cùng cách tính, con số của Đài Loan vào khoảng 30%. Đây là mức độ tiếp xúc qua xuất khẩu gộp, không thể hiện giá trị gia tăng tạo ra trong nước hay triển vọng kết quả kinh doanh của từng doanh nghiệp.

Trong phân tích ngày 15/10, PIMCO nhận định rằng dù đầu tư AI vẫn ở mức cao, đóng góp vào tăng trưởng có thể yếu đi nếu tốc độ gia tăng đầu tư chậm lại. Trước đó, TokenPost cũng đã đề cập đến rủi ro suy giảm giá trị tài sản liên quan đến chi tiêu cho hạ tầng AI.

BEA dự kiến công bố ước tính GDP lần thứ hai cho quý III vào ngày 25/11.