QuadrigaCX thiếu ít nhất 169 triệu CAD tài sản khách hàng, OSC kết luận Gerald Cotten gian lận

Ủy ban Chứng khoán Ontario (Ontario Securities Commission, OSC) ước tính tài sản thiếu hụt mà QuadrigaCX phải hoàn trả cho khách hàng lên tới ít nhất 169 triệu CAD. Sàn giao dịch từng giải thích rằng họ mất thông tin truy cập ví sau khi CEO qua đời, nhưng nhóm điều tra của OSC xác định giao dịch giả và việc sử dụng tài sản khách hàng là nguyên nhân chính.

Gerald Cotten, CEO QuadrigaCX, qua đời tại Ấn Độ vào tháng 12 năm 2018. Sàn thông báo về cái chết vào tháng 1 năm 2019, ngừng hoạt động vào tháng 2 và nộp đơn xin bảo hộ chủ nợ. Khi đó, sàn còn nợ tài sản trị giá 215 triệu CAD của hơn 76.000 khách hàng; EY, đơn vị quản lý phá sản, thu hồi hoặc xác định được nơi lưu giữ 46 triệu CAD. Các thông tin này có trong báo cáo điều tra của OSC.

QuadrigaCX cho biết Cotten gần như một mình quản lý các ví lưu trữ tài sản khách hàng và sàn không thể truy cập các ví này sau khi ông qua đời. Tuy nhiên, hồ sơ giao dịch ví Bitcoin (BTC) mà EY kiểm tra cho thấy lời giải thích đó chưa đủ để lý giải khoản thiếu hụt. Trong sáu ví lạnh Bitcoin từng được QuadrigaCX sử dụng, năm ví gần như không có tiền nạp vào sau khi số dư được rút hết vào tháng 4 năm 2018; ví còn lại cũng không có số dư vào thời điểm EY điều tra.

Trong báo cáo điều tra năm 2020, nhóm điều tra OSC cho biết Cotten đã tạo các tài khoản bí danh nội bộ trên sàn và ghi nhận số dư tiền mặt, tiền mã hóa dù không có khoản nạp thực tế. Tài khoản “Chris Markay” từng được ghi nhận một khoản tiền gửi giả trị giá 100 triệu CAD. Theo kết luận của OSC, Cotten dùng số dư được tạo ra để giao dịch với khách hàng; khi thua lỗ do biến động giá, ông lấy tiền gửi của khách hàng khác để xử lý yêu cầu rút tiền.

OSC ước tính các giao dịch giả nội bộ gây lỗ khoảng 115 triệu CAD. Cotten cũng lỗ khoảng 28 triệu CAD khi giao dịch tài sản khách hàng trên ba sàn bên ngoài. OSC trình bày đây là kết luận của nhóm điều tra, đồng thời không nói rằng các tình tiết này đã được xác nhận bằng phán quyết của tòa án.

Việc thu hồi tài sản khách hàng tiếp tục trong thủ tục phá sản. Tháng 5 năm 2023, EY thông báo khoản phân phối tạm thời đầu tiên tương đương khoảng 13,09% giá trị các yêu cầu bồi thường được chấp nhận. Các yêu cầu bằng tiền mã hóa được quy đổi sang CAD theo mức giá vào ngày phá sản 15 tháng 4 năm 2019. Cụm từ “báo cáo tình hình tạm thời lần thứ hai” trong tiêu đề thông báo của EY không có nghĩa đây là đợt phân phối thứ hai.

OSC đánh giá vụ việc là “một vụ lừa đảo kiểu cũ được khoác lên bằng công nghệ hiện đại”. Số dư khách hàng hiển thị trên sàn khác với tài sản thực tế được lưu giữ, và sự chênh lệch này đã xuất hiện trước khi Cotten qua đời.