Gấp đôi đường ống dầu Fujairah, Abu Dhabi đặt mục tiêu hoàn tất năm 2027

Abu Dhabi, Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE), đang mở rộng đồng thời mạng lưới xuất khẩu dầu thô và hạ tầng cảng Fujairah nhằm обход qua eo biển Hormuz. Công ty Dầu khí Quốc gia Abu Dhabi (ADNOC) đặt mục tiêu hoàn tất đường ống thứ hai vào năm 2027, qua đó tăng gấp đôi năng lực xuất khẩu tại Fujairah.

ADNOC cho biết đã khởi công đường ống thứ hai vào năm 2025 và tiến độ đạt 50% tính đến tháng 5/2026. Đường ống dầu hiện hữu của Abu Dhabi nối Habshan với Fujairah, dài khoảng 400 km.

ADNOC cho biết: “Quá nhiều năng lượng đang đi qua một số ít điểm nghẽn”, đồng thời nói rằng công ty đã bắt đầu xây dựng đường ống thứ hai обход qua eo biển Hormuz vào năm 2025 và đang đẩy nhanh tiến độ để hoàn tất vào năm 2027. Dự án tập trung mở rộng năng lực xuất khẩu dầu thô qua tuyến đường обход trên đất liền hiện hữu.

Fujairah là cảng trên bờ biển phía đông UAE, nằm bên ngoài eo biển Hormuz, thuộc vịnh Oman. Nhà ga Fujairah cách eo biển khoảng 70 hải lý và xử lý container, hàng tổng hợp, lưu trữ cùng hoạt động trung chuyển. Kế hoạch mở rộng công suất xử lý container lên 1 triệu TEU vào năm 2030 cũng đang được triển khai.

Cơ cấu quản trị cảng Abu Dhabi cũng đang thay đổi. Chính phủ Abu Dhabi đã hợp nhất tài sản và các khoản đầu tư của nền tảng đầu tư quốc gia L’IMAD cùng Tập đoàn Holding Abu Dhabi (ADQ) dưới L’IMAD vào tháng 1/2026. Các tài sản nằm trong diện hợp nhất gồm ADNOC, Tập đoàn Cảng Abu Dhabi và Etihad Rail.

Thông qua công ty con ADQ, L’IMAD đã đề xuất chào mua bằng tiền mặt có điều kiện để mua tối đa 100% cổ phần còn lại của Tập đoàn Cảng Abu Dhabi (AD Ports Group). Giá đề xuất là 6,25 dirham/cổ phiếu, trong khi ADQ khi đó nắm giữ 75,42% cổ phần AD Ports Group.

AD Ports Group công bố vào tháng 9/2026 rằng các điều kiện của thương vụ đã được đáp ứng. Việc thanh toán phần tiền còn lại dự kiến hoàn tất trước ngày 9/10.

Các dự án mở rộng cảng cũng được triển khai song song. DP World đã đạt thỏa thuận nguyên tắc về hợp đồng nhượng quyền 50 năm để phát triển hai nhà ga mới tại Al Rugaylat và Dibba, gần Fujairah, vào tháng 7/2026. Nhà ga Al Rugaylat đặt mục tiêu đạt công suất xử lý tối đa 2,5 triệu TEU mỗi năm.

AD Ports Group cũng ký ba hợp đồng thuê đất với tổng diện tích 130.000 m² quanh nhà ga Fujairah vào tháng 5/2026. Các khu đất này sẽ được sử dụng để mở rộng chức năng logistics và công nghiệp.

Eo biển Hormuz là cửa ngõ hàng hải tập trung hoạt động xuất khẩu dầu thô, sản phẩm dầu mỏ và LNG của các quốc gia sản xuất dầu tại vùng Vịnh. Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) ước tính chỉ Saudi Arabia và UAE sở hữu các đường ống dầu thương mại có thể обход qua eo biển Hormuz, với công suất khả dụng của các tuyến обход khoảng 3,5-5,5 triệu thùng/ngày.

Goldman Sachs ước tính nếu hạ tầng обход được bổ sung, tỷ trọng xuất khẩu dầu thô vùng Vịnh được bảo vệ trước cú sốc tại Hormuz có thể vượt 45% vào cuối năm 2027 và vượt 60% vào cuối năm 2028. Tuy nhiên, đây là kịch bản dựa trên giả định các đường ống hoàn tất và công suất xử lý cảng được mở rộng.

AP đưa tin các dự án обход mới tại vùng Vịnh có thể bổ sung năng lực vận chuyển 3,8 triệu thùng/ngày vào cuối năm 2027 và tổng cộng 7,3 triệu thùng/ngày vào cuối năm 2028. Năng lực xuất khẩu thực tế của các đường ống hiện hữu và dự án cảng mới sẽ phụ thuộc vào thời điểm hoàn tất, đưa vào vận hành của từng cơ sở.

Hạ tầng обход không thể loại bỏ hoàn toàn rủi ro tại eo biển Hormuz. Fujairah nằm gần Iran về mặt địa lý, trong khi đường ống, cơ sở lưu trữ và cảng có thể trở thành mục tiêu của các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa. Vụ đường ống Đông-Tây của Saudi Arabia từng tạm dừng hoạt động do bị tấn công bằng máy bay không người lái cũng cho thấy điểm yếu vật lý của các cơ sở обход.

Đường ống có thể phục vụ xuất khẩu dầu thô nhưng không giải quyết được vấn đề vận chuyển LNG. Một số quốc gia sản xuất dầu như Qatar vẫn phụ thuộc nhiều vào vận tải biển. Trường hợp ADNOC tiếp tục vận chuyển LNG trong bối cảnh rủi ro quanh eo biển Hormuz cũng cho thấy sự khác biệt giữa mạng lưới vận chuyển dầu thô và LNG.

Thani Al Zeyoudi (Thani Al Zeyoudi), Bộ trưởng Ngoại thương UAE, cho biết vào tháng 6/2026: “Dù eo biển có mở cửa hay không, chúng tôi vẫn đang tiến tới giảm mức độ phụ thuộc vào Hormuz xuống bằng không”. Quy trình mua lại AD Ports Group đang chờ thanh toán phần tiền còn lại trước ngày 9/10, trong khi đường ống thứ hai của ADNOC tiếp tục được xây dựng với mục tiêu hoàn tất vào năm 2027.