30 tỷ USD: Mỹ-Trung công bố danh sách giảm thuế, chờ hoàn tất thủ tục

Mỹ và Trung Quốc đã công bố danh sách các mặt hàng không nhạy cảm được giảm thuế, trị giá khoảng 30 tỷ USD mỗi bên (khoảng 40,8 nghìn tỷ won). Tuy nhiên, việc công bố danh sách chưa khiến thuế suất giảm ngay, vì hai nước vẫn phải hoàn tất các thủ tục trong nước trước khi triển khai.

Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 28 cho biết hai nước đã nhất trí dành ưu đãi giảm thuế cho lượng hàng nhập khẩu trị giá 30 tỷ USD mỗi bên, tính theo kim ngạch thương mại năm 2024. Mỹ và Trung Quốc dự kiến đồng thời thực hiện việc giảm thuế sau khi hoàn tất các quy định và thủ tục trong nước. Ngày có hiệu lực cụ thể chưa được ấn định.

Danh sách hàng nhập khẩu từ Mỹ do Trung Quốc công bố gồm 1.619 mặt hàng. Danh sách hàng nhập khẩu từ Trung Quốc do Mỹ công bố gồm 77 nhóm mặt hàng.

Danh sách của Trung Quốc bao gồm nông sản, sản phẩm chăn nuôi, thủy sản, gỗ, sản phẩm chăm sóc cá nhân, thiết bị y tế và than của Mỹ. Danh sách của Mỹ gồm đồ chơi, pháo hoa, đồ dùng bàn ăn, đồ trang trí Giáng sinh, bóng đá, dụng cụ câu cá và bình giữ nhiệt của Trung Quốc.

Cả hai danh sách đều tập trung vào các mặt hàng có mức độ nhạy cảm thấp. Đậu tương thương mại thông thường của Mỹ không nằm trong danh sách giảm thuế của Trung Quốc. Phạm vi áp dụng với hạt giống đậu tương, dầu đậu tương và khô đậu tương vẫn cần được kiểm tra thêm theo từng mã hàng.

Các ngành công nghiệp chiến lược như chất bán dẫn, xe điện và pin cũng bị loại khỏi thỏa thuận. Vì vậy, chưa thể coi riêng biện pháp này là đã giải quyết xung đột công nghệ Mỹ-Trung hay vấn đề thuế chất bán dẫn.

Nhà Trắng cho biết trong tài liệu '30-for-30' rằng giá trị hàng hóa trong danh sách của hai nước được tính theo kim ngạch thương mại cả năm 2024. Việc giảm thuế trong thời gian tới sẽ được quyết định theo thủ tục trong nước của mỗi nước, trong khi việc điều chỉnh danh sách về nguyên tắc sẽ không được thực hiện quá một lần mỗi năm.

Hơn 90% mặt hàng thuộc diện áp dụng mức thuế tối huệ quốc trong hệ thống của Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), thay vì thuế bổ sung đối ứng. Thuế tối huệ quốc là mức thuế cơ bản thường áp dụng cho các thành viên WTO. Do đó, việc được miễn thuế bổ sung không đồng nghĩa thuế đối với tất cả mặt hàng sẽ giảm về 0%.

Quy mô của biện pháp này vẫn hạn chế nếu so với tổng kim ngạch thương mại song phương. Xuất khẩu của Mỹ sang Trung Quốc trong 7 tháng đầu năm 2026 đạt khoảng 68 tỷ USD (khoảng 92 nghìn tỷ won), trong khi xuất khẩu của Trung Quốc sang Mỹ trong 8 tháng đầu năm đạt khoảng 270 tỷ USD (khoảng 367 nghìn tỷ won).

Trong quá trình Mỹ và Trung Quốc thảo luận việc giảm thuế đối với lượng hàng trị giá 30 tỷ USD mỗi bên, các mặt hàng không nhạy cảm đã được đề cập là trọng tâm. Việc công bố danh sách lần này cho thấy các cuộc đàm phán đã được cụ thể hóa đến cấp mặt hàng, đánh dấu bước tiến so với các thảo luận trước đó.

Lynn Song, chuyên gia kinh tế trưởng phụ trách khu vực Trung Quốc tại ING Bank, nói với AP: “Biện pháp này mang lại kết quả tích cực hơn đối với các mặt hàng liên quan và có thể giúp thương mại song phương tăng mạnh hơn”. Nhận định này cho thấy điều kiện giao dịch có thể cải thiện đối với những mặt hàng được giảm gánh nặng thuế.

Gary Ng, chuyên gia kinh tế tại Natixis, phân tích với AP rằng việc tăng nhập khẩu hàng tiêu dùng Trung Quốc có thể làm giảm giá cả tại Mỹ, đồng thời thúc đẩy các doanh nghiệp Trung Quốc xuất khẩu sản phẩm dư thừa. Ngược lại, một số chuyên gia cho rằng tác động đối với toàn bộ nền kinh tế có thể bị hạn chế, do mỗi nước chỉ đưa lượng hàng trị giá 30 tỷ USD vào danh sách.

Một đại diện doanh nghiệp sản xuất đồ trang trí Giáng sinh của Trung Quốc đánh giá tích cực việc giảm thuế, nhưng cho biết phần lớn hàng hóa phục vụ mùa cao điểm năm nay đã được xuất đi nên hiệu quả ngắn hạn có thể hạn chế. Điều này cho thấy mức độ tác động cảm nhận được sẽ khác nhau giữa các ngành, tùy thuộc thời điểm đặt hàng và giao hàng thực tế.

Chưa có thông báo chính thức liên quan trực tiếp đến thị trường tài sản số, cũng như phản ứng chính thức từ các dự án hoặc sàn giao dịch lớn. Do chất bán dẫn bị loại khỏi thỏa thuận, các biện pháp tiếp theo liên quan đến ngành công nghệ vẫn cần được theo dõi riêng.

Mỹ và Trung Quốc cũng gia hạn thỏa thuận đình chiến thương mại hiện có đến ngày 10 tháng 1 năm 2027. Danh sách giảm thuế dự kiến được triển khai sau khi hai nước hoàn tất thủ tục trong nước và điều chỉnh thuế suất thực tế.