Hạ viện Mỹ: Đảng Dân chủ tiếp tục thảo luận chính sách AI năm 2026

Đảng Dân chủ tại Hạ viện Mỹ đang vận hành một ủy ban chính sách vừa xử lý năng lực cạnh tranh của ngành AI (trí tuệ nhân tạo), vừa bảo vệ người tiêu dùng và người lao động. Thời điểm công bố khung chính sách cuối cùng cũng như lịch trình lập pháp hiện chưa được ấn định.

Lãnh đạo phe Dân chủ tại Hạ viện Mỹ, ông Hakeem Jeffries, đã công bố thành lập “Ủy ban Dân chủ Hạ viện về AI và Kinh tế Đổi mới” vào ngày 9/12/2025. Ủy ban đặt mục tiêu phối hợp với giới doanh nghiệp, xã hội dân sự và các ủy ban thường trực liên quan trong suốt năm 2026 để xây dựng năng lực chuyên môn về chính sách AI.

Văn phòng ông Jeffries cho biết cần có chính sách vừa hỗ trợ năng lực cạnh tranh AI của doanh nghiệp Mỹ, vừa ngăn chặn thiệt hại do công nghệ bị lạm dụng. Định hướng cơ bản của Đảng Dân chủ là kết hợp song song giữa thúc đẩy ngành và thiết lập các cơ chế bảo vệ.

Ba đồng chủ tịch ủy ban gồm các dân biểu Ted Lieu, Josh Gottheimer và Valerie Foushee. Bà Zoe Lofgren, thành viên cấp cao của Đảng Dân chủ tại Ủy ban Khoa học, Vũ trụ và Công nghệ, cùng ông Frank Pallone Jr., thành viên cấp cao của Đảng Dân chủ tại Ủy ban Năng lượng và Thương mại, tham gia với tư cách đồng chủ tịch đương nhiên.

Vào tháng 5/2026, ủy ban đã đến khu vực Vịnh California để gặp gỡ các nhà nghiên cứu, giới học thuật, chuyên gia lao động, nhà sáng lập startup, đại diện doanh nghiệp và quan chức chính quyền bang. Đây là dịp để tìm hiểu tác động của AI đối với kinh tế, việc làm và an ninh quốc gia, đồng thời thu thập ý kiến nhằm phản ánh vào chính sách liên bang.

Các nội dung chính sách được đề cập gồm gắn nhãn nội dung do AI tạo ra, bảo vệ quyền riêng tư, biến động thị trường lao động, chi phí điện năng của trung tâm dữ liệu, cùng mối quan hệ giữa quy định AI của các bang và tiêu chuẩn liên bang. Tuy nhiên, chi phí điện năng của trung tâm dữ liệu chưa được xác nhận là chương trình nghị sự cốt lõi chính thức của ủy ban.

Ủy ban cho rằng cần có các rào chắn (guardrail) để bảo vệ an toàn và quyền riêng tư của người tiêu dùng, quyền lợi người lao động và an ninh quốc gia. Đồng thời, ủy ban nhấn mạnh quy định không nên làm suy yếu quá mức khả năng đổi mới và cạnh tranh của doanh nghiệp Mỹ.

Vào tháng 6/2026, ủy ban tuyên bố “không ủng hộ ở trạng thái hiện tại” đối với bản dự thảo thảo luận AI được đề xuất theo hướng lưỡng đảng. Phía Đảng Dân chủ đánh giá bản dự thảo này chưa đủ làm nền tảng cho một cuộc thảo luận chính sách mang tính xây dựng.

Dân biểu Josh Gottheimer đã công bố vào tháng 7/2026 một dự luật lưỡng đảng, yêu cầu gắn nhãn dựa trên siêu dữ liệu (metadata) cho nội dung do AI tạo ra. Dự luật đề xuất Ủy ban Thương mại Liên bang (FTC) phối hợp với Viện Tiêu chuẩn và Công nghệ Quốc gia (NIST) để xây dựng tiêu chuẩn kỹ thuật, tuy nhiên đây chưa phải là chính sách cuối cùng được toàn bộ ủy ban thông qua.

Một liên minh các tổ chức dân quyền và nhân quyền đã gửi thư tới ủy ban vào tháng 7/2026, kêu gọi đưa vào khung chính sách các nội dung như kiểm tra tính thiên vị, bảo vệ quyền riêng tư, cơ chế thực thi và khắc phục hậu quả, cùng hỗ trợ đào tạo lại cho người lao động. Liên minh này cũng cho rằng không nên dùng tiêu chuẩn liên bang để thay thế quy định AI của các bang.

Một số tổ chức theo khuynh hướng cấp tiến cho rằng cần kiểm soát mạnh mẽ hơn ảnh hưởng của các tập đoàn công nghệ lớn và trung tâm dữ liệu. Trong khi đó, một số nhân vật khác trong nội bộ Đảng Dân chủ được cho là đã bày tỏ lo ngại về cách tiếp cận có thể làm tổn hại năng lực cạnh tranh của ngành.

Ủy ban lần này được xem là sự tiếp nối, ở cấp độ Đảng Dân chủ, các thảo luận của nhóm đặc trách AI lưỡng đảng từng hoạt động tại Hạ viện năm 2025. Trước đó, Hạ viện đã xây dựng quy tắc sử dụng AI tạo sinh, nhưng việc vận hành thực tế phần lớn vẫn phụ thuộc vào phán đoán của từng văn phòng dân biểu và từng ủy ban, thể hiện cấu trúc quản trị AI phi tập trung.

Cũng có ý kiến cho rằng nếu Đảng Dân chủ giành lại đa số tại Hạ viện, có thể sẽ thành lập một ủy ban đặc biệt về AI có quyền triệu tập (subpoena). Tuy nhiên, việc thành lập ủy ban đặc biệt, trao quyền triệu tập cũng như lịch trình lập pháp đều chưa được xác định.

Hiện chưa có bằng chứng cho thấy động thái này tác động trực tiếp đến giá các tài sản số như Bitcoin(BTC), Ethereum(ETH) hay giá cổ phiếu của các doanh nghiệp liên quan. Trọng tâm thảo luận hiện nay nghiêng về ngành AI, trung tâm dữ liệu, xác thực nội dung và chính sách bảo vệ người tiêu dùng, hơn là quy định về tiền mã hóa.

Các dịch vụ kết hợp AI và blockchain trong tương lai có thể chịu ảnh hưởng gián tiếp từ chính sách xác thực nội dung hay quản lý dữ liệu, nhưng chưa có mối liên hệ trực tiếp nào được đưa ra giữa hoạt động của ủy ban này và thị trường tài sản số. Ủy ban dự kiến sẽ tiếp tục thu thập ý kiến và thảo luận chính sách trong suốt năm 2026.