20,27%: Cổ phiếu điện hạt nhân Hàn Quốc tăng vọt phiên 25/8, thị trường chú ý tin Westinghouse

Cổ phiếu nhóm ngành điện hạt nhân tại Hàn Quốc đồng loạt tăng giá trong phiên giao dịch ngày 25/8. Doosan Enerbility (034020) tăng hơn 10%, trong khi KEPCO E&C (052690) đóng cửa với mức tăng hơn 20%.

Diễn biến này được cho là phản ánh đồng thời hai thông tin: tin Chính phủ Mỹ đề xuất phía Hàn Quốc cùng góp vốn mua lại cổ phần của Westinghouse, và dự báo nhu cầu điện trong nước được điều chỉnh tăng. Tuy nhiên, phía chính phủ Hàn Quốc khẳng định phương án góp vốn chung này không đúng sự thật.

Kết thúc phiên 25/8 trên sàn giao dịch chứng khoán Hàn Quốc, cổ phiếu Doosan Enerbility (034020) tăng 10,55% lên 80.700 won. Cổ phiếu KEPCO E&C (052690) tăng 20,27%, Hyundai Engineering & Construction (000720) tăng 14,87% và 한전산업(130660) tăng 8,48% so với phiên trước.

Tờ Hankyung (Korea Economic Daily) đưa tin ngày 25 (giờ địa phương) rằng khối nhà đầu tư tổ chức đã mua ròng khoảng 99,2 tỷ won cổ phiếu Doosan Enerbility trong phiên này. Dòng tiền mua vào lan rộng ra nhóm cổ phiếu liên quan đến điện hạt nhân nói chung, kéo theo đà tăng của các mã trong lĩnh vực thiết kế, xây dựng và thiết bị phát điện.

Hai thông tin được giới đầu tư nhắc đến nhiều nhất là tin về phương án góp vốn chung mua cổ phần Westinghouse và tin chính phủ lên tiếng bác bỏ. Hankyung dẫn nguồn tin cho biết Chính phủ Mỹ được cho là đã đề xuất với Chính phủ Hàn Quốc việc hai bên cùng thành lập một công ty mục đích đặc biệt (SPC) do cả hai nước góp vốn, nhằm sở hữu cổ phần tại Westinghouse.

Trong khi đó, Maeil Business Newspaper (Maeil Kyungje) đưa tin ngày 25 (giờ địa phương) rằng một quan chức Bộ Công nghiệp, Thương mại và Năng lượng Hàn Quốc nói rằng phương án góp vốn chung nói trên “không phải sự thật”. Thị trường vì vậy có xu hướng theo dõi thêm để xác định liệu hai bên có thực sự đang trao đổi về phương án này hay không, và nếu có thì cấu trúc cụ thể ra sao.

Westinghouse là công ty đã có tranh chấp kéo dài với Tập đoàn Thủy điện và Nguyên tử lực Hàn Quốc (KHNP) liên quan đến quyền sở hữu trí tuệ đối với mẫu lò phản ứng APR1400 do Hàn Quốc phát triển. Trong lĩnh vực xuất khẩu điện hạt nhân, vấn đề công nghệ gốc và quyền sở hữu trí tuệ có thể ảnh hưởng đến việc thực hiện hợp đồng và cấp phép tại nước sở tại, ngay cả sau khi đã trúng thầu dự án.

Giới đầu tư quan tâm nhiều hơn vì nếu việc góp vốn vào Westinghouse trở thành hiện thực, tranh chấp sở hữu trí tuệ và cách thức Hàn Quốc tham gia thị trường điện hạt nhân Mỹ có thể được bàn đến cùng lúc. Dù vậy, do phía chính phủ đã bác bỏ phương án này, những nội dung liên quan cần được nhìn nhận trong phạm vi đã được xác nhận chính thức.

Cơ cấu sở hữu của Westinghouse cũng là điểm được chú ý. Trong báo cáo quý II, Cameco cho biết Brookfield Renewable Partners hiện nắm 51% cổ phần Westinghouse, còn Cameco nắm 49% còn lại.

Cũng trong báo cáo này, Cameco cho biết nếu trước tháng 1/2029 Chính phủ Mỹ đưa ra quyết định đầu tư cuối cùng và ký hợp đồng chính thức cho các dự án xây mới nhà máy điện hạt nhân tại Mỹ với tổng quy mô từ 80 tỷ USD (khoảng 110,64 nghìn tỷ won) trở lên, thì Chính phủ Mỹ sẽ được trao một phần quyền lợi cổ phần liên quan đến Westinghouse. Đây chính là nội dung khiến khả năng Chính phủ Mỹ tham gia sở hữu cổ phần Westinghouse được thị trường nhắc đến.

SPC là pháp nhân được thành lập riêng cho một dự án cụ thể. Khi áp dụng cơ cấu góp vốn chung, các bên thường thoả thuận riêng về chủ thể đầu tư, tỷ lệ sở hữu, quyền quyết định và điều kiện thoái vốn trong tương lai.

Dự báo nhu cầu điện trong nước tăng cũng được xem là yếu tố nâng đỡ giá cổ phiếu điện hạt nhân. Bộ Khí hậu, Năng lượng và Môi trường Hàn Quốc cùng Ủy ban tổng hợp xây dựng Kế hoạch cơ bản cung cầu điện lần thứ 12 đã đưa ra mục tiêu nhu cầu điện đỉnh năm 2040 ở mức 158,4-165,0 gigawatt (GW) tại một cuộc thảo luận công khai ngày 20 (giờ địa phương).

Con số này cao hơn 26,6-26,8 GW so với mức 131,8-138,2 GW được đưa ra hồi tháng 4. Khi dự báo nhu cầu điện dài hạn được điều chỉnh tăng, các thảo luận về cơ cấu nguồn điện – gồm điện hạt nhân, năng lượng tái tạo, lưới truyền tải và thiết bị lưu trữ – cũng được mở rộng theo.

Phần nhu cầu tăng thêm được tính toán dựa trên các dự án bán dẫn tại Yongin và khu vực Honam, cùng kế hoạch xây dựng trung tâm dữ liệu trí tuệ nhân tạo (AI) quy mô gigawatt theo từng vùng. Bán dẫn và trung tâm dữ liệu AI được xem là những nơi tiêu thụ điện lớn, cần nguồn cung điện ổn định.

Giới đầu tư cho biết sẽ tiếp tục theo dõi việc chính sách được chốt chính thức, kết quả các hợp đồng xuất khẩu ra nước ngoài và tiến trình đàm phán góp vốn vào Westinghouse như những biến số cần xác nhận thêm trong thời gian tới.