Lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ kỳ hạn 10 năm đã áp sát mốc 4,75%, khiến áp lực lãi suất dài hạn một lần nữa trở thành biến số đáng chú ý trên thị trường. Đây là mức gần với đỉnh kể từ sau khủng hoảng tài chính toàn cầu.
Mark Zandi, chuyên gia kinh tế trưởng tại Moody's Analytics, nhận định lợi suất trái phiếu Chính phủ Mỹ sẽ tiếp tục xu hướng tăng, trong bài đăng trên X công bố ngày 24 (giờ Hàn Quốc). Ông chỉ ra ba nguyên nhân chính đứng sau đà tăng này: chiến tranh Iran, cách truyền thông thiếu rõ ràng của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), và thâm hụt ngân sách ngày càng phình to.
Zandi nói “Trước khi chiến tranh Iran nổ ra, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm của Mỹ vẫn ở dưới mức 4%, nhưng đến ngày 21 vừa qua đã áp sát 4,75%”. Theo số liệu của Mortgage News Daily, lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm đóng cửa ngày 21/8 ở mức 4,732%.
Theo dữ liệu H.15 của Fed, ngày 20/8 lợi suất trái phiếu kỳ hạn 10 năm là 4,69%, còn kỳ hạn 30 năm là 5,23%. Việc lãi suất dài hạn duy trì ở mức cao đang làm tăng áp lực chiết khấu không chỉ với thị trường trái phiếu mà cả cổ phiếu, bất động sản và tín dụng nói chung.
Zandi giải thích chiến tranh đã kích thích lạm phát, khiến nhà đầu tư chuyển từ kỳ vọng Fed giảm lãi suất trong năm nay sang tính đến khả năng lãi suất còn tăng thêm. Theo ông, cú sốc địa chính trị đã tác động đến giá năng lượng và kỳ vọng lạm phát, từ đó phản ánh vào lãi suất dài hạn.
Lãi suất dài hạn không chỉ chịu chi phối bởi triển vọng lãi suất điều hành. Kỳ vọng lạm phát, tình trạng tài khóa, cung cầu trái phiếu chính phủ và nhu cầu tài sản an toàn toàn cầu đều cùng phản ánh vào mức lãi suất này. Ngay trong cùng một môi trường lãi suất điều hành, nếu lo ngại tài khóa gia tăng hoặc áp lực cung cầu trái phiếu tăng lên, lãi suất dài hạn vẫn có thể được thiết lập ở mức cao hơn.
Zandi cũng cho rằng cách truyền thông của Kevin Warsh, Chủ tịch Fed, là một trong những nguyên nhân đẩy lãi suất tăng. Ông nhận định ông Warsh có xu hướng hạn chế phát ngôn về định hướng chính sách tương lai (forward guidance) và hàm phản ứng chính sách, đồng thời nói “do sự bất định này, nhà đầu tư trái phiếu đang đòi hỏi mức lãi suất cao hơn để bù đắp rủi ro”.
Định hướng chính sách tương lai là cách ngân hàng trung ương giải thích trước cho thị trường về hướng đi chính sách tiền tệ sắp tới. Hàm phản ứng chính sách là khung cho thấy ngân hàng trung ương sẽ điều chỉnh lãi suất theo tiêu chí nào khi các chỉ số lạm phát, việc làm, tăng trưởng thay đổi. Khi hai tín hiệu này suy yếu, nhà đầu tư buộc phải dự đoán lộ trình lãi suất trong một biên độ rộng hơn.
Gánh nặng tài khóa cũng được đề cập. Zandi đánh giá thâm hụt ngân sách ngày càng lớn, lượng phát hành trái phiếu doanh nghiệp phục vụ đầu tư hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) tăng lên, cùng với sự bất định về lạm phát trong tương lai đang tạo áp lực tăng lên lãi suất dài hạn.
Khi lượng phát hành trái phiếu doanh nghiệp tăng, trái phiếu chính phủ và trái phiếu doanh nghiệp sẽ cạnh tranh nguồn vốn từ nhà đầu tư. Ngay cả trái phiếu doanh nghiệp có xếp hạng tín nhiệm cao, nếu khối lượng phát hành tăng đột biến, nhu cầu đòi phần bù rủi ro cũng tăng theo, từ đó ảnh hưởng đến cấu trúc lãi suất dài hạn nói chung.
Bộ Tài chính Mỹ đã đưa ra biện pháp nhằm kìm hãm đà tăng của lãi suất dài hạn, nhưng theo Zandi hiệu quả không dễ đạt được. TokenPost trước đó đưa tin việc Bộ Tài chính Mỹ mở rộng chương trình mua lại trái phiếu chính phủ dài hạn (buyback) được xem là yếu tố giúp giảm áp lực trên thị trường trái phiếu.
Zandi cũng nhắc đến khả năng Fed nối lại chương trình nới lỏng định lượng (QE). Tuy nhiên, ngoài phương án còn nhiều tranh cãi này, ông cho rằng để kìm hãm đà tăng lãi suất cần thêm các điều kiện như hoạt động vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz trở lại bình thường, Fed đưa ra tín hiệu rõ ràng hơn về định hướng chính sách, và Quốc hội Mỹ có phản ứng phù hợp với triển vọng tài khóa.
Nới lỏng định lượng là chính sách ngân hàng trung ương mua vào trái phiếu chính phủ và các tài sản khác để bơm thanh khoản ra thị trường. Chính sách này có thể giúp hạ lãi suất, nhưng trong bối cảnh áp lực lạm phát vẫn còn, nó cũng có thể làm dấy lên tranh cãi về uy tín chính sách và kỳ vọng lạm phát.
Lãi suất dài hạn tăng có thể ảnh hưởng đến thanh khoản đồng USD và cách định giá tài sản rủi ro. Tuy nhiên, tác động trực tiếp đến thị trường tiền mã hóa, trong đó có Bitcoin(BTC), vẫn khó khẳng định chỉ dựa trên phát biểu lần này.
Bình luận 0