Jupiter Lend v2 ra mắt: gộp lãi vay và phí hoán đổi

Jupiter(JUP) đã tích hợp "Lend v2" vào Jupiter Lend, dịch vụ cho vay trên nền tảng Solana(SOL). Điểm cốt lõi là tận dụng tài sản gửi vào và vị thế vay làm thanh khoản giao dịch, giúp lãi vay và phí hoán đổi (swap) cùng phát sinh trong một cấu trúc vốn duy nhất.

CoinDesk đưa tin đây là cấu trúc cho phép cùng một nguồn vốn tạo ra cả lãi vay lẫn phí hoán đổi. Tuy nhiên, khoản phí chỉ phát sinh khi giao dịch hoán đổi thực tế đi qua Jupiter Router và đổ vào vault tương ứng.

Tính năng mới được chia thành Smart Collateral (tài sản thế chấp thông minh) và Smart Debt (nợ thông minh). Cả hai đều là tùy chọn, nên người dùng vẫn có thể chỉ sử dụng dịch vụ gửi và vay thông thường.

Smart Collateral tự động kết nối các khoản tiền gửi USD Coin(USDC), Tether(USDT), Solana và JupSOL vào các pool thanh khoản có mức tương quan cao. Người dùng vừa cung cấp tài sản làm thế chấp cho khoản vay, vừa có thể nhận phí giao dịch phát sinh từ pool đó.

Smart Debt áp dụng cấu trúc tương tự cho tài sản đi vay. Phí cung cấp thanh khoản phát sinh từ vị thế vay có thể bù đắp một phần chi phí lãi, nhưng nếu khối lượng giao dịch thấp thì khoản phí thu về cũng bị giới hạn.

Tài liệu chính thức của Jupiter giải thích rằng lớp thanh khoản kết nối Earn, Borrow và Multiply vào một pool dùng chung. Thay vì tách riêng tài sản gửi vào theo từng sản phẩm, hệ thống cung cấp đồng thời cho hoạt động vay và đòn bẩy nhằm nâng cao hiệu quả sử dụng vốn.

Thanh khoản dùng chung là cấu trúc trong đó nhiều dịch vụ cùng khai thác một nguồn vốn. Vì vốn không bị giữ cố định trong một sản phẩm nên hiệu quả có thể tăng lên, nhưng rủi ro cũng lớn hơn khi cú sốc từ một tài sản hoặc pool thanh khoản cụ thể có thể lan sang các vị thế khác.

Theo DefiLlama(DefiLlama) ngày 10, tổng tài sản gửi (TVL) của Jupiter Lend đạt 922,16 triệu USD (khoảng 1.300,2 tỷ won), khoản vay đang hoạt động đạt 851,18 triệu USD (khoảng 1.200,2 tỷ won). Con số này chênh lệch so với dữ liệu CoinDesk đưa ra: tiền gửi khoảng 1,9 tỷ USD (khoảng 2.679 tỷ won), khoản vay đang hoạt động 822,7 triệu USD (khoảng 1.160 tỷ won).

Tiền gửi và TVL có thể không cùng một định nghĩa. Nếu thời điểm thống kê cũng khác nhau, việc so sánh đơn thuần hai con số theo cùng một chuẩn sẽ khó chính xác, do đó cần xem xét đồng thời khoản vay đang hoạt động và quy mô thanh khoản thực tế.

Jupiter Lend hợp tác với Fluid(Fluid) triển khai bản beta công khai vào tháng 8/2025. Khi đó, dự án đưa ra hơn 40 vault cùng phần thưởng khuyến khích trên 2 triệu USD (khoảng 2,8 tỷ won), và theo Jupiter, TVL đã vượt 500 triệu USD (khoảng 705 tỷ won) chỉ sau 24 giờ ra mắt.

Bản cập nhật lần này gần với việc bổ sung tính năng phí giao dịch vào cấu trúc Lend hiện có hơn là tạo ra một thị trường cho vay riêng biệt. Điều này cũng gắn liền với xu hướng hệ sinh thái Solana mở rộng phạm vi ứng dụng sang cho vay và thanh khoản stablecoin.

Kash Dhanda (Kash Dhanda), Giám đốc vận hành (COO) của Jupiter, cho biết "giữa hai phương thức chính để kiếm lợi suất hàng năm (APY) trên chuỗi là cho vay và cung cấp thanh khoản từng tồn tại một bức tường". Đây là cách ông giải thích về việc kết nối cấu trúc trước đây vốn tách biệt giữa tiền gửi cho vay và cung cấp thanh khoản vào chung một sản phẩm.

Về quản trị rủi ro, dự án áp dụng cơ chế điều chỉnh hạn mức vay/rút theo thời gian thực, thanh lý một phần, nhiều oracle và hạn mức động. Tài liệu kỹ thuật của Fluid cũng giải thích rằng Smart Collateral và Smart Debt có thể cộng thêm phí cung cấp thanh khoản vào vị thế thế chấp hoặc vay.

Nếu giá stablecoin lệch khỏi giá trị neo (depeg), lãi lỗ của từng tài sản cũng có thể thay đổi. Ngay cả khi người vay được bảo vệ, bên cung cấp thế chấp vẫn có thể gánh chịu thiệt hại nếu giá trị của một tài sản trong pool thanh khoản sụp đổ.

Các rủi ro chính mà Jupiter công bố gồm lỗi hợp đồng thông minh, thanh lý, lỗi oracle, giới hạn thanh khoản, depeg theo từng tài sản và sự phụ thuộc vào dịch vụ bên ngoài. Theo thống kê của DefiLlama, phí thu được trong 30 ngày gần nhất là 3,08 triệu USD (khoảng 4,3 tỷ won), doanh thu giao thức đạt 153.908 USD (khoảng 217 triệu won).