Eo biển Hormuz tiến triển đàm phán, Iran phủ nhận nói chuyện với Mỹ

Iran và Oman đã đạt tiến triển trong đàm phán nhằm thiết lập tuyến hàng hải an toàn ra vào eo biển Hormuz. Tuy nhiên Iran phủ nhận việc đang đàm phán trực tiếp với Mỹ.

Theo hãng tin AP đưa tin ngày 4 (giờ địa phương), hai nước đang thảo luận phương án mở lại eo biển Hormuz. Theo phương án này, tàu thuyền khi vào Vịnh Ba Tư sẽ đi theo tuyến do Iran kiểm soát, còn khi ra khỏi vịnh sẽ đi theo tuyến do Oman kiểm soát.

Đàm phán vẫn đang diễn ra nên nội dung thỏa thuận cuối cùng có thể thay đổi. Iran và Oman hiện ưu tiên bàn về việc thiết lập tuyến hàng hải an toàn, thay vì mở cửa hoàn toàn eo biển.

Tổng thống Trump (Donald Trump) đã tuyên bố trên mạng xã hội rằng các đồng minh Trung Đông của Mỹ đã phác thảo được khung thỏa thuận nhằm chấm dứt xung đột với Iran. Ông cho biết thỏa thuận sẽ bao gồm việc mở cửa eo biển Hormuz “ngay lập tức và hoàn toàn”, cùng với việc chấm dứt mối đe dọa hạt nhân từ Iran.

Marco Rubio (Marco Rubio), Ngoại trưởng Mỹ, phát biểu tại Bộ Ngoại giao rằng “đã có tiến triển, nhưng vẫn chưa đi đến kết luận cuối cùng”. Phát biểu này vừa thừa nhận đàm phán đang được xúc tiến, vừa cho thấy thái độ thận trọng về khả năng đạt thỏa thuận.

Scott Bessent (Scott Bessent), Bộ trưởng Tài chính Mỹ, trả lời phỏng vấn CNBC cho biết thỏa thuận nhằm mở lại eo biển và đưa căng thẳng về trạng thái “bình thường hơn” có thể được công bố “trong hôm nay hoặc ngày mai”. Tuy nhiên ông không đưa ra thời điểm hay hình thức thỏa thuận cụ thể.

Về phía Iran, nước này giữ khoảng cách với cách giải thích của Mỹ. Esmail Baghaei (Esmail Baghaei), người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, phủ nhận việc đang đàm phán với Mỹ, khẳng định tiến trình hiện tại chỉ là đối thoại song phương với Oman.

Ông Baghaei giải thích mục đích của các cuộc thảo luận là nhằm thiết lập tuyến hàng hải an toàn cho tàu thuyền ra vào. Trong khi Mỹ xem đây là đàm phán bao trùm cả vấn đề hạt nhân lẫn việc mở cửa eo biển, Iran lại giới hạn phạm vi chỉ ở vấn đề hàng hải.

Trước đó, TokenPost từng đưa tin sau khi Mỹ báo hiệu nối lại đàm phán rồi Iran phủ nhận, giá dầu quốc tế đã giảm khoảng 5% dù bất ổn xung quanh đàm phán vẫn tiếp diễn. Tiến triển mới trong đàm phán với Oman lần này là diễn biến tiếp theo, giữa lúc hai bên vẫn đưa ra những giải thích trái ngược nhau.

Eo biển Hormuz là tuyến hàng hải huyết mạch, trước chiến tranh chiếm khoảng 1/5 lượng dầu và khí đốt giao dịch trên toàn cầu. AP cho biết việc tàu thuyền bị Iran tấn công khiến hoạt động vận chuyển bị hạn chế, kéo theo ảnh hưởng tới giá nhiên liệu và phân bón.

Theo dữ liệu từ Polymarket ngày 5, xác suất “Mỹ và Iran đạt thỏa thuận về Hormuz trước ngày 31/8” được ghi nhận ở mức 71%, xác suất “đạt thỏa thuận trước ngày 15/8” là 65%. Xác suất “tổ chức vòng đàm phán hòa bình Mỹ - Iran tiếp theo trước ngày 30/9” là 72%. Đây là các con số được quy đổi từ giá giao dịch của người dùng trên nền tảng này.

Tiến trình mở lại eo biển Hormuz là biến số vĩ mô có thể tác động đến giá năng lượng và tâm lý đầu tư vào tài sản rủi ro. Tuy nhiên, do Mỹ và Iran đang mô tả khác nhau về tính chất và phạm vi của đàm phán, nên vẫn khó khẳng định chắc chắn xu hướng giá của Bitcoin(BTC) và Ethereum(ETH) sẽ đi theo hướng nào.