Theo Bloomberg đưa tin ngày 30 (giờ địa phương), báo cáo mới của Google về *“máy tính lượng tử”* đã khiến tranh luận quanh *Bitcoin(BTC)* và rủi ro *tấn công lượng tử* bùng lên trở lại. Tuy vậy, Grayscale cho rằng thách thức lớn nhất với *Bitcoin(BTC)* không nằm ở năng lực của *máy tính lượng tử*, mà ở chỗ cộng đồng có đạt được “đồng thuận xã hội” về cách ứng phó hay không.
Theo Grayscale, bản thân lỗ hổng bảo mật hiện chưa ở mức khẩn cấp, nhưng nếu cộng đồng không sớm thống nhất cách xử lý những đồng coin bị khóa lâu năm, quá trình phòng vệ trước *tấn công lượng tử* có thể bị chậm chân.
Theo Grayscale, tranh luận bùng lên từ báo cáo của Google công bố ngày 30 tháng 3 (giờ địa phương). Báo cáo này gợi ý rằng *máy tính lượng tử* trong tương lai có thể phá được hệ thống mã hóa của *Bitcoin(BTC)* với lượng tài nguyên thấp hơn nhiều so với ước tính trước đây, gây chấn động trong ngành tiền mã hóa.
Tuy nhiên, Giám đốc nghiên cứu Grayscale, Zach Pandl, đánh giá *Bitcoin(BTC)* ở vị thế ít rủi ro hơn so với nhiều tài sản khác vì các đặc điểm kỹ thuật:
- Mô hình UTXO và cơ chế đồng thuận *bằng chứng công việc (PoW)*
- Không có *hợp đồng thông minh* native phức tạp trên layer cơ sở
- Một số loại địa chỉ có mức độ *dễ tổn thương trước lượng tử* thấp hơn
Nhờ vậy, theo Grayscale, bức tranh *tấn công lượng tử* với *Bitcoin(BTC)* không u ám như những gì nhiều người lo ngại.
*“bình luận: Lập luận của Grayscale cho thấy cần phân biệt rõ giữa rủi ro kỹ thuật thuần túy và rủi ro đến từ quá trình ra quyết định của cộng đồng. Công nghệ có thể chuẩn bị trước, nhưng nếu không có đồng thuận, việc triển khai sẽ bị nghẽn.”*
Điểm nghẽn không nằm ở “có thể làm gì”, mà ở “chúng ta sẽ làm như thế nào”. Vấn đề nóng nhất là khối tài sản khoảng 1,7 triệu *Bitcoin(BTC)* đang nằm trên các địa chỉ P2PK đời đầu, tương đương khoảng 101.650 tỉ đồng.
Trong số đó có khoảng 1 triệu *Bitcoin(BTC)* được cho là thuộc về Satoshi Nakamoto, khiến câu chuyện trở nên nhạy cảm: nên xử lý thế nào với những *coin ngủ quên* mà chủ sở hữu không còn hoặc không thể di chuyển, nhất là khi chúng trở thành mục tiêu tiềm năng của *tấn công lượng tử*?
Hiện cộng đồng và giới nghiên cứu đưa ra ba phương án chính:
1. **Đốt (burn) những coin dễ bị tấn công**
Xem đây là tài sản không an toàn, chủ động loại bỏ khỏi nguồn cung lưu thông để tránh rủi ro hệ thống.
2. **Cố tình làm chậm chuyển động từ các địa chỉ dễ tổn thương**
Thiết kế lại quy tắc giao thức để việc di chuyển coin từ những địa chỉ “nguy hiểm” trở nên chậm hơn hoặc khó hơn, mua thêm thời gian khi xuất hiện mối đe dọa lượng tử thực sự.
3. **Không can thiệp, giữ nguyên trạng**
Tiếp tục để thị trường và người dùng tự thích nghi, không áp dụng biện pháp đặc biệt với *coin ngủ quên* hoặc địa chỉ cũ.
Theo Zach Pandl, cả ba hướng trên “về mặt khái niệm đều khả thi”, nhưng chướng ngại lớn nhất là làm sao để *cộng đồng Bitcoin(BTC)* thống nhất được với nhau.
Ông cảnh báo, những tranh cãi gai góc như cuộc tranh luận quanh Ordinals vào năm ngoái rất có thể sẽ lặp lại, nhưng lần này xung quanh các thay đổi sâu hơn ở tầng giao thức để đối phó *tấn công lượng tử*. Khi lợi ích của các nhóm người dùng và nhà đầu tư khác nhau bị ảnh hưởng, quá trình đạt đồng thuận có thể kéo dài và gây chia rẽ.
*“bình luận: Nếu động chạm đến địa chỉ đời đầu và cả kho coin của Satoshi, mọi đề xuất kỹ thuật sẽ lập tức mang màu sắc chính trị và đạo đức, không chỉ còn là chuyện lập trình hay tối ưu bảo mật.”*
Grayscale nhận định nhà đầu tư chưa cần quá lo lắng trong hiện tại. Theo Zach Pandl, *máy tính lượng tử* ngày nay vẫn chưa đạt đến ngưỡng đe dọa trực tiếp các *blockchain công khai*, bao gồm *Bitcoin(BTC)*.
Dù vậy, hãng này nhấn mạnh việc chuẩn bị cho “kỷ nguyên hậu lượng tử” không thể trì hoãn. Chuyển đổi sang các dạng *mã hóa hậu lượng tử* cần nghiên cứu, thử nghiệm, rồi mới có thể triển khai ở quy mô hệ thống – một quá trình kéo dài nhiều năm.
Một số hệ sinh thái khác đã sớm hành động:
- *Solana(SOL)* và XRP Ledger đang tiến hành thử nghiệm các phương án tích hợp *mã hóa hậu lượng tử*
- Quỹ Ethereum(ETH) đã công bố lộ trình nghiên cứu và chuyển đổi từ tháng 2
Theo Grayscale, đây là minh chứng cho xu hướng chung: các nền tảng lớn đều nhìn nhận *tấn công lượng tử* là rủi ro dài hạn cần chuẩn bị sớm, chứ không phải chờ tới khi khủng hoảng xảy ra.
Zach Pandl kết luận rằng *Bitcoin(BTC)* hiện chưa đối mặt mối đe dọa bảo mật trực tiếp từ *máy tính lượng tử*, nhưng khuyến nghị cộng đồng nên sớm bắt đầu thảo luận nghiêm túc về *mã hóa hậu lượng tử* và cách xử lý *coin ngủ quên* để tránh bị động.
*“bình luận: Với đặc thù bảo thủ và đề cao tính bất biến, cộng đồng Bitcoin(BTC) có thể mất nhiều thời gian hơn các nền tảng khác để chấp nhận thay đổi sâu về mặt mật mã học. Điều này khiến việc khởi động thảo luận sớm trở nên đặc biệt quan trọng.”*
Bình luận 0