Vitalik Buterin kêu gọi cộng đồng Ethereum(ETH) trở lại lý tưởng 'máy tính thế giới'

Ethereum(ETH) đồng sáng lập Vitalik Buterin vừa có bài chia sẻ sâu sắc nhân dịp năm mới 2026, kêu gọi cộng đồng trở về với lý tưởng ban đầu của dự án: xây dựng một “từ máy tính thế giới”. Trên nền tảng mạng xã hội X (tiền thân là Twitter), Buterin sử dụng hình đại diện theo phong cách Milady quen thuộc, đồng thời viết một bài dài nhằm tái khẳng định sứ mệnh cốt lõi của Ethereum.

Theo bài viết được đăng tải ngày 1 (giờ địa phương), Buterin nhấn mạnh rằng mặc dù Ethereum đã đạt nhiều tiến bộ kỹ thuật ấn tượng trong năm qua, như mở rộng hạn mức khí (gas), tăng số lượng blob, cải thiện chất lượng phần mềm nút mạng và nâng cấp hiệu suất zkEVM — mục tiêu cuối cùng của Ethereum vẫn chưa được hoàn toàn hiện thực hóa.

Từ bỏ "meta", trở lại với sứ mệnh

Buterin bắt đầu bài viết bằng lời chào năm mới: “Chào mừng năm 2026! Milady đã quay trở lại”. Ông liệt kê những bước tiến quan trọng mà Ethereum đạt được trong năm 2025, đặc biệt nhấn mạnh tầm quan trọng của zkEVM và PeerDAS — những công nghệ góp phần đưa Ethereum trở thành “một kiểu blockchain hoàn toàn mới”.

Tuy nhiên, Buterin cho rằng, bất chấp những thành công về mặt kỹ thuật, hệ sinh thái Ethereum vẫn đang bị chi phối bởi những xu hướng ngắn hạn như stablecoin USD hoá, hay những đồng “memecoin chính trị”, thay vì hướng đến mục tiêu dài hạn là trở thành cơ sở hạ tầng mở cho một mạng lưới internet tự do và không bị kiểm duyệt.

Buterin cảnh báo: Ethereum không nên chạy theo những câu chuyện xu hướng, mà cần giữ vững vai trò là nền tảng cho tự do cá nhân và quyền riêng tư. “Chúng ta không ở đây để sao chép giống những dự án DeFi hay memecoin khác. Ethereum phải là trụ cột cho một nền văn minh kỹ thuật số tự do.”

Ứng dụng thực sự phải vượt qua "bài kiểm tra rút lui"

Một điểm nhấn đáng chú ý trong bài phát biểu của Buterin là tiêu chí “bài kiểm tra rút lui” (walkaway test) – tức là một ứng dụng phi tập trung (dApp) chỉ được coi là “thật sự” nếu nó vẫn hoạt động một cách bình thường ngay cả khi đội ngũ phát triển đã rút lui.

“Từ”Ethereum cần tạo ra những ứng dụng có thể hoạt động mà không cần sự hiện diện liên tục của con người hay tổ chức trung gian. Chúng phải vượt qua sự cố như tấn công mạng, ngừng hoạt động hạ tầng (ví dụ như Cloudflare bị down), hoặc thậm chí là các hành vi kiểm duyệt,” ông ví von.

Ngoài lĩnh vực tài chính, ông cũng đặt ra tham vọng rằng Ethereum sẽ là nền tảng vận hành cho các ứng dụng về danh tính (identity), quản trị (governance), và những cơ sở hạ tầng văn minh mà cả xã hội cần — trong đó, “từ” quyền riêng tư không phải là tuỳ chọn, mà là bắt buộc.

Cân bằng giữa mở rộng quy mô và tính phi tập trung

Buterin chỉ ra hai điều kiện thiết yếu để Ethereum có thể trở thành “từ máy tính thế giới” đích thực: “khả năng mở rộng thực tế” và “tính phi tập trung bền vững”. Ông thừa nhận rằng việc duy trì cả hai tiêu chí này cùng lúc là một thách thức lớn, nhưng cũng là điều bắt buộc.

Điều này đòi hỏi sự đa dạng và chất lượng trong các phần mềm máy khách, phần mềm tương tác với blockchain, và toàn bộ cơ sở hạ tầng không phụ thuộc vào một nhóm nhỏ hoặc tập trung quyền lực.

Ông nhấn mạnh: “Ứng dụng phải được thiết kế sao cho vừa đáp ứng nhu cầu người dùng, vừa không phá vỡ tính phi tập trung. Đó không chỉ là thách thức kỹ thuật đơn thuần, mà là cơ sở để Ethereum thực sự trở thành một hạ tầng toàn cầu.”

“Sử dụng công cụ mạnh mẽ mà chúng ta đang sở hữu”

Kết thúc bài viết, Buterin khẳng định Ethereum đã có trong tay những công cụ quan trọng và cần bước tiếp một cách mạnh mẽ hơn. “Công cụ đã sẵn sàng. Chúng ta đã bắt đầu cải tiến và chúng ta phải tiếp tục. Ethereum đã trở nên đủ mạnh mẽ để thực hiện sứ mệnh này.”

Tại thời điểm bài viết, giá Ethereum (ETH) đang giao dịch quanh mức 3.030 USD (khoảng 437 triệu đồng).

“từ”Ethereum, “từ”Vitalik Buterin

Bình luận: Việc Vitalik Buterin nhấn mạnh trở lại khái niệm “máy tính thế giới” là lời nhắc nhở cộng đồng đừng để mắt rời khỏi sứ mệnh xây dựng một nền Internet tự trị và bền vững. Đây không chỉ là định hướng phát triển trong năm 2026, mà còn là yếu tố sống còn với sự tồn tại lâu dài của Ethereum trong cạnh tranh với các blockchain lớp 1 khác.