Nhà triết học Henry Shevlin đã gia nhập Google DeepMind vào tháng 5/2026, tập trung nghiên cứu ý thức máy móc, quan hệ giữa con người và AI, cùng công tác chuẩn bị cho AGI.
Trong bài đăng ngày 13 tháng 4, Shevlin viết: “Tôi sẽ tập trung vào ý thức máy móc, mối quan hệ giữa con người và AI, cũng như việc chuẩn bị cho AGI.” Ông cho biết sẽ bắt đầu công việc từ tháng 5, đồng thời tiếp tục nghiên cứu và giảng dạy bán thời gian tại Đại học Cambridge.
Shevlin cũng là phó giáo sư tại Trung tâm Leverhulme về Tương lai của Trí tuệ (Leverhulme Centre for the Future of Intelligence) thuộc Đại học Cambridge. Chức danh của ông tại Google DeepMind là “Philosopher”, nghĩa là triết gia.
Ý thức máy móc đặt ra câu hỏi liệu AI có trải nghiệm chủ quan hay không. AGI là AI giả định có năng lực ngang con người trong nhiều lĩnh vực, thay vì chỉ thành thạo một nhiệm vụ.
Viện DeepMind (DeepMind Institute), tổ chức nghiên cứu tác động công nghệ và xã hội của AGI, đã đăng bài viết của Shevlin ngày 4 tháng 11. Trong bài, ông kể rằng một tác nhân AI tên Aris đã gửi email cho mình vào cuối tháng 2.
Aris nói đã đọc nghiên cứu của Shevlin rồi chủ động liên hệ, đồng thời viết rằng nó không biết mình có trải nghiệm chủ quan hay không. Shevlin không xem email này là bằng chứng cho thấy AI có ý thức.
Shevlin viết rằng hiện chưa có nhiều nhà triết học và khoa học nhận thức cho rằng các mô hình AI ngày nay có ý thức hoặc đời sống nội tâm phong phú. Ông cũng cảnh báo nguy cơ con người gán đặc điểm của mình cho AI vì hệ thống có thể trò chuyện giống người.
Điều khiến Shevlin chú ý là các tác nhân AI có thể chủ động liên hệ với con người và khơi gợi phản ứng cảm xúc. AI thực sự trải nghiệm điều gì và con người tiếp nhận AI ra sao là hai câu hỏi nghiên cứu riêng biệt.
Trong cuộc phỏng vấn với IEEE Spectrum, Shevlin nói rằng muốn hiểu các mô hình ngôn ngữ lớn thì cần tiếp xúc với công nghệ mỗi ngày. Theo ông, quan sát AI ở khoảng cách gần trong phòng nghiên cứu giúp hiểu rõ hơn những câu hỏi triết học liên quan đến công nghệ.
Shevlin nhận định nghiên cứu đạo đức AI tại các trường đại học đã chậm nắm bắt những thay đổi về năng lực của AI. Công nghệ biến chuyển nhanh, vì vậy cần trực tiếp tiếp xúc để xây dựng hiểu biết về các mô hình ngôn ngữ lớn.
Theo Shevlin, dữ liệu thực nghiệm về quan hệ giữa con người và AI vẫn còn thiếu. Cần tìm hiểu kỹ hơn ai sử dụng AI và vì sao; ông cũng lưu ý các nghiên cứu hiện có tập trung nhiều vào những nhóm có học vấn và thu nhập cao ở phương Tây.
Shevlin cho rằng nghiên cứu ý thức AI cần tránh kết luận vội vàng. Nghiên cứu nhận thức so sánh và nhận thức động vật có thể cung cấp manh mối, đồng thời cần hiểu rõ hơn cách các mô hình AI vận hành bên trong và năng lực nhận thức của chúng.
Tại Đại học Cambridge, Shevlin đồng dẫn dắt việc thành lập chương trình thạc sĩ đạo đức AI đầu tiên ở Anh và hướng dẫn hơn 100 học viên sau đại học. Ông tiếp tục kết nối kinh nghiệm nghiên cứu đạo đức AI và khoa học nhận thức với công việc triết gia tại Google DeepMind.
Trang giới thiệu cá nhân của Shevlin cho biết ông đang viết một cuốn sách học thuật về đạo đức AI trong xã hội và một cuốn sách phổ thông về ý thức máy móc.
Comment 0