Các trung tâm dữ liệu tại bang Oregon chiếm khoảng 23% tổng lượng điện bán lẻ của toàn bang trong năm 2025. Nhóm nghiên cứu dự báo tỷ trọng nhu cầu điện dành cho các trung tâm dữ liệu có thể tăng lên 31–32% vào năm 2030.
Trong báo cáo công bố ngày 18 tháng 9, ECONorthwest và các nhà nghiên cứu Đại học Virginia (University of Virginia) đã phân tích mức sử dụng điện của 111 trung tâm dữ liệu đang vận hành tại Oregon. Báo cáo cho biết mức tiêu thụ điện của các trung tâm dữ liệu có thể đạt khoảng 25 TWh vào năm 2030, khi tỷ trọng trong nhu cầu điện của bang tăng lên 31–32%.
Con số 23% trong báo cáo về Oregon phản ánh doanh số điện bán lẻ toàn bang năm 2025, còn 31–32% là tỷ lệ trên nhu cầu điện của bang vào năm 2030. Nghiên cứu của Harvard chỉ tính riêng các cơ sở siêu lớn nên phạm vi và tiêu chuẩn thống kê khác nhau; không thể so sánh trực tiếp hai kết quả.
◇ 403 cơ sở siêu lớn tại Mỹ
Nghiên cứu do Trường Y tế Công cộng Harvard T.H. Chan (Harvard T.H. Chan School of Public Health) và Sáng kiến Khoa học Dữ liệu Harvard (Harvard Data Science Initiative) dẫn dắt được đăng trên tạp chí Nature Sustainability. Nhóm nghiên cứu khảo sát 403 trung tâm dữ liệu siêu lớn đang hoạt động tại Mỹ trong giai đoạn từ tháng 5 năm 2024 đến tháng 4 năm 2025.
Mức sử dụng điện hằng năm theo các kịch bản vận hành của từng cơ sở được ước tính trong khoảng 68–99 TWh. Giá trị trung vị khoảng 82 TWh, tương đương khoảng 1,8% tổng điện năng tiêu thụ của Mỹ trong cùng giai đoạn.
Lượng carbon dioxide phát thải từ các cơ sở được ước tính 21–31 triệu tấn, với giá trị trung vị 25,7 triệu tấn. Nhóm nghiên cứu phân tích khoảng 54% điện cung cấp cho các trung tâm dữ liệu có nguồn gốc từ nhiên liệu hóa thạch. Cơ cấu theo nguồn phát điện gồm khí tự nhiên 38%, than 15%, điện hạt nhân 21% và năng lượng tái tạo 25%.
Xét theo từng bang, Virginia tập trung 142 cơ sở trong diện nghiên cứu, còn Oregon đứng sau với 56 cơ sở. Chỉ tính 56 trung tâm dữ liệu siêu lớn tại Oregon, mức sử dụng điện vào khoảng 11,1 TWh. Tỷ trọng 23% bao gồm toàn bộ 111 trung tâm dữ liệu tại Oregon, nên phạm vi rộng hơn 56 cơ sở siêu lớn.
Trung tâm dữ liệu siêu lớn là các cơ sở quy mô lớn trên khu đất rộng, hỗ trợ điện toán đám mây và hoạt động đào tạo, cung cấp dịch vụ AI. Thống kê toàn bộ trung tâm dữ liệu có thể đồng thời bao gồm các cơ sở siêu lớn này và những cơ sở nhỏ hơn, vì vậy cần kiểm tra phạm vi thống kê trước.
Nhóm nghiên cứu Harvard lập danh sách cơ sở bằng ảnh vệ tinh, sau đó kết hợp dữ liệu theo từng nhà máy điện của Cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ (EPA) để ước tính mức sử dụng điện và phát thải. Do các doanh nghiệp vận hành trung tâm dữ liệu nhìn chung không công bố mức sử dụng điện của từng cơ sở, nghiên cứu sử dụng kết quả mô hình hóa thay cho số liệu đo thực tế.
Vì vậy, mức sử dụng điện được trình bày trong khoảng 68–99 TWh. Kết quả chỉ áp dụng cho 403 cơ sở đã được xác định, không đại diện cho toàn bộ trung tâm dữ liệu siêu lớn tại Mỹ. Nhóm nghiên cứu giải thích giá trị thực tế có thể thay đổi tùy công suất vận hành của cơ sở và cơ cấu nguồn điện từng khu vực.
◇ Áp lực lên lưới điện và khoảng trống dữ liệu
Khi mức sử dụng của từng cơ sở không được công bố, cơ quan quản lý, công ty điện lực và cộng đồng địa phương phải đánh giá nhu cầu điện quy mô lớn dựa trên các ước tính. Nghiên cứu Harvard không chỉ đưa ra các con số mà còn cho thấy khoảng trống trong việc công khai dữ liệu điện của các trung tâm dữ liệu.
Một phân tích trước đây của TokenPost từng đề cập khả năng nhu cầu điện từ máy chủ AI gây ra nút thắt trên lưới điện. Nghiên cứu lần này cho thấy việc mở rộng hạ tầng AI và điện toán đám mây có thể đồng thời làm gia tăng mức tiêu thụ điện và bài toán ước tính phát thải ở cấp cơ sở.
Đối với độc giả trong nước, đây là ví dụ cho thấy bằng số cụ thể gánh nặng mà việc mở rộng trung tâm dữ liệu có thể đặt lên lưới điện và cơ cấu nguồn phát. Khi các ngành bán dẫn và AI trong nước xem xét đầu tư cơ sở và thu xếp nguồn điện, cần tách riêng quy mô nhu cầu và cơ cấu nguồn điện theo từng khu vực.
Nhóm nghiên cứu sử dụng kết quả mô hình hóa thay cho số liệu đo thực tế, còn 403 cơ sở chỉ giới hạn trong danh sách đã được xác định. Tỷ trọng 23% mà 111 trung tâm dữ liệu tại Oregon chiếm trong doanh số điện bán lẻ toàn bang và mức sử dụng điện của 403 cơ sở siêu lớn tại Mỹ được tính trên các phạm vi khác nhau.
Comment 0