Back to top
  • 공유 Share
  • 인쇄 Print
  • 글자크기 Font size
URL copied.

10 nước ký tuyên bố bảo vệ chuỗi cung ứng AI, Trung Quốc phản đối lập “nhóm loại trừ”

10 nước ký tuyên bố bảo vệ chuỗi cung ứng AI, Trung Quốc phản đối lập “nhóm loại trừ” / Tokenpost

Mười nước, gồm Hàn Quốc, Mỹ và Nhật Bản, đã ký một tuyên bố cùng bảo vệ các “công nghệ nhạy cảm” và “hạ tầng trọng yếu” trong chuỗi cung ứng trí tuệ nhân tạo (AI). Chính phủ Trung Quốc phản đối, cho rằng không nên lập ra “nhóm loại trừ”.

Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết các nước đã ký “Tuyên bố San Francisco” (San Francisco Declaration on the Secure Foundations of Enduring Prosperity) tại San Francisco ngày 15 (giờ địa phương). Các bên ký gồm Mỹ, Úc, Ấn Độ, Israel, Nhật Bản, Hàn Quốc, Qatar, Singapore, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) và Anh. Lễ ký diễn ra tại “Hội nghị các thành viên sáng lập Pax Silica” (Pax Silica Founders Retreat) do Thứ trưởng Ngoại giao phụ trách kinh tế Jacob Helberg triệu tập.

Bộ Ngoại giao Mỹ giới thiệu Pax Silica là liên minh ra mắt vào tháng 12 năm 2025, hợp tác trong các lĩnh vực bán dẫn, khoáng sản trọng yếu, năng lượng và sản xuất tiên tiến. Theo Bộ này, bản tuyên bố lần này đưa liên minh sang một “giai đoạn mới”.

Tuyên bố chia đối tượng bảo vệ thành hai nhóm. Nhóm thứ nhất là “công nghệ nhạy cảm”, gồm hàng hóa, phần mềm, vật liệu, tri thức và linh kiện dùng trong chuỗi cung ứng AI. Nhóm thứ hai là “hạ tầng trọng yếu”, gồm cảng, vận tải, viễn thông, mạng lưới logistics, hệ thống năng lượng và CNTT, cùng các nền tảng số điều phối những hệ thống này. Các nước ký cam kết phối hợp thực thi quy tắc bảo vệ hai lĩnh vực trên trước việc “tiếp cận, gây ảnh hưởng hoặc kiểm soát trái phép”. Văn bản cũng nêu việc cùng ứng phó với cưỡng ép kinh tế, gián đoạn chuỗi cung ứng và các chính sách, thông lệ phi thị trường.

Văn bản không nhắc tên Trung Quốc. Thay vào đó, công nghệ nhạy cảm được định nghĩa là loại công nghệ mà nếu “chủ thể thù địch” đánh cắp hoặc chuyển giao, mua lại bất hợp pháp thì sẽ giúp họ có lợi thế quân sự, tình báo hoặc đòn bẩy kinh tế. Tuyên bố nêu rõ: “Bảo vệ các công nghệ nhạy cảm và hạ tầng trọng yếu này là nỗ lực chung, và an ninh của mỗi nước tham gia được củng cố nhờ sự cảnh giác của tất cả”. Cách diễn đạt này cho thấy mục tiêu coi an ninh chuỗi cung ứng là trách nhiệm chung của cả nhóm, thay vì của từng nước riêng lẻ.

Hôm sau, Trung Quốc đưa ra phản ứng. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh (Mao Ning) phát biểu tại họp báo định kỳ ngày 16: “Trung Quốc tin rằng AI là tài sản chung của nhân loại, không nên chia ranh giới theo khác biệt ý thức hệ hay lập ra các nhóm loại trừ”. Khi được hỏi liệu tuyên bố có được đề cập trong cuộc gặp giữa Chủ tịch Tập Cận Bình và Tổng thống Trump hay không, bà chỉ trả lời rằng “hai bên đang trao đổi”.

Mỹ cũng có động thái ở mảng kiểm soát xuất khẩu. The Epoch Times đưa tin cùng ngày, Cục Công nghiệp và An ninh (BIS) thuộc Bộ Thương mại Mỹ đã công bố quy tắc ngăn các doanh nghiệp có trụ sở tại Trung Quốc và các nước đáng quan ngại tiếp cận chip AI tiên tiến của Mỹ thông qua trung tâm dữ liệu ở nước thứ ba. Tuyên bố và quy tắc này được đưa ra trong bối cảnh Tổng thống Trump dự kiến đến Thâm Quyến, Trung Quốc dự hội nghị thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế Châu Á - Thái Bình Dương (APEC) và gặp Chủ tịch Tập Cận Bình.

Cách dùng từ cũng có thay đổi. The Epoch Times cho biết Bộ Ngoại giao Mỹ bắt đầu dùng thuật ngữ “siêu trí tuệ” (superintelligence, SI) thay cho các cách nói về AI, và chính quyền Trump đã đưa thuật ngữ này vào qua sắc lệnh hành pháp hồi tháng 9. Chú thích trong tuyên bố ghi rằng một số nước ký gọi lĩnh vực này là AI.

Trước đó, Hàn Quốc cũng có tên trong danh sách các nước bị Mỹ thúc ép chọn phe AI trong chiến dịch vận động 35 nước. Bối cảnh ký kết và lập trường của chính phủ Hàn Quốc hiện chưa được xác nhận.

Để triển khai tuyên bố, Bộ Ngoại giao Mỹ đề xuất lập 5 nhóm công tác. Các chủ đề được đề xuất gồm chính sách thân thiện với đổi mới, ứng dụng AI trong các lĩnh vực trọng yếu, hợp tác chuỗi cung ứng, “vùng an toàn” (safe harbor) cùng trung tâm an ninh chuỗi cung ứng, và an ninh, khả năng phục hồi của AI. Safe harbor thường là cơ chế miễn hoặc giảm trách nhiệm pháp lý khi đáp ứng một số điều kiện nhất định.

<Copyright ⓒ TokenPost, unauthorized reproduction and redistribution prohibited>

Most Popular

Other related articles

Comment 0

Comment tips

Great article. Requesting a follow-up. Excellent analysis.

0/1000

Comment tips

Great article. Requesting a follow-up. Excellent analysis.
1