Trung tâm dữ liệu dưới biển tại Khu Đặc biệt Lingang (Lingang Special Area) ở Thượng Hải bắt đầu hoạt động vào tháng 5/2026. Hai cơ sở điện toán dưới biển được đề xuất tại Maine và Alaska đã nộp đơn xin giấy phép sơ bộ lên Ủy ban Điều tiết Năng lượng Liên bang Mỹ (Federal Energy Regulatory Commission, FERC).
Cổng thông tin chính thức của Lingang cho biết cơ sở này nhận điện trực tiếp từ nhà máy điện gió ngoài khơi và dùng nước biển để làm mát máy chủ. Tổng công suất theo kế hoạch là 24 MW. Các máy chủ GPU hỗ trợ phát triển mô hình ngôn ngữ lớn và xử lý dữ liệu lớn.
Lingang ước tính dự án có thể giảm 22,8% mức tiêu thụ điện và hơn 90% diện tích chiếm dụng trên đất liền. Cổng thông tin không công bố cơ sở so sánh hay phương pháp tính. Vì vậy, đây là ước tính do Lingang đưa ra, không phản ánh kết quả của các cơ sở khác.
Thử nghiệm máy chủ dưới biển đã diễn ra trước khi có cơ sở thương mại. Trong kết quả thử nghiệm Dự án Natick (Project Natick) công bố năm 2020, Microsoft (MSFT) cho biết tỷ lệ hỏng hóc của máy chủ dưới biển bằng 1/8 nhóm đối chứng trên đất liền. Kết quả này chỉ so sánh độ tin cậy của máy chủ.
Noelle Walsh, phụ trách bộ phận Vận hành và Đổi mới Đám mây của Microsoft, nói trong cuộc phỏng vấn với Data Center Dynamics năm 2024: “Chúng tôi không xây dựng trung tâm dữ liệu dưới biển ở bất cứ đâu trên thế giới”. Microsoft cho biết sẽ áp dụng những bài học về vận hành và độ rung thu được từ thử nghiệm vào các lĩnh vực khác.
Ý kiến phản đối việc đặt trung tâm dữ liệu AI trên đất liền cũng đã xuất hiện. Trong khảo sát được TokenPost đưa tin trước đó, khoảng một nửa trong số 1.000 cử tri đã đăng ký được hỏi về vấn đề này; 63% số người trả lời phản đối xây trung tâm dữ liệu AI trong phạm vi khoảng 16 km từ nhà họ.
Tại Việt Nam, kế hoạch thí điểm trung tâm dữ liệu dưới nước ở Ulsan cũng từng được đưa tin. Phương án đặt dưới biển được đề xuất nhằm giảm nhu cầu về mặt bằng trên đất liền và nước ngọt để làm mát, nhưng tác động đến môi trường biển cần được đánh giá riêng cho từng dự án.
Giấy phép sơ bộ của FERC dành quyền ưu tiên cho đơn vị đề xuất khi chuẩn bị hồ sơ xin giấy phép chính thức. Theo thông báo của ủy ban, việc cấp giấy phép sơ bộ không đồng nghĩa với việc cho phép xây dựng.
DeepGreen Western Passage SPV LLC đề xuất cơ sở gần Eastport, tại vùng biển phía tây Vịnh Fundy thuộc bang Maine. Kế hoạch nêu trong thông báo ngày 25/8 của FERC gồm 34 mô-đun điện toán, 16 máy phát điện tua-bin biển có công suất tối đa 300 kW mỗi máy, cùng cáp điện và cáp quang dưới biển.
Dự án tại vịnh Cook Inlet, Alaska, đề xuất 66 mô-đun điện toán và khoảng 330–350 tua-bin biển. Thông báo ngày 4/9 của FERC mô tả phương án kết hợp phát điện từ thủy triều và dòng chảy với làm mát dưới biển.
Số mô-đun và tua-bin trong hai dự án là con số ghi trong hồ sơ xin phép, không phải quy mô xây dựng đã chốt hay số lượng thiết bị được phê duyệt lắp đặt. Hai thông báo cũng không cấp phép xây dựng.
Cộng đồng địa phương bày tỏ lo ngại về ảnh hưởng đến môi trường biển và nghề cá. Trong thư gửi FERC, Hội đồng thành phố Eastport phản đối dự án và cho biết muốn tham gia quá trình xem xét; thư nêu các quan ngại về cá, động vật hoang dã, môi trường sống dưới biển, chất lượng nước, nghề cá và kế hoạch tháo dỡ, phục hồi khu vực.
Nhóm môi trường Cook Inletkeeper của Alaska cho rằng tiếng ồn, nhiệt và ô nhiễm đồng có thể gây áp lực lên môi trường sống của cá hồi và cá voi beluga. Đây là những lo ngại do nhóm nêu ra, không phải xác nhận rằng tác động của dự án đã được chứng minh.
Cơ quan Khí quyển và Đại dương Quốc gia Mỹ (National Oceanic and Atmospheric Administration, NOAA) xếp quần thể cá voi beluga ở vịnh Cook Inlet vào diện nguy cấp và xem tiếng ồn dưới nước là một mối đe dọa. Tài liệu về môi trường sống của NOAA không xác nhận khu vực dự án có chồng lấn với vùng sinh cảnh được chỉ định hay xác định tác động cụ thể của dự án.
Hạn gửi ý kiến về dự án tại vịnh Cook Inlet là ngày 2/11. Thông báo của FERC không nêu việc cấp giấy phép sơ bộ đã được chấp thuận hay lịch khởi công.
Comment 0