Orlen trả trước 230 triệu USD nhưng không nhận phần lớn 6 triệu thùng dầu

Công ty con OTS tại Thụy Sĩ của tập đoàn năng lượng quốc doanh Ba Lan Orlen đã trả trước 230 triệu USD (khoảng 309,8 triệu USD theo quy đổi trong nguồn) để mua khoảng 6 triệu thùng dầu Venezuela, nhưng không nhận được phần lớn lượng hàng theo hợp đồng. Tranh chấp giữa các bên trung gian trong quá trình đổi USD sang USDT khiến việc thu hồi tiền ứng trước và xác định trách nhiệm hợp đồng vẫn đang được xử lý.

Tháng 11/2023, OTS ký hợp đồng trị giá 345 triệu USD (khoảng 464,7 triệu USD theo quy đổi trong nguồn) với Hannon, một công ty giao dịch dầu mỏ ở Dubai, để mua khoảng 6 triệu thùng dầu Merey 16 của Venezuela. Financial Times (FT) đưa tin OTS đã thanh toán trước khoảng hai phần ba giá trị hợp đồng.

Hannon định đổi một phần số USD nhận được sang USDT để thanh toán cho chuỗi cung ứng tại Venezuela. Theo FT, Hannon tuyên bố đã chuyển 135 triệu USD cho Horizon Global nhưng chỉ nhận được 85 triệu USDT. Horizon bác bỏ tuyên bố này.

Việc chuyển USD cho bên trung gian hoặc đổi tiền sang USDT không chứng minh rằng khoản thanh toán đã đến nhà cung cấp cuối cùng. Reuters đưa tin các quan chức của PDVSA không nhận được khoản tiền liên quan, nên không phân bổ hàng cho Orlen hoặc các bên trung gian.

Việc giao hàng chậm trễ cũng làm phát sinh chi phí tàu. Reuters cho biết sáu tàu chở dầu dự kiến bốc hàng vào tháng 12/2023 và tháng 1/2024 vẫn chưa được bốc hàng cho đến tháng 3. Một đại diện Orlen nói chi phí lưu tàu phát sinh ở mức khoảng 600.000 USD mỗi ngày (khoảng 808.200 USD theo quy đổi trong nguồn). Đây là khoản phí phát sinh khi tàu không thể bốc hoặc dỡ hàng trong thời gian quy định.

OTS không phải là không nhận được bất kỳ hàng hóa nào. FT đưa tin công ty sau đó nhận khoảng 500.000 thùng dầu nhiên liệu, nhưng con số này thấp hơn nhiều so với khoảng 6 triệu thùng dầu thô trong hợp đồng.

Vào thời điểm giao dịch được xúc tiến, biện pháp nới lỏng trừng phạt của Mỹ đối với Venezuela đang có hiệu lực tạm thời. Bộ Tài chính Mỹ thay thế giấy phép hiện hành vào tháng 4/2024 và yêu cầu hoàn tất các giao dịch trước ngày 31/5. Tình trạng chậm giao hàng cùng tranh chấp về kênh thanh toán khiến OTS phải xử lý đồng thời việc chấm dứt hợp đồng và thu hồi khoản tiền trả trước.

Trong công bố tháng 4/2024, Orlen cho biết công ty con đã yêu cầu hoàn tiền do giao hàng chậm, nhưng khoản ứng trước không được hoàn lại đúng hạn. Công ty dự kiến ghi nhận thêm khoảng 16 tỷ zloty (khoảng 5.600 tỷ won) chi phí trong báo cáo tài chính hợp nhất năm 2023. Nguyên nhân chính là suy giảm giá trị tài sản trả trước.

Thủ tục thu hồi tiền từ Horizon cũng đang được tiến hành. FT đưa tin OTS đã nhận được phán quyết có lợi trong thủ tục trọng tài tại London, đồng thời cho biết khả năng thu hồi thực tế phụ thuộc vào việc có tài sản để thi hành phán quyết hay không. Cũng có tin Orlen đạt thỏa thuận với Horizon vào năm 2025 về việc trả dần 100 triệu USD, nhưng phán quyết trọng tài và việc thu hồi tiền trên thực tế là hai quy trình riêng biệt.

David McCoy, luật sư của Hannon, tuyên bố Hannon không chịu trách nhiệm về thất bại của giao dịch. Reuters đưa tin công tố viên Ba Lan đã truy tố ba cựu lãnh đạo, những người phủ nhận hành vi sai trái. Trách nhiệm hợp đồng và việc thu hồi khoản tiền trả trước vẫn chưa được giải quyết dứt điểm.

Giao dịch cho thấy việc chuyển USD, đổi sang USDT, xác nhận thanh toán từ nhà cung cấp cuối cùng và thực hiện bốc hàng là những khâu riêng biệt, cần được hoàn tất độc lập.