Ethereum Foundation triển khai zkAPI trên mainnet, che giấu liên kết giữa thanh toán và yêu cầu API

Ethereum Foundation đã triển khai zkAPI trên mainnet Ethereum, một hệ thống che giấu mối liên hệ giữa thông tin thanh toán và yêu cầu API. Cơ chế này ẩn danh tính bên thanh toán, nhưng không che giấu prompt, địa chỉ IP hay các thông tin mạng khác.

Ngày 1 tháng 10, Ethereum Foundation cho biết trên blog chính thức rằng họ xây dựng zkAPI cùng Open Anonymity Project. Quỹ nói người dùng có thể gửi Ethereum(ETH) và USD Coin(USDC) vào vault. Tuy nhiên, thông báo chỉ xác nhận USDC là tài sản dùng làm tín dụng trong vault trên mainnet; tình trạng vận hành thực tế của ETH chưa được xác minh riêng.

Người dùng tạo bằng chứng không tiết lộ thông tin trên thiết bị để chứng minh số dư hợp lệ và trạng thái chưa sử dụng, sau đó nhận khóa API có hạn mức. Ethereum Foundation cho biết máy chủ không thể biết khoản tiền gửi cụ thể hoặc người gửi tiền nào đã thanh toán cho yêu cầu.

Trong chế độ khóa thời hạn, máy chủ zkAPI kiểm tra bằng chứng thanh toán rồi cấp khóa có thời hạn và giới hạn chi tiêu tính bằng USD. Prompt được gửi trực tiếp từ thiết bị người dùng đến nhà cung cấp AI. Khi khóa hết hạn, chi phí thực tế được quyết toán dựa trên biên lai sử dụng do nhà cung cấp ghi nhận.

zkAPI cũng có chế độ proxy, trong đó máy chủ chuyển tiếp yêu cầu đến nhà cung cấp. Máy chủ chuyển tiếp có thể quan sát lưu lượng, vì vậy mức độ bảo vệ quyền riêng tư tùy thuộc vào cách sử dụng.

Ẩn danh thanh toán khác với ẩn danh yêu cầu

zkAPI nhằm che giấu mối liên hệ giữa khoản thanh toán và yêu cầu API. Hệ thống không có chức năng ẩn nội dung yêu cầu khỏi nhà cung cấp AI. Ethereum Foundation cho biết nhà cung cấp vẫn có thể xem prompt, câu trả lời, địa chỉ IP và các thông tin mạng khác.

Quỹ cảnh báo rằng mẫu yêu cầu và thời điểm gửi từ một địa chỉ IP cố định, cùng thông tin cá nhân, văn phong, ngữ cảnh hội thoại hoặc tài liệu dự án lặp lại trong prompt, có thể trở thành manh mối để liên kết các phiên. Ở chế độ proxy, máy chủ chuyển tiếp cũng có thể xem lưu lượng.

Giao thức sử dụng bằng chứng Groth16, đường cong BN254, hàm băm Poseidon và cây Merkle 32 cấp. Ethereum Foundation cho biết máy chủ xác minh bằng chứng chi tiêu ngoài chuỗi, còn hợp đồng vault xác minh bằng chứng khi gửi tiền, đóng phiên và thực hiện thoát khẩn cấp. Thông báo không nêu kết quả đánh giá bảo mật độc lập.

Thiết kế ban đầu được đăng trên diễn đàn nghiên cứu Ethereum ngày 11 tháng 2, đứng tên Davide Crapis và Vitalik Buterin. Đề xuất nêu khả năng áp dụng cho các dịch vụ tính phí theo mức sử dụng như lời gọi RPC, tạo ảnh, điện toán đám mây và VPN, bên cạnh suy luận AI.

Trong các thảo luận thiết kế trước khi ra mắt trên diễn đàn, một số ý kiến đánh giá lợi ích của việc ẩn danh thanh toán, trong khi các ý kiến khác đặt câu hỏi về nhu cầu thực tế và mức độ bảo vệ siêu dữ liệu của prompt. Một người tham gia cho rằng việc chỉ ẩn danh tính thanh toán sẽ có ít tác dụng nếu prompt không được bảo vệ. Người khác phản bác rằng quyền riêng tư thanh toán có thể hữu ích với dịch vụ suy luận dùng chung, do chi phí và hạn chế hiệu năng khi chạy các mô hình lớn mới nhất trên thiết bị cá nhân.

Thông báo triển khai trên mainnet không cung cấp số người dùng, tổng giá trị thanh toán, số yêu cầu thực tế hay dữ liệu so sánh phí. Vì vậy, thông tin công bố hiện chưa đủ để đánh giá quy mô sử dụng thực tế hoặc hiệu quả tiết kiệm chi phí.